Thursday, February 27, 2014

Аниа гэж

Хань ижлээс мессеж ирэв ээ. Охидынхоо ээжийн эзгүйд хэрхэн тоглож байгааг, хэрхэн аашилж байгааг, ээжийгээ хэрхэн санагалзаж байгааг гээд тайлагнана.
Аниа нь дүүдээ үсэг зааж өгч байна гэнэ дээ. Дөнгөж 2хон настай дүүдээ шүү. Хэ хэ.
Ингэж томоор зураад, зааж хэлүүлсэн юм байх. Өнөөх нь тухайн үедээ дагаж хэлж байсан ч, одоогоор тогтоогоогүй л дээ мэдээж. 2 өдөр л ингэж багш шавь болцгоогоод, сүүлийн өдрүүдэд дүү нь энэ цаасаа гаргаж ирэхгүй байна гэнэ дээ. Бодвол аниа ширүүн багш байсан биз. Тэгээд ээж харьж ирсэн бүгд хуучин хэвэндээ орцгоосон. Ккк
Би бас багадаа дүү нартаа ингэж үсэг заагаад, өнөөдүүл нь тогтоохгүй болохоор уур хүрч байснаа санадаг юм. Аниа нар гэж бас дүрдээ их итгэлтэй улс байдаг юм байна шд.
Ингээд босоогоор орчихлоо.

Би тэвчихгүй

Олон л ийм тэвчихээргүй зүйл байх юм даа гэж. Үглээд, дуулаад байгаа хүмүүсийн нэг шүү дээ. Бидний өмнөөс.

Амарч байна

4 зүг 8 зовхист минь япон хэлээр эргэлдээд байхаар хааяа ингэж эх хэлээрээ дуу сонсох зүгээр шүү. Мэдээ сонсохоор жаахан нервтэх гээд байдаг болохоос хэхэ.

Дуу оруулна аа

Дуу хөгжимнөөс ч бүр холдож гүйцэх нь. Сонсоё доо энэ чинь...
Ойрд монголд хит болоод байгаа юмдаг уу даа.

Нээрээ

Их ажлын үеэр олимп болоод, би олигтой үзэж чадаагүй шд. Өглөө босоод л хальт мэдээ сонсдог гэж байгаа. Дэмжиж байсан тамирчид маань жаахан амжилт муутай байсөөн. Одоо яахав, дандаа амжилттай байна гэж юу байхав.
Тэгсэн нэг япон хүн " бид чинь цаанаасаа бие бялдрын хувьд арал муутай шд, нөр их хөдөлмөр зарж байж л ийм амжилтанд хүрч байгаам" гэсэн. Ёвропчуудыг хар, ямар их медаль авбаа, яг ямар ямар улс байлаа даа, санадаггүй ээ. Бүр нэг улсын 3 тамирчин эхний гурван байрт шалгараад ч байх шиг.
Хань ижил нээлтийн ажиллагааны үеэр төрийнхаа далбааг хараад, сэтгэл хөдлөөд гэсэн. Эзэлсэн байрыг нь сүүлд надад хэлж байсан. Жаахан дэмжээд, дээрээс нь өөрсдөө хөдөлмөрбөл манайхан ч үзүүлээд өгөх байх аа тэ.
Их сонин сонин спорт бас байна л гэнэ шүү. Тэр нэг шал зүлгээд л байдаг спорт байна хэхэ. Шал ч биш л дээ, хөөрхийс. Мөс биз дээ тэр одоо.

Монголоос дээр үед захиж байсан ном минь ирсэн, уншина даа зав гарахаараа. Зургийг нь оруулна аа эндээ.

