Таван махбодийн онол ба хvний элэгдэл

Зурхайн ухаанд мод, гал, тємєр, ус шороо гэсэн таван махбодийг хар зурхайн таван мод гэж нэрлэдэг. Энэ таван махбод нь байгальд тус тусдаа оршдог ба хоорондоо харилцан эсрэг, бие биенээ дайсагналцах шинж чанартай боловч нэгддэг, хязгаарлалцах атлаа бие биенээ тvшиглэн оршдог. Байгаль дэлхийд оршигч бvхэн найрлаганд нь орсон байдаг. Энэ онцлогийг ашиглан таван махбодийг эх хєвvvн, дайсан нєхрийн харьцаагаар хувааж, юмс vзэгдлийг хоорондын харьцаагаар нь тайлбарладаг. Аливаа юмс vзэгдэл харилцан шvтэлцэл, vйлдэлцлийн vр дvнд vvсч хувирч, хєгжиж байдаг. Таван махбодийн ийм онолыг ашиглан зурхайн ухаанд жил сар цагийг энэ таван махбодоор нэрлэж, хvний бие мабодод гарах олон хэмнэлийг тооцож гаргадаг билээ. Богдзонховын Лvндэн "Алтан хайрцаг" гэдэг номонд эдгээр таван махбод хvний биед дутагдсанаас илрэх шинж тэмдэгийг дурьдаад 60 насны дотор оточийн эм хэрэггvй, эрvvл агаар, ургамал, идэвхитэй хєдєлгєєн хэрэгтэй хэмээн дурьдсан байдаг.

Хvний биенд эдгээр таван махбод дутагдсанаас илрэх шинж тэмдгээс танилцуулъя.

1.Хvний биед гал махбод дутахад хоол шингэх нь удаан болно, бас юмны амт мэдэхдээ муудна, газрын єєд явахдаа амьсгаадна. Нvднээс нулимс гоожно.

2.Шороо махбод дутагдвал vг хэл хальтарна. Юмны vнэр мэдэхдээ муудна. Санаа сэтгэл уймарч vг буруу сонсоно.

3. Усан мабод тудагдвал нvдний хараа муудна, шээсний єнгє хувирна, биеийн илч муудаж сvйтэн сэрvvн болно. Бас чадал хvч тэнхээ буурна.

4. Модон махбод дутвал шvд унана, vс цайна, vе мєч суларна, буруу бєгтєр болно.

5. Тємєр махбод харин хvнд хиртэй бол дутагдаггvй байна.

Нєгєє дєрвєн махбод дєрвvvл дутаж эхлэхээрээ єтгєн шингэн тогтворгvй болно, хvрдний оньс суларч, нус шvлс элбэгшинэ. Мєн гашуунаар хэхрvvлэх, зогьсох нь элбэгшдэг байна. Эдгээр шинж тэмдгийг ажиглагдаад ирвэл єєртєє дутагдсан махбодийг нєхєх идэвхитэй хєдєлгєєн хийх, ургамлаар эмчлэх, эрvvл агаарт явах заслыг хийвэл зохимжтой гэнэ. Тvvнээс гадна 60 нас хvртэл єєрийн биед хvчтэй эм аль болох хэрэглэхгvй, харин илэрсэн шинж тэмдгийн дагуу ямар гажиг, юу дутагдсаныг оношилж, тэр тал дээр нь анхаарч аль болох бага дээр нь зєєлєн аргаар засах нь чухал гэдгийг санyyлъя.


Эхийг Єглєєний санамж номноос

Орчуулга хийх гэж буй бол...

Орчуулга хийх ч хэцvv дээ хэцvv. Ємнєх бичлэгтээ хальт дурдсан. Орчуулгын ажлын хэцvvг мэддэггvй хvн их бий дээ. Нэгэн онигоо санаанд орчихлоо. Нэгэн орчуулагч нэгэн том хурлын орчуулгыг хийж. Тэгсэн ярьж байсан хvн нь онигоо ярьж л дээ. Орчуулагч маань мэдээж онигоо орчуулахад хэцvv байж таараа. Тэгээд ингэж хэлсэн гэдэг.
-Яг одоо энэ хvн онигоо ярьж буй тул та бvхэн инээнэ vv гэж л дээ. Танхим дvvрэн инээдэм болсон гэдэг.Иймэрхvv тохиолдол ч их гардаг байхаа. Бас л сэргэлэн толгой байгаа биз.
Орчуулга хийх явцад тохиолддог бэрхшээлvvд:
1. Мэдэхгvй vг хэллэг их гарна. Сандрана.
2. Нvдний чинь ємнvvр арааны шvлс асгарам хоолнууд єрєєстэй. Гэм нь идэх боломж ховор. Овсгоотой нэгэн бол идээд байх байх. Нэг хэрчим мах амандаа хийтэл хажуу дахь хvн яриад эхэлнэ. Yмхсэн махаа шууд зажлалгvйгээр залгина. Ходоод євдєж эхэлнэ. Минийх бол хуруунуудын арьс сєрєєд л эхэлдэг юм.
3. Идэж уухаа хянах хэрэг гарна. Тэгэхгvй бол тэр бvр 00 гvйгээд байх завшаан гарахгvй. 4. Тамхи татдаг хvний дэргэд суугаад орчуулга хийх vнэн тамтай. Хамаг хувцас хунар, vс энэ тэрд vнэр нь шингээстэй. Уушигаа хордуулаастай.
5. Орчуулагч хvнийг бассан, доош нь хийж харьцсан зарим нэгэн хvнтэй таарна.
Орчуулга хийх гэж буй бол:
1. Монголоогийн хэлсэнчлэн vгийн баялаг ихтэй байх. Монгол хэлээрээ ч тэр, орчуулга хийх тухайн хэлээрээ ч тэр vгийн баялаг ихтэй байх хэрэгтэй. Би япон хэлээр нь хальт ойлгоод байгаа хэрнээ монгол хэлээрээй орчуулаад хэлэх гэхээр vг дутагдаад байх явдал их байдаг.
２．Бvхий л салбарыг аль аль хэлээр нь сонирхон уншдаг байх. Жишээ нь би улс тєр сонирхдоггvй. Тэгсэн давахгvй гэсэн даваагаа 3 давна гэгчээр заавал тэр тухай орчуулга орж ирнэ. Манайхан ч их улс тєр ярих юм.
３．Орчуулга хийж байх vедээ аль болох жижиг тэмдэглэлийн дэвтэрт ярьж буй хvнтэйгээ зэрэгцээд бичээд тэмдэглээд байх. Мэдээж А Б-гvй бичихгvй. Єєрт ойлгомжтой, зарим нэг байнга гардаг vг хэллэгээ товчилж бичих. Тэгбэл нэг дор дуржигануулчихдаг хvний яриаг марталгvй орчуулж дєнгєх байх.
４．Мэдэхгvй зvйл гарсан тохиолдолд дор бvр нь асууж байх. Хэдэн хvний хvрээнд орчуулга хийж буй тохиолдолд асууж байх нь зvйтэй болов уу. Албан ёсны томоохон орчуулганд мэдэхгvй vг хэллэг гарвал асуух бололцоогvй тул тухайн vеийн тэнгэрт л даатгадаг байх даа.
Орчуулга хийгээд явж байхад сайхан vе ч бий. Юу вэ гэвэл тэр болгон уулзаад учраад байдаггvй од энэ тэр хvмvvстэй уулзана. Тэднийг ойроос харна. Yг солино. Дурсгалт газруудаар аялна. Танил тал ихтэй болно. Гэх мэт их бий тул хэцvv гэж хэлсэн гээд орчуулгын ажлаас шантарч болохгvй шvv.　 Та нартаа болон єєртєє амжилт...

PS: Нэгэн мэргэжлийн орчуулагч хvний бичсэн орчуулагч хvний, орчуулгын ажлын тухай ном уншиж байгаа. Дуусахаараа улам дэлгэрэнгvй бичнээ. Энэ удаад єєрт бодогсоноо л бичлээ.

Єєрийгєє голов

Анх удаа олон улсын чанартай томоохон арга хэмжээнд орчуулга хийв. Алдсан зvйл оносноосоо их байлаа. 10 сарын 28-нд монголоос нэлээд хэдэн хvн угтаж 11 сарын 2-нд vдэж гаргалаа. Мэдээж монголчуудтайгаа уулзахад хєгжилтэй зvйл их байсан. Зарим нэг vед vнэн халтуурны орчуулга хийх шив дээ. Одоо бодохоос ч ичмээр. Уг нь єєрийгєє овоо болж байгаа гэж бодож байсан чинь бас тvvхийгээрээ байна даа. Бас орчуулга хийлгэж буй хvмvvст бодмоор юм байгаа юм.
1. Хэлэх гэж буй зvйлийнхээ гол утга санааг орчуулагчтаа урьдчилаад хэлэх. Тэхгvй бол орчуулагч хvнд тухайн vед яг тэр хэлсэн vг нь санаанд орж ирдэггvй тохиолдол олон бий. Сандраад тухайн vед мэддэг vг хэллэгээ санахгvй болчихдог гэдгийг хаширсан хvний хувьд хэлчихэе.
2. Нэг дор дуржигануулаад, урт єгvvлбэр хэлэх биш, єгvvлбэрээ хоёр хоёр єгvvлбэрээр тасалж хэлж байвал зохино. Орчуулагч хvн эхнээс нь аваад мартаад, сvvлийн хэдхэн зvйлийг л орчуулчих гээд байдаг талтай. Мєн орчуулагч хvн тухайн vед тэмдэглэж авах боломжтой vе ч бий, боломжгvй vе ч бий. Тэхээр аль болох богино єгvvлбэр хэлж тасалж байх нь зvйтэй юм. Дээрх 2 зvйлийг би ч биеэрээ амссан хvн. Энэ удаад л гэхэд олон хvний ємнє гарч орчуулга хийгээд. Микрофон барьсан чинь сандраад. Хэдхэн хvний дунд ороод орчуулга хийх бол мэдэхгvй vг хэллэг гарахаар асуучихаж болдог ч олон хvн цугласан, албан ёсны орчуулганд бол тэгж асуух ямар ч бололцоогvй юм билээ. Бас нэг євєє (уг нь бол их том албан тушаалтай хvн) нээх уран цэцэн vг хэлдэг хvн болоод нээх сонин сонин юм яриад л байсан. Би ч тухайн vедээ юу гэж орчуулаад байсан бэ бvv мэд. Надтай хамт орчуулга хийлцэхээр Ибараки мужаас ирсэн байсан найзаасаа жаал санаа зовох шив дээ. Нээх урт vг хэлээд, ардах орчуулганы талаар бодохгvй хvн байх юм. Орчуулагч хvн бол орчуулгын программ биш, хvн гэдгийг мартаж болохгvй шvv гэж хэлэх байна. За ямар ч байсан энэ удаагийн ажил маань ихийг ойлгуулсан, єєрийгєє чамласан, их ядарсан ажил болж єндєрлєлєє.
Дараагийн бичлэгт орчуулга хийх гэж бyй хvн яах ёстойг єєрийн олж харсанаар тайлбарлахыг оролдоноо.

Євєлд бэлтгэв

Ойрд яагаад алга болсноо 3 зургаар тайлбарлах уу. Євєлжилтийн бэлтгэлээ базаагаад. 3 биендээ нэг нэг ороолт нэхэв. Уг нь бол єєртєє л нэг том ороолт нэхэх зорилготой байсан чинь утас илvv гарахаар нь 2 нарийхан ороолт нэхээд нэг нэг эзэнтэй болгов. Мэдээж хааяа Бямбаа нь тэрvvгээр нь гангарна гэж байгаа. Японд нээх ижилхэн ороолттой 3 яваад байвал тэр чинь миний гэр бvл шvv. Хэ хэ.

Манай ажил євєл их жиндvv хvйтэн байдаг тул том ороолт мєрєєрєє ороож суухгvй бол халуун цай ууж 00 гvйсээр л байгаад таардаг юм.

Япон зvйр vг (日本の諺) 2

Блог анд Заяагаас бичиж ирvvлсэн япон зvйр vгс. Бага багаар хэрэглэж сурнаа. Мєн тохирох монгол зvйр vгийг олж тавихыг бодноо.
1.　飼い犬に手を噛まれる
Тэжээсэн бяруу тэрэг эвдэнэ

2. 雨垂れ石を穿つ
Зєєлєн нь хатуугаа иднэ

3. 腐っても鯛
Ємхий ч гэсэн тай загас

4. かわいい子に旅をさせよ
Аавын бийд газар vз, Агтны бийд хvнтэй танилц.

5. 井戸の蛙は大海を知らず
Худгийн мэлхий их далайг мэдэхгvй

6. 急がば回れ
Яарвал даарна

7. 壁に耳があり、章二に目もあり　
Хананд ч гэсэн чих бий, Шёожинд ч гэсэн нvд бий. /Нууц хоёроос хэтэрвэл , нууц биш /

8. 馬の耳に念仏
Илжигний чихэнд алт хийсэн ч сэгсрэнэ, ус хийсэн ч сэгсрэнэ

Єєрийн ганц нэг мэддэгээс
9. 朝の一時は晩の二時に当たる
( 朝起き千両夜起き百両)
　　 Oройнooс єглєє сэргэлэн

10. 七転び八起き
　　　Долоо дордож найм сэхнэ　
　　　

Япон зvйр vг （日本の諺）

Єнєєдрєєс эхлээд блогтоо япон зvйр vг бичиж байхаар шийдлээ.
Єєрт ч хэрэгтэй. Орчуулга хийгээд явж байхад зvйр vгтэй нэлээд тааралдана, тухайн vед нь мэдэхгvй, уучлаарай юу гэсэн утгатай юм бэ гээд "улаан цайм" асууж байсан тохиолдол ч байдаг юм. Япон хэл сvрхий сурч буй улсуудаас ч мэддэг зvйр vг энэ тэрийг нь асууж мэдье. Тєстэй утгатай монгол зvйр vг олж тавих нь бас зvгээр ч юм шиг... За тэгээд япон хэлэнд "ус цас" болохыг єєртєє болон сурч буй улсуудад хvсье.
Зарим нэг зvйр vгийн тєстэй монгол зvйр vг олж оноож чадсангvй. Мэддэг хvн нь comment бичиж vлдээгээрэй.

