Зочид буудал

Урд зүгийн нэг мужийн вокзал хавийн зочид буудлыг дуусгаж байна даа. Голж шилнэ бас. Хэ хэ.

Өглөөний цай нь арвин сонголт сайтай юм байна, сонголт муу, амтгүй юм байна энэ тэр гээд л.

Өрөө нь том жижиг гэж голно оо. Голцуу жижиг л дээ. Монголоос ирсэн хүмүүс бол голно, ямар жижиг өрөөтэй юм бэ? Бөгс ч эргэх зайгүй гээд л. Би ч жижиг газраа дачихсан болохоор арай гайгүй.

Өглөөд нэг иймэрхүү цай уув. Онгойнгуут  нь шахуу яваад орно гэж байгаа. 6:30-д онгойно. Ойрдоо их эрт сэрээд байгаа, халууны хар гай гэж таагаад... Түүнээс өглөөдөө босох гэж л бас дуншина шүү дээ.

За тэгээд эндхийн зочид буудлаар үйлчлүүлж үзсэн хүмүүс бол сайхан ааштайг нь, үйлчилгээ сайтайг нь мэдэх байх өө.

Ямартай ч Монгол яваад ирсэн хүмүүс шиг муулаад байхгүй байх, тийм ээ?

Монголын зочид буудлыг зарим нэг япончууд муулаад л байдаг юм. Тог тасарсан, ус тасарсан, хүлээн авах руу нь утасдаад утсаа авахгүй байсан, бла бла.

Би ч дотроо хөгжинө шдээ хөгжинө, танайд ч бас сонин газар байдаг шдээ л гэж бодно.

Зочид буудалд ажилладаг, эсвэл дарга цэрэг нь уншиж байвал амжилт хүсье. Гол нь сайхан Дүүриймаадаад л байх хэрэгтэй шүү. Монгол охид залуучууд гоё шдээ, гэхдээ жаахан даруухан хувцасладаг болчихвол тийм ээ?

Айхтар хар шуурганаас амжиж нутагтаа ирсэн. Бүтэн сайн өдрийн бууз хуушуур хийх арга хэмжээ будаа. Энд тэнд зөндөө л арга хэмжээнүүд зохион байгуулагдахаа больсон. Харамсалтай.

Орж гарч болохгүй гээд сүр дуулиан болсон чинь манай үүгээр харьцангуй гайгүй өнгөрлөө. Бурхандаа баярлалаа. Байгалийг бүү бас гэж...

Өвөл хурдан болоосой...

Ээлжит нэрс түүлт

Энэ жил ч бас бидний хэдэн хүүхнүүд нэрс түүв. Ажлын газрын нэг хятад хүүхэн хүүгээ дагуулж ирсэн. Аяа бас түүний хүүхэдтэйгээ ярьж байгаа хятад хэл чихэнд чийртэй гэж юүхэв. Чанга ч ярихыг нь яана? Аль болох холхон л явж түүлээ. Хэ хэ.

Бага зулзага цуг явсан ч юун жимс түүх? Мэлхий барьж гүйгээд, өнөөх хятад жаалтай мэлхийгээр л тоглох шив д... Мөнгөө төлөөд ордог болохоор, тэрэнд нь тааруулаад идүүлчих санаатай ээж жимсээ түүгээч ээ гэж орилдог гэж байгаа.

Яг нэрсний мод биш шүү. Raspberry жимс. Бөөрөлзгөнө. 

Амт нь дажгүй юм билээ. Монголдоо би бөөрөлзгөнө идэж байснаа санахгүй байна л даа. Багадаа иддэг л байсан байх тэ. 

Нэрс маань. Би ч сайн идсээн. Бас илүү гарсныгаа грамлаад худалдаж авч болно. Худалдаж авсныгаа хөлдөөчихсөн. Хааяа гадил, алим зэрэг жимстэй хольж смүүжи хийж уухад амттай байдаг юм. 

Хажуугаар нь сармис, соус худалдаж авсан. Хятад сармис хямдхан ч, япондоо тариалсан нь бас л үнэтэй шүүд дээ. Яаж ийгээд л японыг нь авах гэж зорьно доо. 

Нэрс түүлт уламжлалт арга хэмжээ болох байх. Ирэх жил ч явна аа гэж ярилцаад, хөлсөө ургасан хэдэн хүүхэн бушуухан харих минь гээд тарцгаасан даа...