Галзуу

хүний өдрийн тэмдэглэл хөтөллөө хэд хоног. Хэ хэ
Мэргэжлийн үг гэж нээрээ хэл ам сугалсан, орооцолдуулсан эд шүү. Монгол нь өөрөө наддаа гадаад хэл болчихоод байгаам чинь. Ядаж байхад хажуугаар нь орос үг хэрэглэх юм аа, би орос хэл пагийг хэлэх үү. Гэснээс орос хэл дээр зурагт үзэлгүй 10 жил болж байна.
Хэд хоног яваад ирсэн, бага зулзага салахаа байлаа. Эрх нь дэндээд байна. Намайг харахаараа хүнээ байдаг гэнэ шүү. Эзгүйд бол хачин дуулгавартай, хоолоо өөрөө иддэг л гэнэ, хүнийг үг сонсдог л гэнэ. Би нь одоо яалтай билээ. Байнга гадуур дотуур явж байдаг юм уу хаашаа юм.
Гадуур явах ч уг нь сайхан шүү. Шинэ газар үзэж, шинэ хүмүүстэй танилцаад л.
Баахан цаастай л боллоо, бага багаар нь дахин уншаад, өөрийн болгоод явчих санаатай. Энэ удаад бүр яс хийнэ ээ, хадгалахгүйгээр хэхэ. Өөртөө бүр амлалаа. Та нар бас хааяадаа сануулж байгаарай, амлалтыг минь.

Манай монголчууд наашаа их ирдэг болж, төрөл бүрийн салбарын сургалт, хурал цуглаанд оролцохоор. Буцахдаа ачаа нь хэтрээд буцдаг болжээ. Би ч ганц нэг муу аргаасаа хэллээ. Гар тээшээ тэг ингэ гэж хэхэ.

Saturday, February 22, 2014

Өдөр бүр хий

Ер нь байж байгаад л ийш тийшээ ажлаар явж ирэхдээ "за энэ япон хэлэнд ус цас болохгүй бол ч... Өнөөдрөөс хойш хичээнэ ээ" гэсэн эрч хүчтэй асар хүнд зорилготой буцаж ирдэг байгүй юу.
Энэ удаад бас л тийм бодолтой, өөрийгөө голсон хүн л сууна.  
Аан бас "за энэ англи хэлийг сурахгүй бол ч, өдөр бүр үг цээжлэнэ ээ" гэсэн зорилготой ирнэ ээ. 
Монголын хууль гурав хоног болчихоод байдаг болохоос. 
Хажуугаар нь эмэгтэй хүмүүс бидэнд амжуулах ажил их байх юм аа тэ. Унасан бөхөд шалтаг мундахгүй гэдэг л энэ. 
Их битгий хий
Бага битгий хий
Өдөр бүр хий
гэдэг үгийг л санаж явахаас. Өдөрт ядаж ганц үг, ганц арван минут...

Таг болдог

болжээ, би ч. Аав минь бас таг болчих юм аа гэсэн. Хэ хэ

Ажил ихтэй байна. Эмэгтэй хүмүүс чинь ажлынхаа хажуугаар гэр орон, үр хүүхэд, нөхөр сүүдэр гээд харж халамжлах зүйл их байх юм байна шүү дээ. Багыгаа унтуулчихаад ажлаа хийж байна гэж хэд хоног гүрийсэн чинь хацар дээр юм гараад. Жаахан л ядарвал гардаг юм, ихэвчлэн уруул тойроод гарна гээч.
Бас нэг мэдүүштэй сониноо та нарт хэлэх үү? Нэг орой зүүн чих сонин хөндүүр оргив оо. Тэгсэн маргааш нь бүр өвдөөд уналаа. Юм идэхээр, ангайхаар, хүрэхээр аймар өвчтэй байлаа. Бүр цаанаа биш, наахан хэсэгтээ өвчтэй байгаад байдаг. Охидууд минь өвдсөн шиг дунд чихний үрэвсэл лав биш дэг ээ. Ядраад дотор нь нэг юм гарчихаж гэж оношлов. 2 өдөр өвдөж явав. Ажлаар гадуур явах гээд байдаг, бүр хүндрээд ажил будаа болно гээд эмчид үзүүллээ. Тэгсэн сувилагч нь миний хэлснийг сонсож байснаа
-Чихээ их ухдаг уу?
-Тийм, ер нь ухна л гэнэ шүү.
гэлээ. Сувилагч инээж байна аа. Ээлж ирээд эмч дуудлаа. Үзсэнээ багадаа дунд чихний үрэвслээр өвдөж байсан байна. Баруун чих зүгээр байна. Зүүн чихийг үзсэнээ улаан байна. Гадна чихний үрэвсэл гэв. Чихээ хагас жил ухаж болохгүй гэсэн. Хэ хэ
Чих их ухахаар бохир ороод ч гэнэ үү, бид өвтгөөд, шалбалаад орхидог ч гэнэ үү, тэгэхээр бохир ороод үрэвсдэг гэнэ дээ.
Гэртээ ирээд чихний хөвөнгөө далд хийчихсэн. Ил яваад л би чих ухах дуртай хүн гэрийнхээ бүх гишүүдийн чихийг ухах гээд зүтгэдэг хүн байхгүй юу. Одоо больё чи минь, муухай өвддөг юм билээ.
Чихээ үзүүлэхдээ бага зулзага их уйлдаг байхгүй юу, ер нь тэрүүгээр нэг үзүүлэх гэж ирсэн жаахнууд уйлаан майлаан, чарлаан болдог юм. Үнэндээ өвдөх байх гэж айгаад эмнэлэгт очилгүй 2 хоночихсон хүн шүү дээ би чинь. Тэгсэн өвдөх нь битгий хэл харин ч нээх кайфтай юм билээ шүү ккк