１．能ある鷹は爪を隠す
　　Эрдэмтэй хvн даруу

２．石の上にも３年
　　 Гар хєдєлвєл ам тосдоно (Миний бодлоор )
Тvмээгийн тайлбарласнаар: Тэвчээртэй уйгагvй хандвал заавал амжилтанд хvрнэ

３．一期一会
　　Танилтай хvн талын чинээ

４．郷に入っては郷に従え
　　Усы нь уувал ёсы нь дага

５．猿も木から落ちる
　　Бєх хvн бvдvvн євсєнд

６．三日坊主
　　 Заяагийн тайлбарласнаар: Гурав хоног лам. /Монголын хууль гурав хоног/

７．百聞は一見に如かず
　　Мянга сонсохоор нэг vз

８．火に油を注ぐ
Агьнууд Х.Зоригтын тайлбарласнаар: Гал дээр тос нэмэх

９．目と鼻の先
Тvмээгийн тайлбарласнаар: Нvдний ємнє, хоёрхон алхмын цаана

１０．正直の頭に神宿る
　　　Yнэнээр явбал vхэр тэргээр туулай гvйцнэ.

Чиний эзгvйд

Киног нь vзэж амжаагvй ч, клиптэй тєстэй vйл явдал амьдралд хэр олон тохиолдож байгааг тоолж баршгvй. Yнэхээр єр євдмєєр...

Camerton

Yнэн жаахан бацаанууд байжээ. Туранхай гэж...


Харин хэдэн жилийн дараа...

Монгол аялгуу

Урт наслахын нууцаас

Мэдээж бид єндєр насалж, vр хvvхэд, ач гучаа тойруулаад бужигнаж суухыг хvсдэг шvv дээ. Монголчууд бидний дундаж наслалт тийм ч урт биш, эмэгтэй хvний дундаж наслалт 65, эрэгтэй хvний дундаж наслалт 63 гэж уншиж байсан юм байна. Харин япончуудын дундаж наслалт эрчvvд нь 78, эмэгтэйчvvд нь 85 гэсэн. Бид яагаад урт насалж болохгvй гэж. Генетикийн хувьд хvн 120 хvртэл наслах боломжтой гэж vздэг юм билээ. Эрчvvд эмэгтэйчvvдээс 5-10 жилээр бага насалдаг болох нь судалгаанаас харуулдаг бєгєєд, эрчvvд ялангуяа идэж буй зvйл, хєдєлєгєєндєє бага ч гэсэн анхаарал хандуулах хэрэгтэй юм шиг. Эрvvл энх, урт удаан наслах нь гагцхvv эмнэлгээс шалтгаалдаггvй. Харин таны амьдрах ухаан, амрах ухаан, хєдєлгєєн, хооллолт гээд хамгийн энгийн ойлголтыг хэрхэн хэвшvvлж сурснаас шалтгаална. Эрvvл байх, урт наслахын тулд баримтлах зарчмуудаас толилуулъя.
1.Цадталаа бvv ид. Хоолонд битгий шуна. Хvнд 2500 к.калори хэрэгтэй гэдэг ч 1500-аар л хязгаарла. Ингэснээр та эд эсийнхээ ачааллыг зохицуулж, идэвхитэй байдлаа бvрэн хадгалж чадна. Биеийн эд эс хурдан шинэчлэгдсэнээр бие организм байнга євчинд нэрвэгдэж байдаг юм. Тийм ч учраас их ч биш, бага ч биш тааруулан хооллож сур.
2. Таны хэрэглэж байгаа хоолны жор, хольц хачир насандаа тохирсон байх хэрэгтэй. Тухайлбал 30 настай эмэгтэй хvн vхэр, хонины элэг, жимс, самрын зvйл идвэл vрчлээ мєддєє суухгvй. 50-иас дээш насныханд кальци оролцсон хоол хvнс хэрэглэвэл яс болоод зvрхийг хэвийн байлгахад тустай. 40-єєс дээш насны эрчvvдэд цагаан идээ болон бєєрийг хоолонд хэрэглэж бай. Энэ нь стрессийг сааруулах сайн талтай.
3. Єєртєє тохирох ажил эрхэл. Ажил хийдэггvй хvн ажил хийдэг чацуутнуудаасаа 5 насаар ах юм шиг харагддаг байна. Ер нь нийгэм судлаачдын судалгаанаас vзэхэд хєгжим судлах, гvн ухаан судлах, уран зураг сонирхолох нь залуужуулах увидастай.
4. Амьдралынхаа ханийг зєв сонго. Хайр дурлал, нинжин сэтгэл таныг хєгшрєхєєс сэргийлж чадна. Та долоо хоногт 2 удаа бэлгийн харьцаанд орвол даруй 14 насаар залуужина гэдгийг судлаачид тогтоожээ.
5. Єєрийн гэсэн санаа бодолтой бай. Ухамсартай амьдарч байгаа хvн дарамтад тєдийлєн єртєхгvй. Урсгалаар идэвхигvй замнагч л vргэлж дарамтад орж байдаг шvv дээ.
6. Хєдєлгєєнтэй бай. Єдєрт спортоор наймхан минут оролдоход л амьдрал чинь хэдэн жилээр уртсаж байна гэсэн vг. Хєдєлгєєнд ялангуяа 30 наснаас хойш боловсролт нь саардаг єсєлтийн дааврууд чєлєєлєгддєг.
7. Сэрvvн орчинд унтаж бай. 17-18 хэмээс илvvгvй температyрт унтаж сурвал залуу тєрхєє удаан хадгалж чаддаг нь нэгэнт батлагдсан. Таны хvрээлэн байгаа орчны температyраас организмын бодисын солилцооны шинж тэмдгийн илрэл шалтгаална.
8. Цаг vргэлж єєрийгєє зугаацуулж бай. Єєрийгєє юм бvрээс хязгаарлахыг бvv эрхэмлэ. Зарим vед амьдралын хатуу хvрээнээс гарч бай. Амьдралын єєрийн тогтсон хэм хэмжээг зєрчиж, хаалттай, амтат хэлтэрхий хvртэхийг зарим vед бодож, сэтгэж хийж байгаарай. Энгийн жишээ авахад л шинэ цамц таалагдвал мєнгє гамнах бодлоо орхих хэрэгтэй.
9. Уур уцаараар єєрийгєє бvv дарамтал. Єєрийг тань юу гомдоогоов, хэнтэй маргасан зэргээ зарим vед нуулгvй ярьж бай. Сэтгэлийн шаналгаагаа тайлж чаддаггvй хvн євчинд хялбар нэрвэгдэх буюу хорт хавдараар євдєж болзошгvйг санаж яв. Судалгаанаас vзэхэд ємєн vv євчнєєр євчлєгсдийн дийлэнх нь уур уцаарт єртєгсєд байдаг юм.
10. Тархиа vргэлж дасгалжуул. Yгийн сvлжээ таах дасгал, хамт олонтойгоо тоглож наадах, ухаан бодол шаардсан ямар ч зvйлийг хийж бай. Энэ нь ухааны чадварыг сайжруулаад зогсохгvй зvрхний ажиллагаа, цусны эргэлт болон бодисын солилцоог идэвхижvvлдэг юм шvv.
За эцэст нь танд сануулахад сэтгэл хангалуун, жавхаалаг байх нь урт удаан наслахад зайлшгvй нєлєєлдєг гэдгийг хэлье. Та бvхэнд урт удаан наслахыг ерєєе.
PS: Эхийг "Єглєєний санамж" номноос

Зарим эмийн ургамлыг хэрэглэх арга

Зуу наст
Зуун наст бол кактусын тєрлийн шvvслэг ургамал. Тvvний шvvсийг тvлэгдэлт, идээт шарх, буглаа зэрэгт хэрэглэнэ. Зуун настын шvvсийг авахдаа эхлээд буцалсан бvлээн усаар угааж цэвэрлээд навчийг уртааш нь зvсч, шvvсийг нь марльд шингээж авна

Их таван салаа
Их таван салаа C,К витаминаар баялаг,каротин, калийн давс, фитонизид зэргийг ихээр агуулсан навчит ургамал. Тvvнийг хатиг, буглаас, тvлэгдэлт, удаан эдгэрэлттэй яр шархыг эмчлэхэд хэрэглэдэг.

Зєгийн бал
Зєгийн баланд зуугаад тєрлийн амин дэм, нян устгагч, цацраг идэвхит бодисоос хамгаалах бичил биетvvд байдаг учир тэр нь олон тєрлийн євчнийг анагаан эдгээх увьдастай идээ юм.
-Ходоодны хvчиллэг багадсан хvн хоол идэхээсээ 15-20 минутын ємнє нэг халбага зєгийн балыг буцалсан ус, эсвэл жvржийн шvvсээр даруулж ууна.
-Зvрх судасны євчтэй хvн єдєр бvр 70-100 грамм балыг 1-2 сар ууна. Амьсгалын замын салст бvрхэвчийн vрэвсэлтэй хvн эмтэй хамт хоолойдоо цацаж хэрэглэнэ.
-Амны хєндийн vрэвсэл, хоолойн ангинатай хvн зєгийн балыг антибиотекийн хамт хэрэглэж болно.
-Мэдрэлийн ядаргаанаас нойр муудсан vед нэг аяга бvлээн усанд нэг халбага зєгийн бал найруулаад унтахаасаа 15-20 минутын ємнє ууна. Та тайвширч тавтай унтана.
-Зєгийн баланд фантений хvчил агуулагддаг тул vс бууралтахаас хамгаалдаг. Тийм учраас зєгийн балны хольцтой олон тєрлийн шампунь, тосыг гоо сайхны vйлдвэрvvд vйлдвэрлэсээр байгаа билээ.
-Арьс хуурайших vед зєгийн балны найрлагатай маск бэлтгэн хэрэглэх нь их ашигтай. Тvvнийг хийхийн тулд нэг ширхэг єндєг, нэг цайны халбага зєгийн бал, 2 цайны халбага ургамлын тос бэлтгэнэ. Эхлээд єндгєє хагалж, уургийг нь ялгаж аваад дээр нь ургамлын тос, зєгийн балаа нэмж сайтар холино. Нэгэнт бэлэн болсон тvрхлэгээ нvvрэндээ тvрхээд 20 минутын дараа бvлээн усанд базсан алчуураар арчина. Зєгийн балтай тэжээлийн маск нь таны нvvрийг чийглэг, зєєлєн булбарай болгоно.

Зvvн тэнгис vv эсвэл Япон тэнгис vv

Нэхмэлийн ном

Нэгэн найзынхаа захиалгаар японы нэхмэлийн ном ямар байдаг талаар зураг оруулаадхая. Ойлгоход амархан, их хєєрхєн хєєрхєн зvйлvvд байдаг юм. Утаснууд нь ч олон тєрєл, зvv нь ч олон тєрєл. Гэм нь утас нь жаахан vнэтэй. Чанараасаа хамаараад vнэ нь єєр єєр. Би ч одоогоор тэр vнэтэй утсыг нь авч юм нэхээгvй л байна. Сальфетка энэ тэрд бол хамгийн хямд утсаар нь нэхдэг юм. Номон дээрх зvйлийг нь харчихаад л нэхэх юмсан гэж худлаа мєрєєдєєд л явж байх шив дээ. Дараа нэг завандаа зvv, утас гээд ганц нэг зvйлийн талаар бичлэг оруулнаа.

Yнэ єсєєд л

Энэ єнєє vнэтэй уут нь

Юмны vнэ єсєєд л байх янзтай юм аа. 10 сарын 1-нээс миний амьдардаг хотын хогны уут vнэд ордог байна ш дээ. Дээр нэг бичлэгтээ хогоо шатдаг, шатдаггvй, пластик, лааз, шил энэ тэр гэж ангилдаг гэж хэлж байсан даа. Тэгээд бас тусгай уутанд хийж хаяна. Тэгсэн энэ сараас уут нь єєрчлєгдєєд, vнэ нь нэмэгдсэн. Уут нь дотроо том, дунд, жижиг гэж байна. 10 ширхэг жижиг уут нь 150 иен ч гэж байх шиг. Том нь 350 иен байсан байхаа. Яагаад vнийг нь нэмсэн бэ гэхээр ингэж байж єрхийн хэрэглээний хогийг багасгана гэнээ. Хvмvvсийн халаасан дахь мєнгєтэй нь ярьж эхлэх гэж байна даа л гэж бодлоо. Хичнээн хогоо багасгая гэж "орилоод" нэмэргvй бололтой юм. Жишээ нь ингэж vнэ нь нэмэгдсэнээр эгч бас хогоо багасгаяа, одоо энэ чинь юу болж байнаа гэсэн шvv юм бодож эхлээд байхав дээ. Их хог гаргавал хогныхоо уутанд их мєнгє vрж таараа. Яг ямар хог их гаргаж байгаагаа жаахан судалж vзнээ...

Япoнд ганц хогны уут ч vнэд ороод байгаа юм биш л дээ. Бинзенийн vнэ нэмэгдсэн, дагаад ургамлын тос, тєрєл бvрийн амттан, сvv, тараг гээд л баахан юмны vнэ нэмэгдэх шив дээ. Гэснээс монголд сая очиход бас л юмнын vнэ тэнгэрт хадсан байхыг хараад гайхлаа ш дээ. 1 кг гурил 700 тєгрєг болсон байна лээ. Намайг 2004 оны зун ирэхэд л 350 тєгрєг байсан ш дээ. Атар талх 500. Єєр юу байлаа даа, тухайн vед их л олон зvйл энэ чинь тэд байсан ш дээ гэж бодсон юм даг.

Ер нь цаана чинь цєвvvн цаг ирж байна шvv.

Амралтын єдєр

Амралтын єдрєє хэрхэн єнгєрvvлснээ бичье.

1. Єглєє эрт Тоттори мужийн элсэн манханг очиж цэвэрлэв. Захиргааны албан хаагчдын ээлжит субботник. Хавар, намар 2 удаа болдог. Мєн оюутан сурагчид зохион байгуулалттайгаар цэвэрлэдэг юм байна лээ. Нэлээд их хог харсан шvv. Шатдаг хог, пластик хог, шатдаггvй хог гэж 3 ангилан тvvлээ. Далайгаас гарч ирдэг хог гэж байгаа. Дотор нь хятад, солонгос хог голцуу байдаг юм билээ.