Өвөл хурдан болоосой...

Зуны амралт

Ашгүй нэг юм зуны амралт эхлэв. Аагим бүгчим халуунд нуруунд хүндээ гэгч цүнх үүрээд, гартаа савтай цайгаа бариад л алхах хүүхдүүд өрөвдөлтэй.

Энэ айхтар халуунаас болж нийт Япон улс даяар хэдэн ч хүн бурхны оронд залрав даа. Нэг дүгээр ангийн жаахан охин? наршаад, эмнлэгт хүргэгдсэн ч яаж ч чадалгүй амь насаа алдсан. Хөөрхий минь.

Өглөө хичээлдээ явна гээд гарсан хүүхэд нь эргэж ирэхгүй гэхээр өр өвдмөөр...

Үүнээс үүдээд энд тэнд бага дунд сургууль зуны амралтаа наашлуулах, элдэв гадуурх арга хэмжээгээ зогсоож байна.

Бага зулзагын сургууль яг л амрах ёстой гэсэн хугацаандаа л амарлаа.

Амарлаа гээд өмхийрч ногоорохгүй ээ. Өглөө эртээ босоод гадаах цэцэрлэгтээ радио дасгалаа хийнэ. Нойрмог гэгч хүүхдүүд л гарч ирдэг юм. Азаар би энэ зун жижүүрийн ээлжгүй юм билээ. Ганц нэг өдөр цуг гарч шар усаа тарааж хөдөлгөхөөс.

Гол нь зуны даалгавар. Энэ зун яажшуухан хөглөдөг юм байгаам. Хуулаад бичих ажлыг гайгүй хийчих байх. Мөн дүрслэхийн даалгавар ч гайгүй, Бүр болохгүй бол гэрээр дүүрэн зурсан зурагнаас нь нэгийг нь өгөөд явуулчихна. Гол нь чөлөөт судалгаа.

Ахлах сургууль 7 хоногийн дараагаар амрах юм билээ. Зуны даалгавар гэж өгдөг эсэхийг мэдэхгүй л байна. Ямартай ч амралт дуусаад хичээл ороход шууд шалгалттай гэсэн. Тэгэхээр дуртай дургүй хичээлээ хийх л байх даа.

Наана нь эндхийн маань наадам болно. Юката өмсөөд найзуудтайгаа баярлана шүү гэсэн. Юун ээж аавыгаа дагаад явах. Тийм нас нь ард хоцорвоо хөөрхий. Араас нь цагдаж гатнуул хийх цаг ирж байх шиг байна.

Найзуудтайгаа ийш тийшээ явна гэхэд нь хар юм бий юу энэ тэр гэж сайн байцааж байж явуулах юм шүү. Гэхдээ л энэ хүүхдүүд ээж аавын аргыг дор нь л олох байх даа тэ.

Багыгаа л дагуулж орж гарж баясахаас дөө. Хөдөө ээж аав руугаа явж жимс олоод идчихмээр байдаг. Цаг зав нэг л болж өгдөггүй.

Мартсанаас би нь гэрээс гараад овоо хэд хонож байгаа шүү. Зочид буудлын бүсгүй болсон. Ажилтай л байвал гэж бодоод л, шогшиж байна дөө.

Халуун хурдан дуусаасай...

Ном ба боорцог

Боорцог хэвэнгээ ном уншив гэдэг бичлэг. Зөөхийтэй шүү бас.

Номын агуулга нь гол баатар Коолхаастай ёс бус харьцсанд зэвүү дургүй хоёр нь зэрэг хүрэн, өөрөө бас ёс хууль бусаар гэх юм уу зэрлэгээр гэх юм уу аргаар хариугаа авч буй тухай гарна.

Аль ч үеийн нийгэмд зусарч, өөрийнхөө нэр төр, эд баялгийг л хамгаалах гэж муйхраар зүтгэдэг улс төрч, албан хаагчид байх юм тэ.

Танил тал, төрийн сүлжээнд орчихсон хамаатан садан, хамсаатангуудаа хамгаалах гэж, эсвэл өөрийгөө хамгаалах гэж улайран зүтгэх дээдсүүд.

Тэдний ач буянаар гэх юм уу, нийгэм, ард иргэд тэмцээд явах юм. Нийгмээ зөв гольдролд нь оруулчих гэж их үзэх юм, хичээх юм тийм ээ.