Thursday, February 13, 2014

Ганган охид

гарах байх шүү. Охидууд минь. Хэхэ. Бага зулзагатайгаа оригами-гаар янз бүрийн бүтээл туурвиад сууж байлаа. Тэгсэн бага зулзага өөртөө бөгж хийлээ. Би скочоор нааж өгөөд бэлэн болов. Тэгсэн дахиад дахиад гэсээр байгаад 10 хуруундаа бөгж хийгээд зүүчихлээ өнөөх чинь. Бөгжөө бүх хүмүүст гайхуулаад л явсан. Хуруунуудаа байдгаар нь дэлгэчихээд л.
Том зулзага бас яг ингэж бөгж хийж тоглодог байсан юм. Бас их цуглуулна аа.
Намайг ээмэг бөгж зүүхлээр
-Ээж ээ, том болохоор минь өгөөрэй за
гээд л шулганадаг байж билээ. Томрохоор нь өгнө өө. Ямар учиргүй алт алмазан ээмэг бөгж биш. Хэ хэ. Энд нээрээ охидууд чихээ цоолох нь ховор. 10 жилд нь бүр хориотой. Ялангуяа ахлах сургуульд орохоор сургуулийн дотоод дүрэм журамд хориглодог юм билээ. Нэг бодлын зөв гэж бодоод байгаа. Чихээ цоолчихвол хичээлээ хийх цагаасаа хумслаад анхаарал нь бас ээмэг бөгжинд сатаараад. Баян хоосны ялгаа гараад гээд л сул тал байна.
Оюутан болоод ч юм уу нийгэмд гарахаараа харин эмнэлэгт очоод цоолуулчихдаг юм билээ эдний охид хүүхнүүд нь.
Би бүр ээмэг бөгжнөөс төсөөрсөн байна лээ. Зүүхээ мартаад гараад явчихна. Хааяа зүүхээр вуав яасан гоё болчихоо вэ энэ тэр гэж хүн ичээгээд байхаар нь төвөгшөөдөг болсон байна лээ.
Гэхдээ байна шүү, донжыг нь олоод гоёчихдог байх зүгээр гэж боддог юм. Тэгэхгүй бол ээж шигээ элдэв гоёлоос хол бол бас дэмий.