2. Танил япон євєє танай охинд будаа яаж хураадгийг заах гэсэн юм гээд бид 2 тэдний тутрагын талбайд очив. Бямбаагийн завтай болохыг хvлээж тэвчилгvй хураачихсаан гэчихсэн, хэдхэн ширхэг євс vлдээснээ манай охиноор хэрчvvлдэг гэсэн. Манай охин ч яахав баярлаад. Нээх их ургац хураасан хvн шиг. Би жаахан голонгvй. Бага оврынхоо трактороор хурааж байгаагаа vзvvлчихгvй гэсэн шvv ухааны юм бодоод л...

3. Эндхийн шоронгийн хоригдлуудын хийсэн бvтээлтэй танилцаж, охиндоо зургийн дэвтэр, єєртєє номын book cover авлаа. Ойр хавийх нь мужийн шоронгийн хоригдлуудын бvтээл бас хvрэлцэн ирсэн байсан. Газарчилсан япoн євєє тэгсэн "эдний" хийсэн гутлууд их дажгvй, бєх байдаг гэж байна лээ. Дан хvvхнvvдийн хийсэн зvйл ч биш бас эрчvvдийн хийсэн зvйлvvд их байсан. Их зvгээр санагдсан. Монголд мэдээж ийм vйл ажиллагаа байдаг байх, ямар ч байсан эмэгтэйчvvдийн хийсэн зvйлvvдийг энд тэнд зардаг шиг санагдаад байна???

Тарвас

Тарвасыг жимс гэж бодож байна уу? Yгvй шvv. Ногооны бvлэгт багтдаг юм билээ. Би ч урд нь жимс гэж л боддог байсан. Тэгсэн японд ирээд ногооны тєрлийн орчуулга хийж байхдаа л тарвас нь ногооны бvлэгт багтдаг гэдгийг олж мэдсэн. Ичих ч vгvй мэргэжлийх нь хvнтэй ногоо биш жимс гээд маргаад байсныг яана. Залуухан байхдаа... Хэ хэ. Энэ удаад блог анд нартаа тарвас ногоог хоол хvнсэндээ хэрхэн хэрэглэдэг талаар бяцхан танилцуулнаа. Болгооно уу. Бид тарвасны дотор улааныг нь л идээд хальсыг нь хаядаг тийм vv. Тэгсэн энд нэг эмээ хальсыг нь идээд байнаа. Мэдээж японд нийтээрээ тэгж иддэг гэж хэлэхгvй, манай эндхийн хоолны технoлoгич нэг эмээ л ийм шинэ зvйл олж гаргасан юм шиг байна лээ. (сая цуг монгол явдаг эмээ, их хєгжилтэй эмээ. Тувт инээсээр байгаад л таарсан) Тарвасныхаа улааныг цагаан хальс хvртэл нь зvсэж авна (ингэхдээ бага зэргийн улаанаас нь vлдээх). Хальсаа дахин 2 хэсэгт хуваана. Тэр нь юу вэ гэвэл: Цагаан хэсэг, бvр гадна талых нь ногоон хальс гэж 2 хуваана гэсэг vг. Тэгээд цагаан хэсэгт нь бага зэрэг уксус (お酢) хийж єгнє. Бас бага зэргийн давс, перец зэргээр амталж єгнє. Уксусаа маш бага хийх эрэгтэй шvv. Ингээд л боллоо. Yvнийгээ хєргєгчиндєє хийж хадгалаад хоолтойгоо хольж иднэ. Дарсан єргєст хэмх л гэсэн vг. (Зураг 1) Харин тэр ногоон хальсийг нь маш нимгэхэн хэрчээд (гонзгой нимгэн) мах хуурахдаа цуг хуурна. Эхлээд хайруулын тавгандаа бага зэргийн тос хийгээд тарвасныхаа ногоон хальсыг хуурна. Бага зэрэг хуурсны дараагаар махаа хийж хуурна. Маш нимгэн хэрчихгvй бол тарвасны хальс нь болохдоо жаахан удаан юм билээ шvv. (Зураг 2) За тэгээд ажилсаг гэрийн эзэгтэй, эзэн (Тэлмэнд ажилсаг гэрийн эзэн байж болно ш дээ гэж шvvмжлvvлсэн тул, Хи хи) Туршиж vзээрэй. Амжилт!

Амьдралдаа анх удаа

Хагас сайнд охиныхоо биеийн тамирын єдєрлєгийг дуусгаад халуун рашаан бvхий буудалд очиж халууж рашаанд орсон шиг, япон хоол идсэн шигээ сайхан амарлаа. Маргааш нь Окаяма гээд yрд мужийн нэгэн парк орж зурагтаар л харж байсан аймар аймар юман дээр сууж vзлээ. 60 метрийн єндрєєс доошoo чєлєєт уналт хийгээд буцаж хєєрєєд л, дахиж унаад л... Бас тэр галзуу хулгана гээч юманд сууж охиныхоо vнхэлцгийг хагалчих шахав. 3-уулаа цуг суусан юм. Тэгсэн тухайн vед охин маань шоконд ороод дуугаa хураачихсан. Дараа нь яахав дуртай юман дээр нь суулгаж байж арай гэж нэг юм дуу оруулав. Би ч тухайн vедээ айгаад байсан хvн одоо бол дахиад суусан ч яахав гэсэн ухааны юм бодоод л...

Биеийн тамирын єдєрлєг

9 сарын 22-нд охины маань цэцэрлэгийн биеийн тамирын єдєрлєг (運動会) болоод. Єглєє эрт босч бэнтo (弁当-єєсрдєє хоол хийж авчрах) хийж авч явах гэж нилээд юм болов.
Японы цэцэрлэгт болдог энэ арга хэмжээний талаар товч дурдъя.

9 сарын сvvл, 10 сарын эхээр болдог. 10 сарын эхний 7 хоногийн 1 дэх єдрийг биеийн тамирын єдєр болгодог бєгєєд энэ єдрийг тэмдэглэж цэцэрлэг, сургууль, зарим нэг албан газрууд vндоoкай буюу уг арга хэмжээг (миний орчуулснаар биеийн тамирын єдєрлєг) зохион явуулдаг юм билээ. Хvvхдvvд урьдчилан бэлдсэн хєгжєєнт тэмцээн энэ тэрээ эцэг эх, эмээ євєєдєє тайлагнана. Тайлагнана гэдэг нь тvрvv жил удаан гvйдэг байсан хvvхэд энэ жил хурдан гvйдэг болсон, тvрvv жил нь ээж аавдаа эрхлээд уйлж байсан хvvхэд уйлахаа байгаад бусад хvvхдvvдтэйгээ инээж хєгжилдєн байгаа зэрэг цэцэрлэгт явсанаар тухайн хvvхдийн бие болон сэтгэл зvйн хєгжилтийг эцэг эх нь олж харна гэсэн vг. Цугласан аав ээж, эмээ євєє, ах эгч нарых нь дунд бас хєєрхєн хєгжєєнт тэмцээн зохионо. Хvvхдvvд тэд нарыгаа дэмжиж орилоод л...Хамгийн гол нь их зохион байгуулалт сайтай болно. Хvмvvс ч их идэвхитэй оролцоно.

Зураг 1-Насны ангиллаар малгайных нь єнгє єєр. 5 настай хvvхдvvд ногоон малгай. Энэ дотор манай охин гvйж яваа. Багш нар нь энэ єдєр ягаан подволкоор ижилссэн байлаа.
Зураг 2-Мєлхєє ангийн жаалууд ч ээж аавдаа тэврvvлээд тэмцээнд орж байгаа нь. Аль болох бvх насны хvvхдээ оролцуулна.
Зураг 3-Хvvхдvvдийнхээ туурвисан бvтээлээр чимэглэлээ хийнэ. Зураг 1, 2 дээр байгаа туузыг хvvхдvvд єєрсдєє зурсан гэж байгаа.

Болд

Сvvлийн vед Болдын дууг сонсох гэдэг болчихсон байна лээ. Яасан юм бол доо?

Хариу

Хоолны тухай бичлэгт comment vлдээсэн бvх блогчиддоо баярлалаа. Хариу болгоод бага сага зvйл бичихээр шийдлээ.
Улаанбаатар хотод амьдардаг хvмvvс, эрvvл мэндээ гэж анхаардаг хvмvvс ногоо гайгvй сайн иддэг юм билээ.
Харин хєдєє орон нутгаар бол эсрэг. Улаанбаатар хоттой ойролцоо аймгийн хvмvvс бага зэрэг л ногоо иддэг, иддэг ногоо нь бидний дээр vеэс (ногоо тарьж эхэлсэн vе) идэж ирсэн хэдхэн тєрлийн ногоо л байдаг. Сvvлийн vед гарч ирээд байгаа ногоог урд нь хараа ч vгvй юм байна гэсэн хvмvvс их байсан. Бас ногоо тарьдаг хvмvvс нь єєрсдєє тэр болгон ногоогоо иддэггvй юм байна лээ. Зах зээлд гаргаж зардаг, хэдэн тєгрєгийг нь бодож ногоо тарьж байна гэсэн.
Тэгээд ч бид хэд голцуу хєдєє орон нутагт сургалтаа явуулсан. Ногоо тарьж буй хvмvvст лууван, байцаа, цагаан луувал зэрэг ногооныхоо навчийг нь иддэг юм шvv, тарьж буй явцдаа ногооныхоо ургалтыг сайжруулах зорилгоор цєєллєлт хийсэн ногоогоо ч хаяхгvй иддэг юм шvv гэж хэлж зааж байсан. Ногоочид маань их дуртай "єє тийм vv, мэдvvштэй юм байна, навчийг нь хаячихдаг ш дээ, хойшид идэж байя" гэж байсан.
Хэрэв ногоо тарьдаг блогчин байвал мэдvvштэй зvйлийн нэг болов уу. Бямбаа нь ч хойшид ногоо тарихдаа санаж байя гэж бодоод байгаа юм. Бvгдэд нь амжилт.

Хоол 1

Ногоотой бууз
Чинжvvний чихмэл?

Зун монгол явсан ажлынхаа ганц нэгээс нь оруулахаар шийдлээ.

Эхний удаад бууз, хуушуур, баншиндаа ногоо хольж идэж байгаарай гэж хэлэх байна. Ингэж ногоо холихдоо навчны тєрлийн ногоон ногоо байвал их зvгээр. Жишээ нь байцаа, луувангийн навч (ногоо тарьдаг бvх ногоочид маань луувангийн навчийг хаядаг гэсэн. Тэгтэл иддэг гэнээ. Бас цагаан лууван, тємс зэрэг ногооны навчийг иддэг гэж байна.) зэрэг ногоо хольж єгвєл сайн гэнэ.

Бууз, хуушуур, банш хийхдээ бага зэргийн мах илvv гаргаж байгаад дараах хоолыг хийвэл их дажгvй юм билээ. Нэр єгєх гэж жаахан будилсан, та бvхнээс оновчтой нэр олж єгнє гэдэгт найдаж байна. Хийх арга нь мэдээж их амархан. Нэг хvн хэдийг идэхээ тооцоод чинжvvгээ бэлдэнэ. Чинжvvгээ угаагаад голоор нь 2 хувааж vрийг нь авна. Тэгээд махаа хийнэ. 15 минут орчим жигнэнэ. Их амархан байгаа биз. Єєрсдийн дуртай зvйлээрээ амталж идэж болно. Кетчyп, майонез, чили, сыр гэх мэт. Чинжvv нь бага зэргийн гашуун байдаг болохоор хvvхдvvд тэр болгон дуртай байдаггvй юм байна. Тэр vед нь ингэж махтай хольж єгвєл гайхлууд чинь амаа олохгvй иддэг гэж байна шvv. За тэгээд ажилсаг гэрийн эзэгтэй нар туршаад байгаарай. Дараа нь сэтгэгдлээсээ Бямбаадаа хэлээрэй.

Монголын боловсролоо гэж

Хамаатныхаа нэг дvvтэй єчигдєр чаталлаа. Тэгсэн MUIS-ийн магистрт орох гээд бvртгvvлсэн гэнээ. Тэгээд єчигдєр шалгалттай гэсэн гэхээр нь очсон чинь 12-нд гэнээ. Дvv маань нэлээд бухимдчихсан, шалгалт авах єдєр судраа товлоод хэлж болно ш дээ, хvнд ажил удаад гэчихсэн сууж байна лээ. Бас нэг сонирхолтой нь
-Утасдаж байгаад очихгvй яасан юм бэ?
-Утасдахаар нэг ууртай ааштай авгай авчихаад єєдєєс загнаад байх юм байна ш дээ.
-Тэгээд юуны шалгалт єгєх гэж байгаа юм бэ?
-Мээдкvv. Яг юуны шалгалт авах юм бvv мэд.
гэдэг байгаа. Юу гэсэн гэсэн vг вэ. Ямар чиглэлээр шалгалт єгєх гэж байгаагаа ч мэдэхгvй, шалгалт авах цагаа ч сайн мэдэхгvй, єдєр судар нь ч тодорхойгvй байхад ажил цагаа бараад явж л байдаг. Арай дэндvv байгаа биз дээ. Ухаан алдаж унамаар vнэтэй юм байж.
-Тєлбєр нь хэд юм бэ?
-800 хэдэн мянга гэсэн.
-Пээх яасан vнэтэй юм бэ? Тийм vнэтэй юманд сурах шаардлага байгаа юм уу.?
-Харин л дээ. Гэхдээ л хvн болгон сураад байх юм.
Сvvлийн vед арай чvv гэж баклавраа тєгчихєєд єєрийнхєє чансааг мэдэхгvй байж магистр докторт сураад байгаа залуучууд их байх юм аа. Тэгээд сvрхий судалгаааны ажил хийгээд, монгол орны хєгжилд хувь нэмэр болоод байна уу гэхээр яг ш дээ. Багш нарыгаа хаалгадсан, халтуурдсан хvмvvс нь л их байх шиг. Мэдээж дунд нь ганц нэг vнэхээр чадалтай хvмvvс байгааг vгvйсгэхгvй. Гэхдээ л тэр нь єдрийн од шиг цєєхєн.
Тэр магистр, докторын диплом євєртлєсєн хvмvvс мань мэт шиг тэр "цаасыг" нь олж аваагvй хvмvvсийг хєлдєє чирээд байх юм даа. Их дээд сургуулиа тєгсчихєєд цааш vргэлжлvvлэн сурах гэж байгаа хvмvvс нэгийг бодож байж энэ алхмаа хийгээсэй гэж хvсч байна. Японд бол магистр, доктор тєгссєн хvмvvс их ховор. Доктор гэхээр зэрэг ихэвчлэн халзан толгойтой, єдєр шєнєгvй судалгаа хийж байдаг хvмvvс байдаг. Дээрх цол хэргэмтэй хvнийг ажилд авч ажиллуулах нь бусад хvмvvсийг бодвол цалин єндєр єгєхгvй бол болдоггvй учир "єндєр цол гуншинтай" хvнийг ажилд авах нь цєєхєн байдаг гэж сонссон юм байна.
Тэгсэн монголд магистр, докторынхоо тоогоор тэргvvлдэг гэсэн. Гэсэн хэрнээ буурай хєгжилтэй орны тоонд...
Боловсролыг бизнесийнхээ нэг хэлбэр болгоод олон сайхан залуучуудын тархийг буруу тийш нь ажиллуулаад байгаа боловсролын яам, тєр засгийг яалтай ч билээ. Сvvлийн vед их шvvмжлэлийн чанартай зvйл бичээд, хадуураад байгаад sorry.
Монголд харихаараа ажил олох гэж зовох байх даа. Магистр тєгсєєгvй юм чинь. Ажилд орохын тулд магистрт сурнаа яадаг юм.