Эх орон минь ч нэг л хөлөө олохгүй л байна даа. 3-хан сая л хүн шүү дээ. Бүгд л аз жаргалтай амьдарч болохоор газар нутаг, баялагтай. Одоо хүмүүс нь жаахан л үүрэг, хариуцлагаа ухамсарлачихвал ч...

Угтаа бол төрд гарсан 76 биш ард түмэн бид л нийгмээ зөв цогцлоох ёстой ч юм шиг.

Мэдээж төрийн оролцоо байлгүй л яахав. Гол нь жижигхээн зүйл дээр нэг иргэний үүрэг ухамсар асар их шаардагдаж байна даа гэж.

Жишээ нь хогоо хаяхгүй байх, нус цэрээ гудамжинд нийхгүй байх, тамхиныхаа ишийг, үнсээ энд тэнд хаяхгүй байх, замын хөдөлгөөнд соёлтой оролцох,явган хүний гарч хол байсан ч залхууралгүй алхаад гарцаараа гарах, өөр чинь юу билээ?

Энэ бүгдийг нүүр номоос олж уншаад л, эмзэглээд явдаг шүү.

Номын төгсгөлд хөөрхий муу Коолхаас маань цаазлуулчихдаг. Учир нь өөрийн хэргээ үнэн зөвөөр шийдүүлэхийн тулд ёс бус арга хэрэглэж, олон хүний амь хохироосон, гарз хохирол учруулсан тул.

Тэгэхээр муйхраар өшөөгөө авах гэдэг ойлголт дэмий байгаа биз? Энэтхэг кинонд л өшөө авалт нь бүтэлтэй болдог байх тэ. Жаахаан охин байхдаа "Өшөө авалт" гээд энэтхэг киног хэд үзлээ дээ, хэхэ.

Өдгөө үед өшөө авч байна гээд явахгүй ч, ард иргэд хохироод л үлдэх юм даа тэ. Овсгоотой нэг нь хожоод л.

Гэхдээ үйлийн үр гэж байдаг гэдэг болохоор, муу муухай зүйл хийгээд байгаа хүмүүс нэгийг бодмоор юм шиг ээ...

Ном ба бэнто

Номоо уншаад л байгаа шүү.

Том зулзагынхаа хийж өгсөн бэнтог идэнгээ номоо уншлаа. Яг энэ өдөр дуусгаж амжаагүй л дээ. Ээж нь хийж өгдөггүй, өөрөө л хийж авч явна. Түүнээс япон хүүхдүүдэд ээжүүд нь хийж өгдөг гэсэн. Даварчихсан мангар бацаанууд, ээжийгээ их зарна эд чинь. Заримдаа ээжийнх нь өмнөөс уурлаад, загнаад явчихмаар болно оо.

За тэр яахав, энэ ном юуг өгүүлэх вэ? гэхээр.

Номоо галт тэргэнд уншиж дуусгав. Өнчирч хоцорсон эгч дүү 2-ын тухай гарна.

Өсвөр насандаа ээж ааваа ослоор алдаад, хэрхэн амьдарч байгаа, ямар хүмүүстэй нөхөрлөж байгаа гэх мэт зүйл гарна.

Бүр айхтар тэмцэл бол гарахгүй. Ерөнхийдөө урсгалаараар л явна. Мөнгө олох гэж аил хийн, сургуулиасаа гарна.

Мөн мөнгө олох гэж ганц нэг буруу гарын хүмүүстэй учирна, эгч нь биеэ үнэлнэ? Зохиолч харин гол баатраа биеэ үнэлж буй мэтээр дүрслээгүй гэж өмнөх үг дээр нь бичээстэй байсан.

Нийгэмд өнчин хоцорсон хүүхдүүдэд тулгамддаг асуудал ямар чи их юм бэ дээ? тийм ээ.

Дэлхийн бүх өнчин хүүхдүүдийн өмнө томчууд бид бас л хариуцлагаа ухамсарлаж, аль болох муу муухай зүйл хэлэлгүй, сайхан нийгэм цогцлоох ёстой тийм үү? Адаглаад тэдэнд муу зүйл хийхгүй л байх юмсан даа...

Ингээд л ном уншихаар элдэв зүйл бодоод шаналах гээд байдаг шүү...