Wednesday, February 12, 2014

Гялгар уут

Гамшгийн үед байгаа материалаа ашиглан хоол хийх талаарх сургалтанд оролцов.
Сүүлийн үед иргэддээ болон, гадаад оршин суугчдад зориулсан иймэрхүү сургалт их зохиогддог болсон байна лээ.
Манай ажлаас анх удаа зохиож байгаа тул дутагдалтай зүйл байсан. Жишээ нь богино цагт олон төрлийн хоол хийх гэж үзээд, цагтаа амжихгүй зарим нэг хоол онцгүй болсон.
Энэ удаагийн сургалтын онцлог гэвэл гялгар уут ашиглан хоол хийх. Дээр үеийн бидний хэлж сурснаар бол 10-ын уут. Бусад төрлийн гялгар уут хорт бодис ялгаруулах тул ашиглахгүй байх нь зохистой. Үндсэн арга нь материалуудаа уутанд хийгээд ууттай нь тогоотой усандаа хийгээд буцалгах юм билээ.
Мэдээж гамшгийн үед ус, тог, газ гээд л өдөр тутмын хэрэгцээт зүйлсээр тасалдах үе гарна. Мөн гал тогооны хэрэгсэл гээд л.  Энэ л үед ухаан санаагаа уралдуулж, тэр бүр сандраад байлгүй аливаа зүйлд хянуур хандах хэрэгтэй гээд л хоолны хичээлээс өмнө хальт лекц сонсов.
Ганц тогоотой байна гэж бодоё. Олон хүний хоол хийх хэцүү тэл уутанд будаагаа хийгээд 30 минут буцалгаад л болж байна лээ. Бас лууван төмсөө хэрчээд нэг хүний поорцоор гялгар уутандаа хийгээд бас тодорхой хэмжээнд буцалгана. Гоймонг бас тэгсэн. Ингэхдээ 10 минут тутамд гаргаж ирж сайтар хольж өгөх хэрэгтэй. Уутных нь гаднаас. Халуун тул бээлий өмсөж хийнэ.
Амталгааг бол өөрсдийн хийнэ гэсэн зүйлээ хийхэд болох юм билээ. Япончууд хоолоо чихэрлэг амттай идэх дуртай тул нялуун болсон байсан. Бид бол давсаа л хийх хэрэгтэй. Хэ хэ.
Энэ арга гэхдээ бас сүүлийн үед турах зорилготой хүмүүст их хэрэгтэй гэсэн. Учир нь тос огт хэрэглэдэггүй тул. Энэ талаар янз бүрийн л ном хэвлэгдсэн байна билээ. Дараа завтай үедээ гүйлгэж харна аа. Ажил дээр олон орж ирсэн харагдсан.

Wednesday, February 05, 2014

Хөөрхөн ном 2

За энэ өмнөх бичлэгний үргэлжлэл.
Биеийн эрхтэн орсон хэлцүүд бий.
Гар хөл, цээж, мөр, гэдэс, хошного гээд л хэхэ.
Жишээ нь Ката но ни га орирү-мөрнөөс ачаа буух. Утга нь ямар нэгэн хүнд хариуцлага, ажлын ачаалал дуусч санаа амрах гэсэн утгатай.
Шири га омой-бөгс хүнд. "Бөгс томтай гэж бодож байна уу? Үгүй шүү. Ямарваа нэгэн зүлийг хийхдээ хойрго, удаан гэсэн үг. Жишээ нь хэн нэгний гуйлтыг цаг тухайд нь хийчихгүй, хойрго зан гаргах" гэж тайлбарласан байна.
Гэх мэтчилэн тайлбар нь бас хөөрхөн. Та нарын дунд арай ингэж бодсон хүн байгаа юм биш биздээ гэж ирээд л. Өөрийн эрхгүй пис гээд инээд алдах үе гарсан шүү.
Уг хэлцүүдэд монгол хэлний хэлцүүдтэй төстэй зүйл хэд хэд байсан.
Япон хэл суралцаж буй хүмүүс сонирхоорой. Ялангуяа японд суралцдаг хүмүүст их зүгээр шүү дээ. Үнэгүй зээлээд уншчихна. Тэгэхгүй бол жижигхэн хэрнээ бас л хөөрхөн үнэтэй ном байсан. Би нэг худалдаж авах гэснээ больчихоод, ажилдаа шахаж байхав.
За та нартаа болон өөртөө амжилт.
Ер нь гадаад хэл гэдэг чинь байна шүү дээ хэцүү хэцүү ккк

Хөөрхөн ном 1

Эртээд санаандгүй 2 зулзагатайгаа мужийн номын санд явахдаа зээлж авсан юм. Уншиж амжихгүй явж явж, хугацаа нь жаахан хэтэрсэн. Тэгээд ажлынхныгаа ав гэж захиад. Гадаад оюутнуудад их зүгээр юм байна. Хүүхдэд зориулсан тайлбар нь ч хөөрхөн энэ тэр гэж рекламдаад.
Толь бичигнээс үг харахаар нил ханз, дөнгөж суралцаж буй хүмүүст залхмаар шүү дээ үнэндээ.
Энэ ном нь юуны тухай вэ гэхээр хүний нүүр царай, толгой чих хамар орсон хэлцүүд тайлбартайгаа бий.
Жишээ нь монгол хэлэнд хамраа сөхөх гэж байдаг даа. Япон хэлэнд бас байна аа байна. Хана га такай гэж. Хамар өндөр гэж орчуулах юм уу даа шууд утгаараа.
Мөн Као га үрэрү. Царай нь худалдагдах, зарагдах махчилбал шүү дээ. Цаад утга нь нэр алдарт хүрэх, олны танил болох гэсэн үг.
Гэх мэтчилэн зөндөө л байсан. Бүгдийг нь бичнэ гэж юу байхав. Өөрсдөө олж умшигтий.