Ахиад л зураг

Made in Mongolia

Чацарганы дарс ууж "намираастай"

Жимсний цуглуулга, чацаргана, аньс, мойл, vхрийн нvд. Япончууд гашуун байна гэхээр элсэн чихэр хольж амтлав.

Монгол дахь vйлчилгээ 2

Нэг зvйл санаанд орчихлоо. UB Mart гэдэг дэлгvvрийн хэдэн давхарт билээ дээ говийн хямдрал болж байсан юм. Тийшээ 3 хvнээ дагуулаад явлаа. Нэг нь ээж аав 2-тоо ноолууран малгай авна гээд, єнєє эмээ болохоор яахав vзэж байгаад нэг юм авна даа гээд... Малгай vзэв ээ. Єнгєє сонгож чадахгvй байгаа бололтой нэлээд хэдэн малгай авч vзлээ. Тэгсэн худалдагч нь уурлах янзтай "юyн ч маягтай юм бэ, бvгдийг нь гаргачихаар дараа нь янзлах гэж хэцvv" гэнэ ээ. Би ч хvмvvсийн vзээд тавьсан зvйлийг хурааж янзлах нь таны ажил биз дээ гээд золтой л хэлчихээгvй, хэлээ хазаад л єнгєрєв. Японд бол хvмvvс єєрт таалагдах бараагаа олтол "онгичоод" л байдаг даг. Бусад оронд ч ялгаагvй байх гэж бодож байна. Манай худалдагч нар зvгээр л лангууны ард гиюvрч сууж байгаад л цалин авах санаатай. Тэгж ч хvнд vйлчилдэггvй байх аа.
Барааных нь vнийг асуугаад хэлэхгvй. Дуугай л байгаад байна. 2 асуучихвал уурлаад цэхэлзээд байх янзтай. Yнийг нь мэдэхгvй барааг хэд ч гэж авах вэ дээ. Жаахан харж зогсож байгаад л явж байгаа юм. Тэхээр чинь бараа нь яаж зарагдахав дээ. Тийм vv.
Бас нэг ажигласан зvйл нь манайхан баярлалаа гэж хэлэхдээ жаахан харам юм болов уу гэж бодсон. 3 япон маань "баярлалаа" гэдэг vг хальт хэлж сурчихаад тувт тэрийгээ хэлээд л яваад байсан. Манай зарим нэг монголчууд нь ойлгосон мєртлєє хариуд нь баярлалаа гэж хэлэхгvй л юм байна лээ. Бvгдээрээ гадныханд хэлэхээ байг гэхэд бие биендээ "баярлалаа" гэдэг vгийг харамгvй хэлж байя л даа.

Ганц нэг зураг

Зочид буудлын 00
Зочид буудлын single єрєє Уг нь их дажгvй єргєн зам харагдаад байгаа юм. Жаахан соёлтой байцгаадаг бол ч...

Монгол дахь vйлчилгээ

Жуулчны улирал хэдийгээр дуусах тал руугаа хандаад, 9 сарын 1 дєхєєд УБ хот хєл хєдєлгєєн ихтэй байлаа.

Монголд аялал жуулчлал хєгжєєд байна гээд л яриад байгаа болохоос цагаа тулахаар учир дутагдалтай тал зєндєє ажиглав.
Жишээ болгоод санаанд орсноо бичлээ. Хэрэв аялал жуулчлалын компань энэ тэрд ажилладаг хvмvvс нэгийг бодож тунгаана биз ээ.
1. Хуучин УИД буюу одоогоор Номин их дэлгvvр. 5 давхарт нь жуулчдын халаасыг хоосолдог монголын ахуй ёсыг харуулсан тасаг байдгийг хэн бvхэн андахгvй. Тэр тасагт нь 00-ын єрєє байхгvй. Бусад гадаад орны жуулчдыг сайн мэдэхгvй юм. Япон хvмvvс их давсаг султай байдаг. Султай ч гэж дээ цаг тухайд нь гаргадаг улсууд. Харин манай монголчууд энд тэнд явж байхад нь нийтийн 00 байдаггvй учраас давсгаа бариад л яваад байдаг. За яахав эрчvvд нь хаа дааралдсан гарзаа "мoрь харчихна", эмэгтэй улсуудад бол хэцvv. Тийм ч учраас бєєр, давсаг гээд эрхтэнгvvд нь мууддаг байх. Номин бол миний мэдэхийн их орлоготой ажиллаж байгаа. Бараанууд нь жишээ нь 4999 тєгрєг гээд биччихсэн. 1 тєгрєгний маань хариултыг єгєхгvй. Мэдээж ганцхан бараа аваад гарах хvн ховор. Бvгд л нэлээд хэдэн бараа авна. Тэр болгоны 1 тєгрєг гэж бодохоор хэдий хэр ашиг ашиг олж байгаа нь хэнд ч ойлхомжтой. Тэр ашгаасаа ядаж тэдний халаасыг зузаатгаж байдаг гадныханд зориулаад тэдний ганц ордог тасагт нь аятайхан 00 бий болгож болно ш дээ.
2. Hotel. Сvvлийн vед их дажгvй hotel ихээр баригджээ. Энэ жил миний хувьд дагуулж явсан хvмvvсээ Нарантуул гэдэг зочид буудалд байрлуулсан юм. Их дажгvй санагдсан. Юу вэ гэхээр тэднийх ачаагаа чирээд оруулчих, мєн хєл муутай, тэргэнцэртэй хvн яаваад орчиж болохоор шатгvй замтай. Гэхдээ л яаг хаалган дээрээ очоод жижиг довжоотой байсан нь жаахан тийм. Тэргэнцэртэй хvн очоод яаг тэнд нь гацахаар. 72 настай нэг эмээ цуг явсан юм. Хєл жаахан муутай. Шатаар єгсєж уруудахдаа нэлээд цаг зарцуулдаг хvн байсан тул би тэр буудлын шатгvй замд их олзуурхаад авсан. Мэдээж энгийн хvмvvст зориулсан шат байсан. Гэм нь цахилгаан шат нь их удаж ирдэг, ирээд орсны дараа хаалга нь их удаан хаагддаг нь тиймхэн санагдсан. Тэрийгээ засчихвал ч бас ч боломжийн.
Японы жуулчид тосож, тэдэнд vйлчлээд нэлээд хэдэн жил болж байна. Энэ хугацаанд хєгжлийн бэрхшээлтэй хvн тосож байлаа. Тухaйн vедээ л гайгvй гэгдэх Баянгол энэ тэрд байрлаж байсан юм даг. Тэргэнцэртэй хvнд зориулсан замгvй тул их хvндрэлтэй юм билээ. Сvvлийн vед баригдаж байгаа буудлууд ч гэсэн тэргэнцэртэй хvнд зорилсан замгvй, энэ тал дээр жаахан анхаарал хандуулвал жуулчдын тоо ч нэмэгдэх нь зайлшгvй. Эрvvл саруул хvн гэхээсээ илvv хєгжлийн бэрхшээлтэй хvмvvс ч хvн юм чинь ийшээ тийшээ ирж очдог болсон цаг ирээд байна ш дээ.
3. Манайхан их удаан хєдєлгєєнтэй. Нэг газар хоол идэхээр орлоо. Yйлчлэгч нь ирэхгvй, ирлээ ч жирэмсэн хvн алхаж байгаа юм шиг, нэг бол настай хvн алхаж байгаа юм шиг. За хоолоо идчихээд тооцоогоо хийх гэхээр хvн нь байрандаа байхгvй. Аялахаар ирсэн хvн чинь цаг заваар хомс, нэгэнт ирсэнийх нэлээд хэдэн юм vзэж сонирхоод буцъя гэж бодно. Тэгтэл удаан хєдєлгєєнтэй дэлгvvр хоршоо, рeстoранyyдын "ачаар" алт шиг vнэтэй цагаа алдаж байгаа юм. Нэг ч гэсэн хурдан шаламгай, vйлчилгээ сайтай газар байвал хэн ч гэсэн єє эднийхээр оръё, эдний vйлчилгээ сайтай байдгийн гээд ам сайтай байна ш дээ.
Гэх мэт. Yргэлжилнэ...

Дагваа

Дуугvй байхгvй ганц нэгэн vг хачирлая байз.

Энэ дуулиан яг хэрхэн эхэлснийг манайхан мэдээж сайн мэдэж байгаа. Дагваа орон нутгуудаар тойрон аялах тоглолтод оролцохгvйн тулд эмнэлгээс бэртэлтэй гэсэн бичиг гаргуулж аваад, монгол яваад хєл бємбєг хєєгєєд, унаж тусан бємбєг хєєж гоoл энэ тэр оруулаад... Унаж босож ирээд ямар ч гэмтэлтэй хvний шинжгvй инээж ханиагаад л...Ингэхээр чинь хэн ч гэсэн дуртай байхгvй ш дээ. Жишээ нь нэг багш байлаа. Хэн нэг оюутан нь євчтэй гэж худлаа хэлээд гадуур тэнээд явбал ямар сайн байхав дээ.
Дагваа ирээд л хэвлэлийн бага хурал хийгээд л уучлалт хvсээд, шийтгэлээ зохих ёсоор нь хvлээеэ гэсэн бол байдал шал єєр байх байсан юм. Манайхны хариуцлага хvлээж сураагvй, бусдад буруугаа тохдог чанар нь энэ залуугаар илэрч байгаа юм даа. Японд бол их юм чинь их учир жанцантай. Жанцан гэдэг чинь манай євєє ч гэдэг билvv дээ хэ хэ. Намайг хєл бємбєг тоглооч гэж монголын засгийн газар гуйсан гэж хэлсэн гэнэ лээ. Улсынхаа нэрийг ингэж гутаагаад байхдаа яахав дээ. Хэн нэгэн сайд дарга руу нь утас цохьчихоор л хєл бємбєг тоглооч гэсэн бичиг гаргуулчихна гэж санасан юм уу даа хаашаа юм. Уг нь ийм од, олны танил хvмvvс менежер энэ тэртэй байдаг гэсэн. Тэд нар хэлэх vг энэ тэрийг нь хянаж байхад яадаг байнаа.
Oдоо тэгсэн нурууны бэртэл нь сэтгэл мэдрэлийн євчин болоод хувирчихсан. Зарим нэг хvн хэлж л байна лээ. Нурууны євчин хаачсан бэ гэж...Япoнчyyдын ингэж сvр болдог нь нэг бодлийн зєв ш дээ. Жишээ нь манай vндэсний бєхєд нэг Кайо энэ тэр гэсэн япон хvмvvс орж ирчихээд, ёс горимыг нь дээдлэхгvй байвал манайхан яаж боож vхэж байгаа бол доо.
Бас нэг юм нь манайхан худлаа юман дээр л ємхий санаалаад байдаг юм байна лээ. Энэ удаад Хакухо гээд нэг аварга тєрчлєє. Тиймээс би сvмогийнхоо дvрэм журмыг дээдлээд, аятайхан явахгvй бол гэж муу санаалж болно ш дээ. Мэдээж 2 аваргатай болчихож байгаа юм чинь хэн ч гэсэн хооронд нь харьцуулаад л vнэлгээ єгєєд эхэлнэ дэг.
Энэ удаагийн шийтгэл нь ганц хєл бємбєг тоглосоных биш гэж зарим нэг япон хvн ярьж байна лээ. Магад ч vгvй юм. Жишээ нь Кёкvшюvзаны vсийг зулгаасан, машины цонх хагалсан энэ тэр гээд л зєндєє юм байгаа гэсэн. Тухайн vед нь бол сануулаад л єнгєрсєн юм шиг байгаа юм. Бид яаж мэдэхэв. Хvмvvсийн амнаас л тийм юм сонсож байгаа хойно. Энэ бvгдийг нь нийлvvлээд л энэ удаагийн шийтгэл их хvнд ноогдож байгаа байх.
Мэдээж Дагваагаа муулаад яваад байхгvй, Япончууд одоо болимоор юм. Уг хvнийг жаахан тайван байлгамаар юм. Залуу хvнд чинь алдаж онох зvйл байна, танай япончууд заримдаа дэндvv сvр болоод байх юм. Тэгээд л энэ нийгэм чинь ийм сонин байдалд орж байгаа ш дээ гэсэн ухааны юм яриад л монголчуудаа ємєєрєєд явдаг юм. Бvр сvvлдээ эдний сэтгvvлч нар Хархоринд оччихсон, шавар эмчилгээ энэ тэрийг нь хийлгээд, энэ одоо ямар юмных нь эмчилгээ болдог юм бол доо гэсэн шvv ухааны юм яриад дургvй хvргээд байх янзтай. Болдог бол зад "хэрэлдэх" юмсан. За ямар ч байсан Дагваа залуугаас болж Монгол улсын маань нэр сайнаар ч, муугаар ч дэлхийд баахан PR-дуулах шив. Бас миний нээрэв баахан хvрэх шив.
Єє нээрээ эд нар бас гэр бvлээр нь оролдоод авсан. Эхнэр Тамир нь эр нєхрийнхєє энэ хэцvv цагт дэргэд нь байсангvй, монголд байгаа гэсэн сурагтай энэ тэр гээд л. Бараг салж байгаа гэсэн vv дээ ч гэх шиг. Кёкvшvзан Батбаяр чинь бас эхнэрээсээ салсан гэж дуулдана лээ. Манай залуучууд яaхлээрээ эхнэрvvдээсээ ингэж амархан салаад байдаг байнаа. Жаахан мєнгє vзэхээрээ эхнэр нь муухай харагдаад толгой хоосон ганган хvvхнvvд руу гvйгээд байх юм даа. Дунд нь хvvхдvvд л буруу хvмvvжил олж авна, хохирно. Yvнийг даан ч нэг ойлгохгvй, зєвхєн єнєєдрєє харж, хувиа бодож амьдрах юм даа. За баахан хадуурчлаа.