Зуныг давахад

Халуун зуныг давахад ганц нэг жимс ногоо их л дэм болж байна.

Тарвас аминд орж байна. Хөргөөд идэхээр айдаа мөн ч сайхан шүү. Шингэнээ ч нөхчихнө.

Суугуул нутгийн минь бас нэгэн бренд бүтээгдэхүүн шүү дээ. Хөөрхөн үнэтэй гэж байгаа бас.

Ийм том ч байна. Таавар таалгаад, зөв таасан эхний 3 хүнд бэлэглэдэг. 

Хөрш эмээгийнхээ өгөх тарвасыг хүлээгээд л, тун дөхөж байгаа даа гэсэн шүү юм бодоод л, заримдаа авчих идэхгүй, хараад л өнгөрөх шижээний. Хэ хэ. Хөөрхий хөрш эмээ минь, дээжээс нь гээд бариад ирсэн л дээ. Дараа дараагийнх нь хурдан болоосой гэхгүй юу? Хи хи. 

Тэгвэл би нь тарвас авалгүй өөр жимс авч иднэ гэж байгаа. Ойрдоо киви жимсээр их занималдаж байна. Халуунд чинь бас хоолны дуршил их мууддаг юм байна шүү. Нозоороод л. 

Улаан лооль байна бас. Эмээ минь байсгээд л оруулж ирнэ. Бид өөрсдөө жаахныг тарьсан ч ногооноороо л байна, одоохондоо. Учир начирыг нь олохгүй  байна. 

Өргөст хэмх гэж бас нэг сайхан ногоо байна. Хөргөөд идэхээр амны цангаа тайлна гэж юүхэв.

Зуны халууныг дээрх гурван ногоотой маш сайн найзалж л давах бололтой. Дараа бас нэг гого жимсний зураг оруулна аа.

Та нар минь бас халууныг өнөтэй? даваарай. Амжилт шүү...

Наадам

Зүгээр суухаар зүлгэхээс дээ. Ганц нэг зураг оруулах уу даа.
Энд тэндхийн монголчууд наадмаа бас л сайхан тэмдэглэх юм. Миний суугуул нутгийн хэдэн монголчууд жаахан тархай бутархай... Фракцтай...

Хааяадаа ганц нэгийг нь цуглуулах санаатай цаг завыг нь асууна аа. Бүгд л завгүй. Тэднийг завтайд би өөрөө завгүй.

Наадмын өмнөх хагас сайны өдрөөр хийж идсэн боорцог, хуушуур. Боорцгоо монгол зөөхийтэй идсэн чинь ямар сайхан амт байваа. Ёстой ховрын амт. Монгол ажлаар явж ирсэн найз хүүхэн бэлэглэсэн юм. Баярлалаа чамдаа. 

Маргааш нь ойрхон япон айлд уригдаж ууж идсэн. Ийм бөөрөнхий бөөрөнхий хонхортой тогоонд наймаалж шарж идсэн. Тусгай гурил өндөгтэй зуураад, энэ тогоондоо наймаалжнаас гадна дуртай зүйлээ хийж байгаад гурилаа хийж шарна. Эргүүлж тойруулаад бөөрөнхий болгоод гаргаад ирнэ. Түүнийгээ майонез, соус гэсэн амтлагчаар амтлаад иднэ.

Тэр цаана эргүүлэх гээд байж байгаа нь. Наана бид хоол болтол шийр зугаа гээд салат идэж байгаа нь. Наймаалжтай бөөрөнхий хоолыг такояки гэнэ.

Гэртээ байдаг ийм тогоогоо нээрээ ашиглаж үзнэ ээ гэсээр л харьж ирлээ. Хүүхнүүд цуглаад идэж уухдаа үүнийг идвэл зүгээр байдаг гэж япон айл маань хэлсэн. Дараа дахин цуглаж ббкю хийж, наргиж цэнгэхээр ам өчгөө өгөөд өндөрлөв. 

Намар хурдан болоосой... Мөрөөдөв.

Амьд шүү

Гого бялууны зураг оруулаад алга болчихсон уу? Хэ хэ.

Нэг хэсэг бороогоор шаагисан. Баруун бүсийн Япон нэлээд хэцүүхэн байдалтай л байна. Суугуул нутаг маань  бас баруундаа орно. Энд тэнд мэр сэр хөрсний гулгалт үүссэн. Азаар хүн амьтны гарз хохирол алга.