Tuesday, February 04, 2014

Онгод

ихтэй байгаа.
1. Нэхэх хобби ихсээд л. Том зулзагынхаа найзад малгай нэхэж өгсөн. Бөөн баяр байна гэсэн. Угладаг ороолтоо нэхээд тавьчихсан. Хагас сайнд эзэнд нь өгнө. Бас эгчид нь нэхэж байгаа. Уг нь өөрөө утсаа өгсөн юм. Тэгсэн нэг тийм хөвсгөр утас, сонин болоод болж өгдөггүй. Нэхэж үзээд л хөвөөд байсан. Сүүлдээ шинээр утас авч нэхээд, хуучин утсыг нь буцаана аа. Өөртөө бас малгай нэхнэ. Бас бус нэхэхээр товлосон зүйл байгаа. Зургийг нь оруулахаа хэлж мэдэхгүй л байна. Ганц нэг хүн адилхан нэхсэн зүйлийнхээ зургийг үзүүлбэл оруулна. Хэ хэ. Уншаад шууд өөрийг нь хэлж байна гэж мэдэх ёстой.

2. Бичиг цаасны ажил ихтэй байна. Дээр үед хийж байсан орчуулгын үг хэллэг хэрэг болоод. Тэгсэн хоолтойгоо хольчихсон байх юм. Тухайн үед хийж байсан галзуу хүний өдрийн тэмдэглэлээ сөхөж хараад л сууж байна.

3. Номоо уншиж байгаа. Дуусахаар нь зургийг нь оруулна аа. Хэ хэ. Мундаг тэмдэглэл бол оруулж чадахгүй шүү дээ угаасаа.

Сар шинийн мэнд

Сайхан баярласан биз дээ. Их өргөн болоод байгаа сурагтай. Энд ажлын өдөр байгаад байдаг, тэнд хүмүүс айл хэсээд, алт мөнгөө цуглуулаад байдаг.

Би өөрийгөө бас жаахан тэрслүүд үзэлтэй гэж боддог байхгүй юу. Тэгсэн адил үзэл бодолтой найз нөхөд байдаг л юм билээ. Хэ хэ Шууд манай тал.

Бид сар шинийн мэнд мэдэлцээд л шууд шүүмжлэлдээ орж байгаа юм.

Жил бүр шинэ дээл хийлгэж өмсдөг хүн байна. Нэг дээл хийлгэхэд дор хаяж ... төгрөг гэнэ. Тэрийг нь би иенд шилжүүлж үзлээ. Том зулзагын 3 сарын төгөлдөр хуурын төлбөр болж байна. Тэгээд ганц өөрөө биш, гэрээрээ гэнэ. 4 хүнээр бодоход л бараг бүтэн жилийн төлбөр. Толгой сэгсрээд л байж байна. Үндэсний зан заншил, уламжлал сэргээд сайхан байгаа ч, бас шүүмжлэлтэй хандах зүйл байна аа байна.

Хадаг байна. Бүр л онцгой тохиолдолд хэрэглэдэг зүйлийг өдөр тутмынхаа аар шаархан зүйлд хүртэл хадаг яндар болно.

Дээрх торго, хадаг гээд л бид өөрсдөө үйлдвэрлэдэггүй. Дандаа урд хөршид орлого оруулна.

Бас мөнгө барьж золгодог ёсыг болих хэрэгтэй.

гээд л бид зөндөө л хууч хөөрлөө.

Бодууштай шүү, үнэхээрийн.

Мөнгөтэй хүн лаагаа иднэ үү, луувангаа иднэ үү хамаагүй ч тэрийг нь дуурайгаад намираад байхгүй юм сан л гэж бодож сууна даа.

Жич: Шинэ жилийг найз нөхөд, ажлын газрынхтайгаа баярладаг баяр, цагаан сарыг хамаатнуудын баяр болговол таарна гэдэг шийдэл хүрсэн. Хэрэгжих болтугай.