Зураг

Онгоцонд суух хаалга

Хэвлэл мэдээллийнхэн (Манай Дагвааг зvгээр байлгахгvй... Тэр єдєр нисэх ёсгvй байхад л ирчихээд, хамаг мєнгє цагаа vрж яaдаг байнаа.)
Онгоцонд

Сонин хачин

За байз юунаас эхэлдэг юм билээ.
8 сарын 25-наас 9 сарын 1 хvртэл 7 хоногийн хугацаатай яваад ирлээ.
25-нд Нарита-с УБ орох гээд онгоцоо хvлээж байх хооронд баахан хэвлэл мэдээллийнхэн цуглачихсан тэднийг харж жаал баясав. Манай муу Дагвааг хєєж байгаа нь тэр. Гэхдээ 25-нд биш 29-ний єдєр буцсан гэсэн. Сониноос энд єдєр бvр, орой бvр Дагвааг яриастай, тэрийг нь би сонсоостой. Тэгж байгаад тусад нь бичнээ. Харин бусад хvмvvс тvрvvлээд бичсэн байвал бичихгvй.

Ажлын маань гол зорилго монголчуудад ногоо тариалах талаар, шинээр гарч ирж буй ногоогоор хэрхэн хоол хийх талаар сургалт явуулах.
Сургалтанд маань дан эмэгтэйчvvд ирсэн. Эрчvvд нь хайчсан юм бvv мэд. Бас дандаа настай голцуу хvмvvс, залуучууд нь хайчсан юм бvv мэд. Хоолны recipe-ээ ганц нэгээр нь тэгж байгаад блогтоо оруулнаа. Монголчуудыг мах идэхээ боль гэж хэлэх биш, мах идэхийнхээ хажуугаар ногоо сайн идэж єгвєл эрvvл мэндэд хэрэгтэй, урт удаан насална, арьс сайхан болно гэдэг яриа хийсэн. Бууз хуушуурандаа ногоо хольж идвэл их зvгээр шvv гээд л ногоо хольсон бууз, дан махан бууз хийгээд л идлээ. Хvvхнvvд ч яaхав зvгээр юм байна, харин эрчvvд ч яaх бол доо гэж байна лээ. Уг нь иймэрхvv сургалтанд эрчvvд нь илvv хамрагдсан бол хар залуугаараа гvзээ суухаа vндэсний бахархaл болгохгvй, харин ч эрvvл чийрэг байж туръя гэж бодох байсан байх даа.
Дунд нь бvтэмж муутай зvйл ч байсан. Монгол дахь vйлчилгээний талаар тусад нь бичье байз. Хоолны талаарх цэсийг зав зайндаа оруулнаа. Хоол хийх дуртай нь хийж vзээрэй. Хоолны цэс чинь нэгээр ч гэсэн нэмэгдэнэ гэж найдаж байна.

Монгол яваад ирэв

Тоттори мужаас Токио явах онгоц
Тоттори мужийг дээрээс нь харахуй
Монгол нисэх МИАТ-ын онгоц

Эхний удаад зураг орууллаа. Тэгж байгаад сонин сайхнаасаа бичнээ. Аппаратныхаа он сарыг тааруулаaгvй байснаас болж цаг хугацаа нь бага зэрэг зєрчихсєн.

Зураг

Шинэ уран бvтээл

Єнєє орой ТВ vзэх зуураа нэхэв.

Тэссэнгvй

...Yдшээр би гэргийнхээ харъяат
Амраг ханийхаа гарыг дэрлэн
Ариун хайрынхаа галыг дэвэргэн
Дээдийн заяа янагийн хорвоод
Дэлхийг мартан гэртээ жаргадаг
Онгодын цагт би тэнгэрийн харъяат
Омогдуу бодлоороо орчлонг дэнсэлж
Oргилyyн хvслээрээ одонд хvрч
Увьдаст сэрлийн vзvvрийг атган
Ухааныхаа оргилд зогсч байдаг
Онгодын цагт би тэнгэрийн харъяат
Шаравын Сvрэнжав

Тэссэнгvй биччихсэн шvv. Энэ шvлэг таалагдаад. Бvтнээр нь харин мэддэггvй ээ. Мэддэг хvн блогтоо оруулахыг бодоорой.

Гарчиггvй

Ойрд ажил ихтэй тул 9 сар гартал бичлэг оруулахгvй байх. Сэтгэл санаа ч тайван бус тул бичих ч сонирхол алга... Хvмvvс ойрд блогоо хаадаг юм билvv энэ тэр гэсэн байна лээ. Би бас блогоо хаадаг юм билvv ярьшиг зvгээр гэж хvмvvсийг айлгаад л. Хэ хэ. Тоглосон юм аа. Юу гэж хаахав.
Эндхийн бон (お盆-Бон гэдэг нь євєг дээдсийнхээ сvнсийг баярлуулна, бурхан болоочдоо эргэдэг,буян vйлддэг нэгэн зан vйл)　гээч амралт болоод хvмvvс амраад байдаг. Би байдаггvй ээ. Гэнэтийн ажил гараад... Хэнхэг хvн л байна. Тvрvvчийн 3 дахь єдєр албаар "агаар уншихгvй" байж байгаад амралтаа аваад гэрээрээ далай явсан юм байна. Байнга "агаар уншдаг", "хэнхэг" байна гэж юу байсан юм гэж бодоод... Далай ч сайхан байна лээ. Монголоос ирэхдээ авчирсан усны хувцсаа анх удаа далай явахдаа ємсєв. Манай охин ээжийгээ хєєргєєд "каасан каваи (母さん可愛い)" гэсэн. Тэрэнд нь би нэг єдрийн турш хєєрлєє гэж. (дараа зураг орууламз)
...Ажилтай холбоотойгоор сэтгэл санаа жаахан дундуур л байна. Тэгж байгаад буцаад цоглог болчихно дєє. Загнуулах тусмаа цоглог болоод л, доромжлох тусам нь долоон бурхан од шиг гялалзаад л. Гэхдээ япон хvмvvстэй учраа ололцохгvй байгаа юм биш, ганц нэг монгол хvмvvстэй учраа ололцтолоо удаад, дунд нь баахан л юм болчих гээд байх юм даа.
Ядаж байхад энэ хар халууныг. Урсаж vхлээ. Ингэж хєлс гаргаснаараа бол над шиг туранхай хvн алга баймаар юм. Бушуухан шиг сэрvv ороосой. Японы захиргааны байгууллагууд (нийтээрээ биш ч байж магад юм) ISO гээд албан газрынхаа хэмийг 28-с доош буулгахгvй. Сэрvvцvvлэгчээ єгєхгvй байж байж нэг юм тасалгааны хэм 30 болсон чинь хальт єгсєн. Олон хvнтэй манай єрєєнд агаар гээч юм нь бєєн нvvрстєрєгч л байна. Энэ мэт байдлаас болж бухимдав гэсэн.

За тэр ч яaхав, санах байх даа блогчидоо...

上を向いて歩こう（I look up when I walk）

Sakamoto Kyu


Энэ дуу япон дуу боловч америкт их нэрд гарч байсан дуу гэсэн. Япон хэл сурч байгаа хvмvvс караокэд хайгаад vзээрэй байх ёстой.

Тархиа амраасан нь

Ээж маань байнга ном цаас шагайж явдаг хvн хааяа тархиа амрааж биеийн хєдєлмєрийн ажил, єєрийн дуртай зуйлээ хийх нь их сайн гэдэг юм.
Би гэрийн ажилд жаахан хойрго тул дуртай зvйлээ л хийх юм даа хааяа даа.
Нээрээ их олон жижиг сажиг зvйл нэхээд л байдаг нэхээд л байдаг. Хааяа манайхаар орж гарсан хvнд тэрнээсээ бэлэглээд л...
Тvрvvчийн долоо хоног нэг эгчид 2 ийм сальфетка бэлэглэсэн юм байна. Харин энэ 3-ыг єнєєдєр орой очиж жаахан буу халж суух япон євєєгийнхєє самганд єгнє.

Дурсамж

Хонгор хvv минь чи намайг энхрийл
Хoриглoж байсан ч даашинзыг минь тайч
Халуу тєєнєтєл, бvсгvй бие шаттал
Хагацашгvй янагаар уруул дээр минь vнс
Налж суугаад зєєлєн тэвэр
Надад хайртай гэдгийг чинь мэдрэх гэсэн юм аа
Дуу алдаж, уйлж гиншмээр дурлалд
Дуртмал харц, дулаахан шивнээ хєвж
Шvдний чинь сайхныг, гарын чинь хэнэггvйг мэдэрч
Шvvрс алдан жаргaх гэсэн юм аа

Хонгор хvv минь чи намайг энхрийл
Хoриглoж байсан ч даашинзыг минь тайч
Бvжин туулайн хэвтэрт бvлээн зєн нуугитал
Бvсгvй сэвлэг ирвэгнvvлж галзуу юм шиг загна
Бvрэг аашаа гээж, бvvр гєлєг шиг гийнатал
Бvхий л биеийг минь тачаангуйн тэнгэрээр нємєргє

Хoнгoр хvv минь чи намайг энхрийл
Хoриглoж байсан ч даашинзыг минь тайл
Чимэг зvvлтийг минь чимээгvйхэн тайл
Чинийх гэдгээ мэдрэх гэсэн юм аа

Б.Эмvжин

Энэ шvлгийг анх нэг залуугийн (надаас нэг дvv эрэгтэй дvvгийн маань найз, манайхаар байнга шахуу орж гардаг, цуг МУИС-д сурдаг гээд бид 2 сургуулийнхаа талаар хамж ярьдаг, ном солилцож уншдаг байсан юм)дурсгалын дэвтэр бичээд vлдээсэн байсан юм. Дурсгалын дэвтэрт юу эс бичдэг билээ, тєрсєн он сар єдєр, hobby энэ тэр гээд л... Тэр жил би 1 сарын ... тєрсєн єдрєєрєє МУИС-ийн номын санд тэр залуутай таарсан юм. Тэгээд санаандгvй дэвтрээ эргээд нэг сєхєж хараад орой нь манайх руу залгаарай гээд хэлчихсэн. Аминдаа тєрсєн єдрийн мэнд хvргvvлэх л гэж санасан юм шиг байгаа юм тухайн vед.
Тэгсэн орой нь утас дуугараад надтай ярья гэж байна гэхээр нь авлаа. Танихгvй залуугийн дуу байсан юм. Хэн байсныг нь одоо ч сайн мэдэхгvй, гэхдээ бараг гадарласан л даа. Хэ хэ. Тэр танихгvй залуутай 1 жил гаран утсаар ярьсан байх шvv. Юу ч ярьдаг байсан юм, одоо бодоод байхад.
Дvvгийн маань найз дурсгалын дэвтэр дээрх миний бичсэн (зохиосон биш шvv) шvлгийг ангийнхандаа уншуулаад тэдний ангийн нэг залуу нь над руу залгаад... Нэг хэсэгтээ би гэдэг хvн МУИС-ийн ... ангийнханд од байлаа. Тэдний ангийн нэг залууг дажгvй залуу гээд хэлчихсэн чинь ангийнх нь охин намайг нэг єдєр номын сангаас дуудаж гаргаад тэр залуутай уулзуулсан ч билvv яалаа. Хэ хэ.
Нєхєртэйгєє танилцаад утсаар ярьдаг залууг ор тас мартсан даа. Хєєрхий. Одоо тэдний ангийнхан хаана юу хийж явдаг бол...
Гэнэн хонгор залуу насаа гэж. Тэр vед чинь дєнгєж 18, 19-тэй л байлаа шvv дээ. Тэгсэн одоо...

Сармисны ид шид

Бринтанийн эмийн мэргэжилтнvvд эрvvл ч атугай єдєрт 5 гр сармис хэрэглэж байгаарай гэж хэлдэг байна. Тєвдийн дээр vеийн эмч нар хvний биеийг залуужуулах ид шидтэй мєнхийн усыг эрсээр цорын ганц тvгээмэл эм болох чухамхvv сармисыг хэрэглэх жор дээр тогтоцгоосон юм байна. Орчин vеийн эмч нар ч тэдэнтэй санал нийлдэг. Ямар ч атугай биеийн чалхыг сайжруулан, организмын дархлалын хvчийг сайжруулдаг нь нэгэнт тогтоогджээ. Тэгвэл сармисны хандыг хэрхэн бэлтгэх вэ? Бэлдэж ядаад байх юмгvй.
350 гр сармисыг сайн угаагаад жижигхэн болтол хэрчиж модон халбагаар модон тавганд нухаарай. Тэгээд 200 гр нухашныхаа талаас авч шилэн юм уу вааран саванд хийж 96 градусын 0,2 гр спиртээр зайлаарай. Хий орохгvйгээр таглана. Ёроолд нь их шvvс тунадаг учраас тэрнээс авч хэрэглэнэ. Тэгээд єнєєх шилэн сав юм уу ваараа харанхуй сэрvvн газар 10 хоног дараад гаргаж ууна. Тэгэхдээ 10 хоносны дараа нєгєєх спиртэнд ууссан сармисны уусмалаа хэдэн давхар зузаан даавуугаар юм уу марлиар шvvгээд сайн базаж бас 2-3 хоног байлгаарай. Ингээд нэгэнт бэлтгэсэн хандаа єдєрт 3 удаа хоол идэхээс 20 минутын ємнє 1-15 дуслаар 50 гр орчим хvйтэн сvvтэй ууж байвал тун зохимжтой. 11 дэх хоногоосоо мєн л хоол идэхээсээ ємнє єдєрт 3 удаа сvvгээр даруулан 25 дуслаар уугаарай. Энэ тєвєгтэй байдаг уу гэсэн асуулт гарч ирнэ. Сармисны хандыг ингэж хэрэглэх нь организмыг илvvдэл єєхний нэгдлээс цэвэршvvлэхэд тус болж єдий тєдий чухал бодисын солилцооны явцыг илvv зохистой болгож бидний цус гvйх судсыг улам уян зєєлєн болгоно. Ингээд ч зогсохгvй ийм ханд нь зvрхний шигдээс зэрэг судасны хатуурлыг шахан зайлуулдаг ач тустай юм. Ийм эмчилгээг дагалдан нvдний хараа сайжрах бєгєєд тvvний ач тусыг хэлэлтгvй ойлгоно биз ээ. Сармис спирт хоёрын аль аль нь манайд элбэг олдоно. Дор бvрнээ туршаад vзээрэй. Эрvvл мэндэд тустай энэ зvйлд цагаа хайрлах хэрэггvй биз ээ.
Танд эрvvл энхийг хvсье.