Monday, January 27, 2014

Жилийг хамтдаа

туулах дэвтэр минь. Ягаан өнгөтэй нь. Саарал нь 2013 оныг хамтдаа туулсан. Дотор нь зөндөө л зүйл бичээстэй байгаа.  Ажлын хөтөлбөр. Хувийн аялал. Өдөр тутмын амжуулах зүйлс гээд л. Мөн данс тооцоо ч бий. Бас нэг нууцаа хэлбэл нет хэсч яваад олж мэдсэн номны нэрсээ тэмдэглэж аваад наашаа ирэх хүнд захьдаг. Мөнгийг нь өгөөд захина, бэлгэнд захина. Хэ хэ
Ингэж дэвтэр хөтлөх нь утсыг бодвол давуу талтай. Тэр нь хэдийд ч нээж болно. Сүүлийн үед ухаалаг утас гараад юм л бол утсан дээрээ тэмдэглэх нь их ч, цэнэг нь дуусна, эвдэрнэ, гээнэ гэх мэтчилэн сул тал бас байна аа байна.
Мөн ажил хэргийн уулзалт энэ тэрд утас нээж харах нь бүдүүлэгт орно.
2014 онд ч зөндөө сайхан зүйлсээр дүүрээд түнтийх болтугай. Яагаад түнтийх вэ гэхээр наадаг цаас их хэрэглэдэг юм би нь. Наагаад наагаад л явчихна шүү дээ.

Friday, January 24, 2014

Уулзалгүй удсан өвөө

тэйгээ уулзаж хэдэн цаг буу халж суув. 3 сард 93 насыг зооглоно.
Хөөрхий минь өнгөдрөг жил бие нь жаахан чилээрхээд эмнэлэгт хэвтээд гарсан гэнэ. Эд нар ер нь бас их сонин улсууд. Эмнэлэгт хэвтлээ, өвдлөө хавдлаа, хүн өнгөрлөө гэж хэлдэггүй. Сүүлд л мэдэж, заримдаа эвгүй байдалд орно.
Хэлсэн бол ядаж эргэж очихгүй юу?
Бид 2-н уулзалт цагаан сарын өмнө байдаг нь уламжлал болоод байгаа. Учир нь өвөө маань монголын сар шинийн баяраар монголд танилцсан ганц нэг найздаа мэндчилгээ илгээдэг юм. Тэрийг нь би монголоор бичиж өгнө. Гоё бичих гэж хичээнээ гэж байгаа хэхэ.
Гараар бараг бичихгүй болохоор хүний бичгийн хэв их мууддаг юм билээ шд, хэлүүлтгүй биз дээ.

Өвөөгийн сэтгэлд хоногшсон ярианаас товчхон дурдвал

Миний урт наслалтын нууц нь чам шиг ийм залуу найз олонтойд байгаа юм. Настай улсууд уулзахаар ярианы сэдэв нь тэнд тэгж өвдлөө л гэдэг гэсэн. Хэ хэ

Гадаад харилцаа гэдэг чинь уг нь томчууд л уулзаад улс төр яриад байхдаа гол нь биш иргэд хоорондоо энгийн сайхан найзууд болох явдал юм шүү дээ.
Өөрөө бол өдий наслачихаад монголоос, захиа авна. Бас болоогүй ээ францаас бас захиа хүлээж авна. Бас хариуг нь бичнэ гээд л тэрүүхэндээ хөөрхөн завгүй.

Тархиа үргэлж сэргэг байлгах. Жижиг гэлтгүй ямар нэг сонирхолтой байх.

гээд л зөндөө л зүйл ярилцлаа.
Одоо ч монгол явж чадахаасаа өнгөрсөн байх өө. гэсэн хэхэ

Түрүү жилийн хавар уулзахад таяггүй алхдаг байсан өвөө минь энэ удаад таягтай болж. Бага зэрэг турсан байна. Сүүлийн үед харин овоо хоол ундандаа сайжирч байгаа гээд, овоо идэж харагдсан. Залуу хүнтэй ингэж цуг хооллохоор хоол идэх дуршил ч дээшлээд байх шиг гээд л инээгээд байсан.

Хавар сакүра цэцэглэх үеэр багш навь нараа цуглуулж уулзахаар тохиролцоод өвөөгийнхөөсаа гарлаа.



Thursday, January 23, 2014

Монголрүн

гэдэг ном. Ихээхэн сонирхолтой. Өмнө нь харж байсан ном гэвэл ихэвчлэн хөдөө, малчдын тухай гээд л бичсэн байдаг бол уг ном хот хөдөө аль алиныг нь хөндсөн.
Шинэ жилээр хэрхэн гоёдог, жил бүр шинэ даашинз хийлгэдэг, арван жилийн төгсөлт, оюутны төгсөлт гээд л хотын амьдралыг тэр чигээр нь танилцуулсан байна лээ. Дуучин, зураач, загвар өмсөгч гээд л од хүмүүсийн зураг хөрөгтэй. Миний мэдэхийн Камертон, Болд, Ундрал, Хаянаа, хөтлөгч Чимгээ. Өнөө миний гаргасан номыг нь худалдаж аваад байдаг Болормаа, дуучин Ариунаа гээд л зөндөө л байсан. Гэрлэх ёслол, хорхог, малчдын амьдрал гээд л эх орныг минь маниас илүү танилцуулаад биччихсэн байсөөн.
Иймэрхүү эх орныг минь танилцуулсан ном байвал гүйлгэж харах дуртай. Мартагдах шахсан зүйл ч, мэдэхгүй үг хэллэг ч их тааралддаг учир. Ингэж хэлбэл, тэгж тайлбарлавал хүлээж авах юм байна шдээ гэж будаа иддэг юм. Хэ хэ.

Жич: Номын эхний нүүрэнд монголчууд биднийг

Царай нь ази. Стиль нь ёвроп. Сэтгэл хөөрөлт нь латин. Гаднах төрхөндөө их анхаарал тавьдаг. Партид мааш их дуртай 

гэсэн байна даа биднийг. Үнэн үнэн.

Thursday, January 16, 2014

Түүхийн хөтөч

Монголоос ирсэн нэг сонины түүхийн хөтөч буланд нийтлэгдсэн байхаар нь хаяж чадалгүй блогтоо орууллаа.

И.Сталины гаансыг хугалсан гэх Пэлжидийн Гэндэн

Тухайн үедээ дэлхийн нөлөө бүхий улс төрчдийн нэг байсан И.Сталины гаансыг хугалсан нэг л хүн байдаг гэх. Тэр нь манай орны 9 дэх ерөнхий сайд Пэлжидийн Гэндэн.
Сайн ноён хан аймгийн Үйзэн вангийн хошуу буюу одоогийн Өвөрхангай аймгийн Тарагт суманд 1895 онд мэндэлсэн тэрээр 1924 онд 29 настайдаа Ардын их хурлын гишүүнээр сонгогдон анхдугаар Үндсэн хуулийг батлалцаж улс төрд анх хөл тавьжээ. Үүнээс 4 жилийн дараа тэрээр улсын Бага хурлын даргаар томилогдож, улмаар 1932 онд ерөнхий сайд болсон юм.
Боловсрол мэдлэгээр нимгэн хэдий ч Монголоо гэсэн зүрх сэтгэлтэй байсан бөгөөд Москвад болсон нэгэн дайллага дээр ЗХУ-ын тэргүүн И.Сталинд халамцуу агсам тавьж, гаансыг нь хугалсан гэх яриа байдаг. Тэр үед Япон Хятадын мэдэлд байсан Манж, Өвөрмонголыг эзлэн Манж-Го гэх тоглоомын улс байгуулаад ЗХУ болон Монголтой хил залгаа болсон байв.
И.Сталин ийм нөхцөлд стратегийн аюултай дайсан Японоос улс орноо хамгаалах үүднээс Монголд цэргээ байршуулах сонирхолтой байжээ. Нөгөөтэйгүүр Ар Монголын лам нар улс төрийн хүчний хувьд хүчтэй хэвээр байсан тул тэднийг бүр мөсөн үгүй хийхийг П.Гэндэнгээс удаа дараа шаарджээ.
Гэвч П.Гэндэн лам нарыг өмөөрч, ЗХУ-ын цэргийг эх орондоо байршуулахыг эрс эсэргүүцэж байв. И.Сталин түүнтэй нэг удаа уулзахдаа " Гэндэн та лам нараа хөндөлгүйгээр улсынхаа тусгаар тогтнолоо хадгалж чадна гэж бодох юм. Энэ нь боломжгүй. Танд лам нартай тэмцэх дур алга. Энэ давхрагатай хатуу чанд тэмцэх шаардлагатай шүү" гэж хэлсэн гэдэг.
Гэвч П.Гэндэн түүний үгийг үл тоож, " Сэлмэн хамарт гүржтэй Монголынхоо төлөө үзэлцэнэ" гэж даналздаг байсан юм. Түүнийг И.Сталин Х.Чойбалсангийн тусламжтайгаар хилс хэрэгт буруутган Москвад тамлан зовоож байгаад 1937 оны 11 сарын 26-нд буудан хороожээ.
Улс төрийн алсын хараагүй бодлогын улмаас ЗХУ Монголд асар өргөн хүрээтэй яргалал явуулж, насанд хүрсэн эрчүүдийн 20 хувийг хядсан гэдэг. Хэдий тийм ч тэрээр Москвагийн дуулгавартай боол байгаагүй бөгөөд эх орныхоо төлөө алтан амиа ч үл хайхраагүй нэгэн. Түүнийг Москвагийн Донын гэх газар оршуулжээ.
Б.Барс