Ус чандмань эрдэнэ

Монголчууд усыг чандмань эрдэнэ гэж дээдэлдэг уламжлалтай. Энэ нь ус хvний биед ямар ашиг тустайг танин мэдсэний илэрхийлэл юм. Бидний євєг дээдэс байгаль дээрх усны чанар, ач тусыг эртнээс танин мэдэж, булгийн усыг дээд сайн, голын усыг дунд зэрэг, нуурын усыг бохир муу хэмээн зэрэглэж, амьдрал ахуйдаа ялгаатай хэрэглэсээр иржээ. Мєн булгийн ус, худгийн ус хоёрыг "хатуу ус", голын ус, хурын ус хоёрыг "зєєлєн ус" хэмээн ялган vздэг байжээ. Бургилан гарч байгаа булгийн ус бол vнэхээр цэвэр цэнгэг, ариун тунгалаг, анагаах увидастай байдаг билээ. Монголчууд эрт цагаас эхлэн ходоод євдєх, шар хєєрєх зэрэг ходоод гэдэсний олон євчнийг булгийн хvйтэн усаар эмчлэн анагаасаар иржээ. Мєн ес эхэлсэн єдрєєс эхлэн 81 хоногийн турш хvйтэн булгийн уснаас єглєє бvр нэг аягыг ууж, бор шарын гэмээ эмчилдэг, зуны адаг сараас намрын адаг сар хvртэл єглєє бvр булгийн хvйтэн усаар толгойгоо шавшиж тархи толгойн євчнєє анагаадаг уламжлалтай байжээ. Тvvнээс гадна хурын усыг "ариун ус" хэмээн дээдлэн vзэж хоол ундандаа хэрэглэдэг байсан байна. Тэгэхдээ борооны уснаас намрын борооны усыг, цасны уснаас єндєр уулнаас хайлан буусан усыг илvvд дээдлэн vзэж, шvvн тунгааж, ширгээн буцалгаж бадгана, гэдэс ходоодны євчнийг засдаг байжээ.
Хуучны ном судруудад усны эмчилгээний чанарын талаар дурдсан зvйл олон байдаг байна. Жишээ болгож заримыг дурдвал:
-Булгийн хvйтэн ус нь толгойн євчин, цусны євчин, шар євчинд сайн.
-Худгийн ус нь шар євчин, цусны євчин, шvдний євчинд сайн.
-Хурын уснь зvрхний халуун, цайвар хаванд сайн.
-Голын ус нь цанх євчинд тустай гэх мэт.
Мєн зарим номд
-Хоолны ємнє ус уувал хатингар болно
-Хоолон дээрээ ус уувал мах мариа тэнцvv болно
-Хоолны дараа ус уувал мах мариа нэмэгдэнэ
гэж дурдсан байдаг байна.
Мєн хатгаа авч халуурсан хvнийг шагайгаар нь татсан хvйтэн усанд яг нэг минут зогсоогоод гарангуут нь ноосон оймс ємсгєн, 15 минутын турш єрєєн дотуураа тvргэн тvргэн алхуулаад, дараа нь унтуулах арга байдаг ажээ.

Бассейн

Єнєєдєр бямба гарагт охины маань цэцэрлэг дээр хvvхдvvдийнхээ бассейнд хэрхэн сэлж байгааг эцэг эхэд нь тайлагнах арга хэмжээ боллоо. Сэлэх ч гэж дээ, тэдний шилбээр шахуу татсан усанд зvгээр л сэрvvцэж тоглодог юм. Энэ нь японы яг халууны улирал болох 7-8 сард цэцэрлэг, бага дунд сургууль нь ингэж бассейнд ордог юм байна лээ. Хар багаасаа ингэж байгаа улсууд сэлнэ гэж vзvvлж єгнє дуу.

Би єнєєдєр охиноо бассейнд хэрхэн ордгийг нь харлаа. Хальт атаархлаа. Би бол багадаа юyн бассейн. Монголд байхдаа нэг ч удаа орж vээгvй. Энд ирээд тоотой л орж vзсэн. Багадаа бол голын усанд л шумбадаг байлаа шvv дээ. Сэлж бол чадахгvй, vнэн аймхай хvн байгаа юм би.

Эмчийн vзлэг

Єчигдєр манай ажлынхан албан ёсоор эмчийн vзлэгт орлоо. Цээжний зураг, шээсний шинжилгээ, хараа, сонсгол, жин, єндєр, даралт гээд ерєнхий зvйлээ шалгууллаа.
Жилд нэг удаа тєрийн албан хаагчид нь албан ёсоор эмчийн vзлэгт ордог юм байна лээ. Би ирээд 3 жил болсон гэхээр энэ удаагийнх 3 дахь удаагийнх юм байна.

Хараа энд ирээд муудсан. Холын хараа. Энд чинь хаашаа л харна байшин, алсын, холын зvйл харна гэсэн ойлголт байхгvй. Тэгээд дээрээс нь єдєр бvр PC ширтээстэй. Гэртээ ирээд бас ширтээстэй. ТВ vзээстэй. Арга ч vгvй байх.

Энд ирснээсээ хойш жин 8 кг нэмсэн. Сvvлийн vед жин хасаж байгаа. Нууц нь оройн хоолны дараа доод тал нь 30 минут алхаж... Бас beer энэ тэр уухаа больсон. Хааяа л нэг ууж байгааг эс тооцвол. Эхэндээ ч энд тэндэхийн party дээр очоод доод тал нь 3 гурушик beer уудаг байсан юм. Одоо хашир эгч болсон, эхний удаад ёс болгоод амсана, дараагаар нь ус энэ тэр уугаад л. Хvмvvс миний томоожсоныг гайхаад л...

Єндєр ч мэдээж хэвээрээ. Єсдєг бол сайхан л байна. Хэ хэ.

Бyсад шинжилгээний хариуг vзээд эмч гайгvй байна гэсэн. Яaмай даа.
3 жилийн ємнєх жиндээ хvрчихвэл ч 8 сар сэтгэл єєрєг эхэлж байна шvv. Эрхэм блогчдыгоо бас сэтгэл єєдрєг байгаа гэдэгт гvнээ найднам.

川の流れのように

Японы алдартай дуучны дуулсан нэгэн дууг оруулъя. Гэм нь дуучин нь　нас барчихсан.

作曲：見岳（みたけ）章（あきら）　　作詞：秋元（あきもと）康（やすし）
歌：美空ひばり



知らず知らず　歩いて来た
細く長い　この道
振り返れば　遙か遠く
故郷が見える

凸凹道や
曲がりくねった道
地図さえない
それもまた　人生

ああ　川の流れのように
緩やかに
いくつも　時代は過ぎて

ああ　川の流れのように
とめどなく
空が黄昏に　染まるだけ

生きることは　旅すること
終わりのない　この道
愛する人　そばに連れて
夢探しながら

雨に降られて
ぬかるんだ　道でも
いつかは　また
晴れる日が来るから

ああ　川の流れのように
穏やかに
この身を　任せていたい

ああ　川の流れのように
移りゆく　季節　雪解けを待ちながら

ああ　川の流れのように
穏やかに
この身を　任せていたい

ああ　川の流れのように
いつまでも　
青いせせらぎを聞きながら

Бас нэг гоё дуу

Гарчиггvй

Єнєєдєр сайхан амарч байна. Маргааш 8 сарын 1. Цаг хугацаа гэж хурдан юм аа. Юу ч хийж амжуулаагvй байхад нэг сар дуусаад дараагийн сар эхэлчих бололтой юм. Ямар ч байсан амралтаа дуу хуур сонсож сайхан єнгєрєєж байна.

Гарчиггvй

Єнгєрдєг долоо хоног завгvй гvйсээр таарлаа. 5 орны бага ангийн хvvхдvvдийн дунд байгаль орчны сэдэвт хурал боллоо. Монголоос 2 багш, 3 хvvхэд хvрэлцэн ирлээ. Жаахан бэлтгэл муутай оролцлоо. Манай монголчууд. Бvгд бие биенийгээ сайн мэдэхгvй, худалч хvнд бараг онгоцонд суухдаа л уулзалдаж танилцацгаасан гэж байгаа. Уг нь ийм олон улсын чанартай юманд жаахан бэлтгэлтэй ирж байвал зvгээр юмсан. 2 багш нь замын зардлаа єєрсдєє тєлж ирсэн. Харин 3 хvvхдийн зардлыг эндээс тєлсєн юм. Хvvхдvvдийн зардлыг даана гэсэн сургаар нэг сургуулийн захирлын, нэг компаний захирлын, бас нэгнийх нь таньдаг хvний гэсэн тодотголтой хvvхдvvд ирлээ. 2 охин нь айлын ганцууд эрх, нэг банди нь дээрээ нэг эгчтэй гэсэн. За тэгээд хэд хонох гэж байгаагаа ч мэдэхгvй, юу хийхээр ирсэнээ ч мэдэхгvй, чемoдан дvvрэн хувцастай 3 эрх хvvхэд ирлээ. Би ч тэсэхгvй яасан олон хувцастай ирдэг юм бэ гэсэн чинь єєдєєс 7 хононо гэж бодсон ш дээ гэж байна. Уг нь энэ талаар аль хэдэн сарын ємнє худалч хvнд бараг жилийн ємнє хариуцаж байгаа хvнд нь хєтєлбєр гээд л бvхий л хэрэгцээтэй мэдээллийг єгч байсан санагдах юм. Багш нар нь ч яахав юм ойлгохтойгоо болсон хvмvvс хоол унднаас нь овоо идэж уугаад байна. Харин хvvхдvvд бол байхгvй ээ. Арга ч vгvй юм байх даа, би ч анх ирээд идэж чаддаг юм ховор байсан юм чинь гэж бодоод л явж байлаа. Нэгэнт ийм хол газрыг зорьж ирсэн юм чинь загас энэ тэрээс нь идэж vзээрэй гэсэн чинь нэг охин нь єєдєєс "Монголоороо байнаа хє" гэж авч байнаа. Тэр охин ер нь их цор цор хийсэн охин байлаа. 11 насны хvvхдvvд ш дээ. За за нэг их олон юм нуршаад яахав. Ажигласан зvйлээ дор бичье.
1. Манай монгол хvvхдvvд томчуудыгаа дуурайгаад юу ч мэдэхгvй, юу ч хийдэггvй байж их том том яриатай болчихсон байна.
2. Ямар vед яаж хувцаслаж байхыг уг нь хvнээр хэлvvлтгvй мэдэж баймаар юм. Тэгсэн нэг багш нь (сургууль дєнгєж тєгссєн) мини юбкатай. Хvйс нь гарсан цамцтай нэг ёсондоо sexy хувцасласан байлаа. Турсик нь гэрэлтсэн, жаахан л эвгvй хєдєлвєл хєх нь гарчих гээд. Оролцсон хvмvvс нvд нь орой дээрээ гарч байлаа. Худлаа л наанаа монгол хvvхнvvд ганган юм аа гэсэн юм яриад л. Энд багш нар бол хуруундаа бєгж зvvхгvй, хумс энэ тэрээ будахгvй, хєдєлж гvйж байхад тохиромжтой хувцас ємсдєг. Манайд бол эсрэгээрээ. Сурагч нартаа гайхуулах гэдэг юм уу ээмэг бєгжийг хольж сольж зvvнэ. Хаана, юунд оролцож байгаагаа бодож хувцаслаж баймаар юм даа. Одооны охид хvvхнvvд минь ээ. Нэг найз маань хэлж байсан юм даг. Монголд чинь хvvхнvvд "би хэзээд бэлэн шvv гэсэн маягтай, яг л янхан шиг хувцасладаг болсон ш дээ" гэж.
3. Бусад орны хvvхдvvд яг єєрсдєє хэрэгжvvлж байгаа зvйлээ, єєрсдийн эргэн тойронд болж буй зvйлээ бичиж, зураг хєргєєр танилцуулж, шvдээ угаахдаа усаа гоожуулаад л байх биш хааж байх, тогоо хэмнэж байх энэ тэр гээд л нэн тvрvvнд тухайн хvvхдvvд єєрсдєє хийж чадахаар зvйл ярьсан чинь манай монгол байдаггvй ээ. Power pointooр 22 нvvр дvvрэн бичиг. Тэрнийг нь нэг багш нь бэлдсэн болохоор арга ч vгvй юм биз дээ. Гэхдээ л хvvхдvvд уншина шvv гэж бодож сэтгэж болно ш дээ. Баахан л технoлoги, бодлого ярьж байгаад л дууслаа. Нээрээ урд нь уулзалдалдаагvй учраас хэвлэж авж хvvхдvvд нь бэлдэж бариагvй болохоор дэлгэцэн дээр гарсан бичгээ vзэгчид руу харж биш, буруу харж байгаад 3 хvvхэд маань тvгдрэн байж уншиж дуусгав. Том хvн сэтгэж бичсэн зvйл чинь 11 настай хvvхэд уншихад хэцvv байлгvй яахав.
4. Асуулт хариултийн цаг болов оо. Тэгсэн єєдєєс цор цор хийгээд байдаг охин чинь гараа єргєж байнаа. Тэгснээ орос хvvхдvvдээс асууж байна. "Орос орны хог нийт хэдэн кг вэ" гэж авдаг байна ш дээ. Инээд хvрээд явчлаа. Юун том юм асуудаг юм бэ. Єєрсдєє монгол орныхоо хогны хэмжээг мэддэг болов уу. Дахиад єнєє охин чинь гараа єргєж байнаа. Хятад хvvхдvvдээс "Хятад улс элсний нvvдлийн талаар ямар бодлого явуулж байна вэ." Урд нь баахан бодлого гээд уншчихсан хvvхэд чинь ингэж асуухаас ч яахав. Эгч сvvлд нь хэлээд л тавьчихсан. Та нар єєрсдєє монгол орныхоо нийт хогны хэмжээг мэдэх vv. Жинлэж vзсэн vv? Тэр элсний нvvдэл чинь яг ч хятадаас ч биш хойно нь байгаа монгол улсаас маань эх vvсвэртэй ш дээ, монгол орон ямар бодлого явуулж байгааг та нар мэдэх vv? Нэгнийгээ хvнд байдалд оруулах гэж байгаа юм шиг яасан хvнд асуулт асуудаг юм бэ гэсэн чин бас л єнєє цор цор oхин чинь тэгж байнаа. "Бид нар хvнд хvнд асуулт асуусан юм чинь дараа нь тэд нар бид нараас хариугаа аваад хэцvv асуулт асуух байх даа". Хар багаасаа тийм ємхий санаатай байхдаа яахав дээ. Би тэгж бодоогvй байхад, "юy гэж тийм юм байдаг юм, манайхан шиг биш" л гэлээ. Энэ бол хvvхдvvдийн буруу биш, томчууд бидний тэдэнд vзvvлж байгаа vлгэр дуурайл, хvмvvжил юм. Томчуудаа бид ярьж хэлэхээ жаахан цэгнэж байвал яасан юм бэ. Хойч vе маань хэцvvдлээ.
Санаанд орж байгаа нь нэг иймэрхvv. Мартсан зvйл байж магад. Санахаараа бичихийг бодноо.

Дэлгэрмаа эгч

Дэрвvvхэн бага насны сониуч гэнэхэн ухаанд
Дэлгэрмаа эгчийг хайрлах сэтгэл багтдаг байсан
Дэнжийн ногоог тасдаж хєл нvцгэн дэгдсэн
Дэнгийн эрвээхэй шиг насны минь дан цамцтай мєрєєдєл
Єглєє vдшийн сэрvvнд vнээ ивэлгэж суухад нь
Єєрєє ч дийлэлгvй гудчуулж тугал татаж зогсохдоо
Долгор ажаагийн аргалийг тvvх дуртай байдаг шиг
Домбон цагаан ёотон горьдож зогсдоггvй байсан
Ийм л эгчтэй болохсон гэж vе vе санаашрахад
Эвэлж гvйцсэн vнээний нь тугалы нь татахаа мартдагсан
Сайхан зантай эгчийнхээ дэргэд нь байхыг мєрєєсєхєд
Саалийн жаахан vнээ цєєхєн юм шиг чамлагддагсан
Агтлаг тугалын сэжил нь гуд татуулан сэгчиж
Арав хvрээгvй нас минь тугалын тамиргvй хэрнээ
Ардаг морин дээр хєндєлссєн саахалтын ганган Санзайгаас
Алаг нvдэн эгчийгээ харамлахын тэнхээтэй явсан
Энгэр дэлгэсэн эцгийнхээ элгэнд наалдан сууж
Эрлийн хvний ярьсан vлгэр сонсон хєгжихєд
Тyyрга нэвт туяатай Гэрэл тєгс хатанг
Толгойн дундаа vзэх шиг манай хотынхон баясахад
Зvйл зvйлийн юмыг зvvдэн дундаа амилуулж
Зєн билэгтэй vлгэрийн баатар нь болдог хэрнээ
Гэр нэвт гэгээтэй ч Дэлгэр эгчийг минь гvйцэхгvй гэж
Гэрэлт тєгс хатны нь vлгэрийнх гэлгvй голдогсон
Дэлгэр хэтийн наадамчид хєтєл даван одоход
Дэмий л би хойноос нь санаа алдан зогсож
Эмнэлгийн булгианд хазайдаггvй ханхар эр болчихоод
Эгчийг дагуулан тэгээд наадамд явмаар бодогддогсон
Эндээс явахдаа ємссєн хvрэн торгон дээл нь
Эмээлийн бvvргэнд нугаларч хормой нь жаахан vрчийсэн
Замын сайвар борлог нь хондлой даван хєлєрч
Задгай гvйдэлт алхаандаа толгой хаялан дvvхэлзсээр
Хoлбooн дээр байсан ижийтэй минь мэндэлж
Хoрлoo эгчтэй хоёулаа уяан дээр ирээд буухад нь
Гурав хоноод ирсэн ч аянд явсан юм шиг санаж
Ганган Санзайтай хамт ирээгvйд нь баярладагсан
Аавынхаа єврєєс гараагvй хонгорхон бага насандаа
Айлынхаа хєєрхєн эгчид битvv санааширч явсан минь
Дэгж дэрвэсэн насандаа сайхны хажууд эргэцэж
Дэндvv уяханы ємнє хvн шиг гуньж эхэлсэнхийх юм бол уу
Дэрвvvхэн бага насны сониуч гэнэхэн ухаанд
Дэлгэрмаа эгчийг хайрлах сэтгэл багтдаг байсан юм

Ш.Гvрбазар

Гэмшил

За сайн байцгаана уу блог андуудаа. Та бvгдийн наадам сайхан биз дээ, мєн ажил сайн биз дээ.
Бямбаа нь их л ажилтай байлаа. 7 сарын 17-нд монголоос тєлєєлєгчид хvлээн авлаа. 20-нд буцаалаа. Гэхдээ би 20-нд Осака хvртэл гаргаж єгч чадсангvй. Яаралтай ажлаар ажил дээрээ дуудагдаад хvрээд ирэв. Жаахан тааламж муутай л юм болчихоод. Зарим нэг амин хувиа бодсон монгол хvн байх юм аа. Монгол улсынхаа нэрийг бодож болно ш дээ. Монголоос ирэх нэг хvн виз мэдvvлэхдээ элчингийнхний асуултанд худал хариулт єгєєд. За энэ талаар хамаагvй яриад яахав. Ямар ч байсан жаахан сэтгэл санаа тавгvй ууртай л vдийн цайгаа ууж сууна.
Єнєєдєр буюу 20-нд буцах хvмvvс маань єглєє их эрт буцсан юм. 4:30 эндхийн зочид буудлаас. Би цуг Осака явж чадахгvй болсоноо хэлээд єглєє зочид буудалд нь ирж гаргаж єгєхєєр ирнээ гэж хэлсэн байсан чинь нам унтчихаж. 3:00 сэрvvлэг тавьсан хэрнээ ерєєсєє сонсоогvй vхсэн мэт унтсан байнаа. 5:00 сэрдэг байна ш дээ. Уг нь би сэрvvлэг тавьсан л бол сэрдэг хvн байгаа юм. Тэгсэн энэ удаад хэдэн єдєр хурлын орчуулга, оройн зоогийн орчуулга, бас дээрээс нь монголоос ирсэн таагvй мэдээ зэргээс болоод ядарсан юм шиг байна гэж єєрийгєє тайвшруулаад, ажил хийж байх явцад юу ч тохиолдож болно ш дээ гэж бодоод л нэг юм хоолой руугаа хоол давуулаад л сууж байна дєє. Яaхав цуг хариуцаад явж буй япон хvн лvvгээ утасдаад монголоос ирсэн хvмvvстээ ёс алдсанаа хэллээ. Гэхдээ л сэтгэлд нэг юм хураад болдоггvй ээ. Бас нэг хvнийх нь хvvхэд Токиод байдаг гээд, тэр хvv нь авдаа юм єгч явуулахаар захисан байсан юм. Би тэрийг нь єглєє гаргаж єгєхдєє єгнє гэж байсан чинь нам унтсан хvн. Бас нэг санаа зовсон юмтай болоод л сууж байна. Хэ хэ. Гэхдээ ядаргаатай гэж бодоогvй л дээ. Єглєє гаргаж єгч чадаагvй дээ, хvн итгээд туслаад єгєхийг гуйж байхад нь тус болж чадаагvй дээ єєрийгєє хараагаад л сууж байна. Хойшид ийм алдаа гаргахгvйг хичээнээ.
Жич: Нэрний маань эхний хэсгvvд адилхан тэр залууд vнэхээр уучлаарай гэж хэлье. Шуудангаар явуулах учир санаа зоволтгvй шvv. Гэм нь жаахан хугацаа шаардах байх.

Дугуй хээтэй наадам

Зvс булаалдсан гурван сумын хvvхнvvд
Хэлцсэн юм шиг хєх торгон дээлтэй ирцгээж
Зyyзай харшуулсан гурван сумын морьд
Ижилссэн юм шиг суман дэлээрээ гайхуулж
Хєх торгон баадантай
Хєлийн хоёр асар
Хэцийн цэнхэр салхинд
Хээгээн гээтэл дэрвэхэд
Еэвэн хээтэй зодгоо зууван болтол дугтралцах
Есєн давааны бєхчvvд наадмын царигт тэмцэлдлээ
Yйлийн vргvй хєєрхєн Алтан ширээгийн Цэрмаа
Yйтэн хуаран тэрлэгээ дурдан болтол дэрвvvлэхэд
Хатирч саарал морьных нь газар асгасан сvvлнээс
Хаан бугуй сvлжих шиг туурайн мєр хоцорлоо.

(Тогоруу халтарын магтаалд айраг дундрах наадам
Товруу мєнгєн эмээлдээ эзэн нь гоёдсон наадам
Тогоруу халтарын салхинд
Туг нь намирсан Монголоо)

Дэлгэр хээтэй наадам гурав хоног нижигнэсэн
Дэвжээ энэхэн дэнж дугуй хээтэй vлдлээ
Мoрь наргиа хоёр цуглах жамтай талбараас
Монгол газар шороо маань туурайн хээтэйг ухаарлаа
Ийм сайхан монгол наадмаа орхиж хэн чадах вэ дээ
Наадам гэдэг єєрийн хєг аялгуутай
Наадам эхлэх, наадмын эх єрнєл, наадам тарах ч гэсэн
Надад олон янзын хєг аялгуу харагддаг юм
Алчуурын торгон сэжvvр дээр салхилж ирсэн амьсгааг
Айлын бvлээн бараанаас айраг ханхийх зуныг
Аав ээжийгээ дагаад хєєрч гvйцсэн єдрvvдийг
Адyy хэмээх адгуус хийморь болдог сvрийг би
Наадам гэж бэлэгшээдэг юм
Євєр дvvрэн vзэмтэй
Наадмаар давхих сайхан
Єргєн сумын харчуудыг хараад
Нэгийн даваанд гармаар санагдана
Асар тойрсхийн алхаж байвал
Хvн хvнээс наадам сонсон холхижээ явах
Єлсєєгvй ч хуушуур айрагхан амсхийж
Єдєржин наадмын хvрээгээ тойрох л сайхан байдаг юм даа
Харин
Yзvvр тvрvv булаацалдасхийгээд наадам тарна гэхээр
Yрээ даагаан хєтлєєд уяачид буцна гэхээр
Yнсье гэлээ ч аз дутах тэр минь харинаа гэхээр
Сvмын захиргааны оройд дэрвэсэн туг ганцаардах шиг
Сул асрын хормой нэвсэгнэх ямар уйтай гээч
Хoргoдoн хоргодох гал галын хєлєєр намар эхэлж
Хoрлoo гуайн их охин хvнтэй суучихдагсан
Дахиад наадам болохгvй юм шиг
Давчуурахыг яана
Шинийн хоёрны єглєєнєєс зунаа хvлээж тайтгарахад
Шингэн сарны чимээнд жаргалд хоргосоод агшилахад
Нэмнээтэй ботгоны дэргэдээс эх нь холдохгvй юм шиг
Нэг л яваа насаараа наадмаа хvлээж жаргах юм даа

Ш.Гvрбазар
PS: Би сонсоод бичсэн тул зарим нэг газар нь vг зєрж магадгvй. Уучлал хvсье.

Наадам

Монголд маань наадам болоод л... Тэгэхэд би энд харийн нутагт, юун наадам... Ажлаар даруулаад тэнэг болчихсон сууж байдаг. Ойрд орчуулга гэж vстэй толгойноос их. Би гэдэг хvн юу орчуулаад байгаагаа хааяа мэдэхээ байсан сууж байх юм. Ямар ч байсан бие нь японд, сэтгэл нь монголд байгаа учраас сэтгэлээ жаахан сэргээх vvднээс наадмын тухай ганц нэг дуу оруулсан шиг сууж байна дєє. Нэг их айраг ууж сvйд болохгvй ч "айраг уусан шиг ээ, ээж аавдаа vнэрлvvлсэн шиг ээ, хорхог хийж идээд халуун чулуу атгаж ядаргаагаа нэг тайлсан шиг ээ... сайхан байна дєє"
гэх мэтээр ургуулаад л бодоод л сууж байна. Бас стадионыг нэг тойрчихсон, наадмын хуушуур хэдийг идчихсэн юм байна шvv.

Байгаль эхээ хамгаалъяа

Єнгєрдєг 5 дахид нэгэн ТВ-ийн газар очиж нэвтрvvлэг редoктарлахад нь очиж тусаллаа. Туслах ч гэж дээ, энд тэнд нь орчуулаад, тэрийг нь хэлж байгаатай нийлvvллээ. Єнєє ам бариулах гээч нь байх аа. Мэргэжлийн хэллэг мэдэхгvй юм байна.
6 сард Монгол явж баахан л бичлэг хийж ирсэн юм байна. Ємнєгoвиoс хойшоо хаашаа ч гэлээ баахан л давхисан юм байх. Гол сэдэв нь монгол орны байгаль орчин сvйтгэгдэж байгаа талаарх сэдэв байлаа. Япон оронд алдартай монголын єргєн уудам, нvд алдам тал нутаг нь ашиг олзонд дуртай гадныхан, мєнгєнд дуртай дотоодын дээдсvvдийн балгаар сvйтгэгдэж байна гэсэн ерєнхий агуулгатай. Тэрхvv алт олборлож байгаа, газрын тос олборлож байгаа газар дээр нь очиж алт угаасан усаа яaдаг вэ гэсэн чинь бараг л тэр чигээр нь гол руу урсгачихдаг гэж байна шvv. Яана даа хєєрхий миний Монгол. Тэнд ажиллаж буй хvмvvс юyгаа мэдэхэв, амьдрахын эрхэнд л ажиллаж байгаа ядарсан улсууд. Харин тэдгээр компаниудын боссууд бол манайдаа дандаа нэртэй тєртэй, том том гэдэстэй хурган баячууд, дарга нар. Японд сvмо барилддаг нэгэн алдартай бєхийн маань нэр ч тэр дунд явж л байна лээ.
Бас монгол орны маань 10 хvрэхгvй хувийг эзэлдэг ой модны нєєц маань 2015 он гэхэд юу ч vгvй болно гэж нэгэн судлаач нь хэлсэн байна шvv. Тэр судлаач бол монгол оронд судалгаа явуулдаг, байгаль орчны талаар монголчуудад багахан ч атугай ойлголт єгєх юмсан гэж бодож явдаг нэгэн япон євєє байх юм. Яана даа миний хєєрхий монгол. Мэдээж ой мод нь устчихаар ундны ус нь байхгvй болно гэсэн vг. Тэхээр бид ундныхаа усыг хаанаас авах болж байнаа. Yvрдийн найз урд хойд 2 хєршєєсєє юy? Ингээд та нэг тєсєєлєєд vз дээ. Яавч сэтгэл єєдрєг байхгvй.