гэнэ дээ.

Wednesday, January 15, 2014

Номны тухай

Дээхэн  авчирч уншаад буцаагаад явуулчихсан ном. Соц нийгмийн үнэмшмээргүй ч юм шиг, сэтгэл сэртхийлгэсэн явдлууд дурдагдаад л. Зарим нэгийг нь уншихад жаахан ойлгомжгүй байсан. Бидэнд мэдэгддэггүй л байсан болохоос асар хэрцгий, харгис байсан байгаам энэ орос ах нар.
Би ч 2 жилийн өмнө нэгэн нагацыгаа орос хүний гарт алдсан. Их зэвүүн...
Ер нь хөдөөний оросууд нь их хэрцгий, хэдхэн төгрөгнөөс болоод хүн алахад бэлэн байдаг гэж сонссон. Харьцахдаа бас болгоомжтой л байх хэрэгтэй.
За тэр ч яахав. Номоо нэлээд дээхэн уншсан тул бичих гэсэн санаанд орж ирдэггүй гэнэ ээ. Хэ хэ.
2 боть юм билээ. Хоёуланг нь уншсан.  Хэлмэгдүүлэлт гэж айхтар зүйл. Их ч олон хүн амь насаа алдсан. Цөөхөн нэг нь амьд гарсан. Түүхийн нэгэн эмгэнэл. Орос ах нарын тушаалаар бид л сор болсон хүмүүсээ түүгээд түүгээд хэлмэгдүүлээд байсан юм уу гэсэн, тэд ч дотроо өөрсдийгөө бас л олноор нь хэлмэгдүүлсэн байх юм.

Эрүүл тэмдэглэмээр байна

 За энэ уламжлалт цагаан сар гээч баяраа жаахан эрүүл саруул тэмдэглэмээр байх юм дөө гэж. Идэхгүй өөх ихтэй том том ууц. Өөр чинь юу билээ? Олон жил цагаан сарыг эзгүй өнгөрөөсөн тул зарим нэг идээг нь мартсан байна.
За одоо ингээд үглэхээр ээж аав урдаас бас үглэнэ ээ. Хүн болгон л тийм байхад, амьтан хүн муу хэлнэ ээ бла бла.
Харьцангуй залуучууд нь арай өөрөөр тэмдэглэдэг болж л байгаа гэсэн. Яг яаж юм бүү мэд.
За энд цагаан сараараа гэртээ очоод, ээж аавтайгаа уулзана. Ганц нэг найз нөхөдтэйгөө оройн хоол иднэ. Цанын бааз орно. Боулинг тоглоно гэх мэтээр спиртлэг биш спортлог тэмдэглээд байна.
Бид бас чадах л ёстой доо, тэнгэрлэг улсууд шүү дээккк

Бас баяр болохоор л үнээ нэмдэгээ больчихмоор байнаа. Тэтгэврийн хэдэн хөгшдөөс аваад борчууд бид чирэгдээд байна.
Энд баяр болохоор хямдрал зарлаад, тэр нь үнэнч гэж юүхэв. Монголд хямдрал нь хүртэл хулхи. Үнийг нь нэмж байснаа хямдруулж энэ тэр.

Онигоо ч билүү санагдчихлаа. Тэрний энэний боов, тэр сайхан боов гэж ирээд л рекламдаад. Улсууд 2-р сувгаар ойлгож элэглээд байдаг даа. Ха ха