Бас нэг сэтгэл эмзэглvvлсэн сэдэв байнаа. Тэр нь траншейнд амьдрадаг улсууд. Нэгэн гэр бvлийг бас сурвалжлаад амчихаж. Нэг жижигхээн траншэйнд 4 хvн байнаа. 3 нь том хvн, нэг нь манай охинтой чацуу хєєрхєн булцгар хацартай банди байна. Нэг нь євєє нь бололтой юм, єнєє 2 нь ээж аав нь. 3 том хvн бол тамхийг баагиулж байнаа... Хажууд нь хvvхэд байна ч гэж бодсон юм алга. Тамхийг татаагvй хажууд нь утаагаар нь амьсгалж байгаа хvн л хамгийн их хорддог гэдэг дээ. Ядаж тамхины мєнгє хайран гэж боддоггvй юм байх даа.
-Архи их хэр уудаг вэ?
-Уyнаа, уухгvй гээд ч яахав дээ гэж авдаг юм даа. Харин ч архи уухгvй тэр мєнгєє хадгалаад хvvхдийнхээ ирээдvйн тєлєє жаахан ч гэсэн зарцуулъя гэж бодохгvй байгаа нь vнэхээр харамсалтай.
-Ирээдvйгээ ямраар тєсєєлдєг вэ?
-Ирээдvй мэрээдvйн талаар ерєєсєє боддоггvй
гэхэд нь толгой руу шаагаад авах шиг л боллоо. Яана даа миний хєєрхий Монголчууд.
Архи тамхиныхаа мєнгийг хэмнээд бага багаар нь цуглуулаад ядаж орох оронтой ч болтугай болъё гэж боддоггvй яасан толгойнууд вэ л гэж бодож суулаа. Энэ мэт бичээд байвал хий дэмий л сэтгэл минь євдєєд, дотор бачимдаад байх учир ингээд зогсоё доо.

Нээрээ ухамсарт хvмvvст уриалахад бvгдээрээ байрныхаа гадаа гэр бvлийнхээ гишvvдийн тоогоор ч юм уу, эсвэл зуслангийнхаа газар ч юм уу мод тарья л даа. Тэгэх vv. Намайг жаахан байхад байшингийнхаа гадаа мод суулгаад тэрийгээ хvvхдvvд бид арчлаад л болоод байдаг байсан санагдаж байна. Бид чадна шvv дээ. Япон зэрэг бороо их ордог, чийгшил ихтэй газар бол мод нэг их хyгацаа зарахгvй ургадаг гэнэ. Харин монгол шиг хуурай, хур тунадас багатай газар бол доод тал нь 70-аад жил зарцуулна гэнэ шvv. Тэгж бодохоор хорин хэдтэй бид одооноос л нэг нэг мод ч болтугай тарихгvй бол оройтох гээд байнаа. Хэрэв тэгж чадахгvй бол бидний энэ хєєрхєн охидууд, хєвгvvд ямар ч модгvй, ямар ч амьдралгvй зєвхєн Монгол гэдэг нэр л vлдсэн газарт амьдрах болчоод байна шvv дээ. бараг Монгол гэдэг нэр нь vлдэх нь vv яaхна уу. Хятад гээд ч явж мэдэх болчоод байдаг, Яана даа...

Мочикоми party

7 сарын 5-нд party боллоо. 2 гадаад ажилтан маань хугацаа нь дуусч байгаа юм. Нэг нь орос, нэг нь солонгос. Солонгос нь 6 жил ажилласан. Японд тєрж єссєн хvvхэн байгаа юм. Орос нь Владивосток хотынх. 2 жил ажиллав цугтаа. Орос бид 2 зэрэгцээд суудаг болохоор хааяa оросоор хальт мулт ярих гэнээ. Гэм нь би орос хэлээ хоолтойгоо холиод идчихсэн. Сонсоод ойлгомор аядаад байдаг, ярих гэхээр хэл ам ээрээд. Оросын дараагийн хvн гэж ирэхгvй болохоор бас жаахан тийм л байна. Орос хэлнийхээ хичээлийг хийх боломж олдохгvй.
Бид "мочикоми party" гээч юм хийсэн юм. Энэ нь хvмvvс єєрсдєє ямар нэг хоол хийж ирээд, тэрийгээ нийлvvлээд идэж ууцгаадаг. Єсєхєєгийн хэлдгээр архигvй party боллоо. Огт ч архигvй гэвэл худлаа юм байнаа. Дарс байсан юм байна. Тэрийг нь тэгсэн уух хvн олдохгvй, монгол орос 2 л хувааж уух шив дээ. Таарсан байна уу. Ха ха. Их олон янзын хоол байлаа. Солонгос хоол нь нэлээд халуун ногоотой, манай австрали хvvхний хийсэн хоол харин их сайхан амттай байлаа. Бусад нь бол за яaхав дээ л амттай. Би буузаа хийлээ. Уг нь хуушуур хийе гэж бодож байсан боловч, бvгд ажлаа тараад хоолоо хийцгээж байгаа тул цаг нь амжихгvй бууз болгочихсон. Ажлаа дуусгаж байгаа солонгос хvvхэн манай хуушууранд нугасгvй байгаа юм. Гурил нь илvv гарчихаар нь чихэртэй далан давхар гэгддэг гамбир хийж тавьлаа. Бууз, гамбирийг нь маань хvмvvс их л амтархан идэж байлаа. Гэм нь бууз маань єєрєє чимхээгvй солонгос, хятад 2 хvнээр чимхvvлсэн чинь монгол хvмvvс хараад уурлахаар л болсон. Party дуусаад vлдсэн юмнуудаа авч явах нь авч явахаар болсон чинь гамбир маань нvд ирмэхийн зуур алга болдог байна ш дээ. Би уг нь єєрєє авч яваад єглєєний цайн дээрээ идье гэж бодсон юм.
PS: Иймэрхvv идэж уусан юм их болдог болохоор л Бямбуушкаа нь таргалаад байдаг юмаа гэсэн. Хэ хэ

居酒屋

瀨川瑛子. 和田靑兒

True love

Fujii Fumiya



振り返るといつも君が笑ってくれた
風のようにそっと
まぶしすぎて目を閉じても浮かんでくるよ
涙に変わってく
君だけを信じて君だけを傷つけて
僕らはいつもはるかはるか遠い未来を
夢見てたはずさ
立ち止るとなぜか君はうつむいたまま
雨のようにそっと
変わらないよあの日君と出会った日から
涙に変わっても
君だけを見つめて君だけしかいなくて
僕らはいつもはるかはるか遠い未来を
夢見てたはずさ
夢見てたはずさ

Тэлмэн

Єчигдєр орой хєєрхєн Тэлмэнvvшкээгийнхээ аавуушкаатай чатлав. Сайхан ааштай аав байна лээ. Бямбаа аниа байна єє гээд л аавтай нь яриад байсан. Хэ хэ. Тэлмэнээ маань ясльдаа явсан байлаа. Ээж нь хичээлдээ...
Зyргаа солилцов. Сайхан гэр бvл байна лээ. Ингээд герман дахь танил гэр бvл нэгээр нэмэгдээд, ирээдvйд герман явж vзэх дvvрэн дvvрэн хvсэлтэй боллоо. Тэлмэнvvшкээгийн аав нь сайхан монгол зочломтгой зан гаргаж "Манайд ирээрэй" гэсэн. Бямбаа аниа нь дуун дээр нь "OKAY" гэсэн.Тэлмэн маань ч бас японд ирэх дvvрэн дvvрэн хvсэлтэй болсон гэж бодож байна. Єчигдєр Бямбаа аниа нь хэлээгvй байж магад, "Манайд ирээрэй, юу байна тvvгээрээ дайлна шvv. (Уг нь 2 шуудай тємсийг маань байхад ирвэл тээ. Хэ хэ)" гэж хэлмээр байна. За тэгээд харилцан блогтоо komment бичилцэж байнаа.Тэлмэн дvv ясльдаа онц яваад байдаг юм шvv. Мєн ээж аав 2-т нь сурлагын єндєр амжилтыг Бямбаа аниа нь гэр бvлийнхээ ємнєєс хvсч байнаа.

Ургац хураав

6 сарыг ардаа хийчихэв ээ. Энэ цаг хугацаа нээрээ яасан хурдан явж байнаа. Би 7 сарын 17-ноос эхлээд маш их ажилтай. Хаа байсан 7 сар гэж бодож явсан чинь аль хэзээний гарчихаж. Ингэхэд 7 сарынхаа гарааг их ажил хэрэгч єнгєрvvлсэн юм байна. Єчигдєр буюу 7 сарын 1-нд ургацаа хураав. Хэ хэ. Бас нэг таньдаг євєє маань ирж тємс хураалцаж єгєх vv гэж асуухад нь "Тэгэе" л гэсэн. Тvрvv жил охинтойгоо явж хураалцаж байсан юм. Гэхдээ манай охин яг л хурааж харагдана ш дээ. Айлын євєєгийн тархийг базчихсан, янз бvрийн хорхой шавьжаар толгосон шиг л гvйж явахад эгч наана нь бол хамаг хєлс гараад л гvрийж байсан юм даг. Энэ жилийн хувьд нєхєртэйгєє 3-уулаа явлаа. Охин маань мэдээж урьдын л адил чийгийн улаан, мэлхий, єт, аалз гэх мэтээр тоглоод л. Японд хорхой шавьж ихтэй, хvvхдvvд нь их дуртай байдаг юм байна лээ. Айна гэж байхгvй. Тэрний адил манай охин хэр баргийн хорхойноос айхаа байсан. Миний дотор арзаганаад байхад л ээжээ энийг хар даа гэж барьж гvйж ирээд л. Япон жилийн 4 улиралд ногоо тарьчихдаг болохоор тємс болон зарим нэг ногоог ийм эрт хурааж авдаг юм. Нэг нуруунаас хєєрхєн томс гарч байна лээ. Гар хєдєлвєл ам тосдоноо гэж... 2 шуудай тємстэй, бас бус жаал ногоотой (бага зэрэг сонигино, сармис, лууван гэх мэт) гэртээ харьж ирлээ. Мэдээж олзыг олуулаа, хамт ажилладаг ганц нэг гадааддаа тємснєєсєє єгнє. Тэгээд ч бид 3 тийм их тємсийг хадгалаад барж идэх ч vгvй. Єнєєдєр хамаг бие хєндvvрлээд байх юм бол уу гэж бодсон гайгvй байна шvv. Тvрvv жил их хєндvvрлэж байсан юм. Би тэгээд єнєє євєєдєє хамаг бие хєндvvрээ гээд нээх сайрхаад ярьсан чин єєдєєс 60 гарчихсан бид тэгж яриагvй байхад залуу хvн байж арай дэндэнэ шvv Бямбаа минь, жаахан хєдєлгєєнтэй бай гэж байсан юм даг. Энэ жил хєндvvрлэж байсан ч хэлэхгvй дээ. Хэ хэ. Нээрээ эдний 60 гарсан эмээ євєє нар их хєнгєн шингэн байх юм аа. Ногоогий нь хураалцаж байсан євєє бид 2-ын хооронд ийм яриа болов.

-Бямбаа, би уржнан жил монгол явахад байрлаж байсан айлд маань нэг настай хvн байсан юм. Тэгсэн та хэдтэй вэ гэсэн чин надтай чацуу байдаг байгаа. Ер нь монголчууд яагаад тийм эрт бvр хєгширчихдєг байнаа?

-Манай цаг агаар ширvvн, эрс тэс уур амьсгалтай, дээрээс нь мах голдуу иддэг, мах идэхээс ч єєр аргагvй байгаль цаг уур нь тэгж шаардаад байдаг юм гээд ємєєрлєє. Угаасаа ч ємєєрєх алергийтэй юм чинь.

-Монголчууд хоол хvнсэндээ ногоо ахиу хэрэглэдэг болчихбол ч нас нь уртсана даа. Мэдээж махыг огт хэрэглэхээ боль гэж байгаа юм биш шvv дээ.

-Харин тиймээ. Гэхдээ сvvлийн vед бас ч гэж ногоо иддэг болсон шvv.

-Гэхдээ тэр чинь хот суурин газрын л яриа биз дээ. Хєдєє малчид идэж байгаа юy?

-Хєдєє газрынхан маань тэр бvр хэрэглэж чадахгvй байгаа нь vнээн.

нэг иймэрхvv л юм ярих юм даа. Япон євєє нартай. Дотроо тэдний ярьж байгааг хvлээн зєвшєєрєєд байгаа хэдий ч тэр бvр ил гаргахгvй. Яахав мэдээж ил гаргахыг нь гаргаад л, зарим нэгийг нь бол тас гvрийж євєє нартай цэц булаацалдаад л...

Бид 3 японд ирээд ямаа болж байгаа. Янз бvрийн ногоо идээд. Нас маань энд байгаад ногоо идсэнийхээ хэрээр уртсах болтугай гээд энэ удаагийн бичлэгээ дуусгая.

PS: Би нээрээ дандаа євєє эмээ таньдаг юм шvv. Залуучууд уг нь танина л даа. Гэхдээ тэд нар нь тийм их нээлттэй улсууд биш.