Урагшаагаа Окаяма, Хирошима, Эхимэ гэх мэт нутгаар айхтар сүрхий юм болж. Бурхан минь.

Олон ч хүний амийг аваад явчихлаа. Дотор нь настай хүмүүс голцуу, бага насныхан голцуу өртөх юм. Нэг гэр бүлийн 2 хүүхэд ээжтэйгээ хамт нурж орж ирсэн хөрсөнд даруулаад амиа алдсан мэдээ уншаад сэтгэл сонин болов, хэсэгтээ л...

Сэргээн босгох ажил өрнөж байгаа ч, урсаж ирсэн ахуйн элдэв хог хяагдал, шороогоо цэвэрлэх их ажил, мөн олдохгүй байгаа хүмүүсээ хайх ажилд нухлуулж байна.

Энд тэндээс хандив, сайн дурынхан ч их ирж байна.

Ядаж байхад сүүлийн 2 долоо хоног халуун гэж юүхэв байна.  35-40 хэм хүрч халаад, бас л нийт нутгаар нарны хордлого? болж талийчихаад байна. Чиба гэдэг мужид бага сургуулийн нэг хүүхэд нас барав. Бөөн л асуудал үүсч байна.

Сургууль цэцэрлэгүүдийн зуны амралтыг наашлшшлмаар байна, нийтийг хамарсан арга хэмжээ зохиомооргүй байна, айркондэшн суурьлуулж өгмөөр юм энэ гээд л ярилцаад байна.

Миний хувьд бороонд гайгүйхэн шиг өнгөрлөө. Гэхдээ ирэх долоо хоног ажлаар явахад минь бага зэрэг нөлөөлж байна. Яаж гэхээр 2 л дамждаг байсан галт тэргээ 4 дамжиж очно. Төмөр зам хөрсний нуралтад өртсөн тул, их л тойрч байж очно.

Наадмын өмнөхөн нэг монгол айлтай хуушуур, боорцог хийж идсэн. Хүүхдүүдээ хамт тоглуулсан. 11-нд багахаан хуушуур хийж идэв. Нүүр номоор нэг хуушуурны зураг харсан хүн чинь тэсэлгүй л хар халуунд хуушуур хайрлаа.

Гэх мэтчилэн есөн жор нь бүрдсэн суугуул нутагтаа халуунд хөлсөө урсагасан шиг л амьдарч байна даа.

Монголоор нэг зугаалсан хүмүүс. Ижий аав минь бас яаж дутахав. Зугаалж зугаалж ирсэн. Утас шөрмөс нь холбогдохгүй санасан гэж. Ашгүй нэг харьж ирж хот хөдөөгийн таньдаг таньдаггүй хамаатнуудынхаа сонин сайханг жаал сонсов. Энх тунх, ажил амьдралдаа зүтгээд л дор бүрнээ сайхан л байна гэнэ. Овойж оцойтол баяжих гээд хэрэггүй ээ, гол нь эрүүл саруул, бага ч гэсэн цалинтай л байвал болох нь тэр гэж боддог болсон. Нас ахиж буйн шинж ээ...

Одоо дахиад чилийсэн 1 долоо хоног 40  хүрч хална гэсэн. Яажшуухан давж гарах вэ?

Та бүхэндээ бас амжилт хүсье ээ.

Бялууны зураг

Түрүүчийн бичлэг их урт  болсон, та нар ойлгож уншиж чадсан уу? Хэ хэ.

Мелон жимсийг жижиг халбагаар ухаж аваад, хальсан дотор нь крем хийгээд, дээрээс нь ухаж авсан мелон жимсээ хийчихсэн байсан. Бас л сэтгэж байгаа юм шүү.   

Том, бага хоёр зулзага энэ мелон жимсэнд нэг их дуртай биш болохоор ээж л ихэнхийг нь идсэн.

Дараа харжээ суухад дурсамжтай юм даа. Ингэж бичиж оруулахгүй бол яг ямар арга хэмжээ болоод, үүнийг идсэн билээ? гэж бодох байх тэ?

Бага зулзагынхаа нэг хөөрхөн паянгийн ачаар идсэн юм шүү. Тэр тухай түрүүчийн бичлэгт...

Бодлоо. Хойшид манайхаар орж гарах япон хүүхдүүдийг маш гярхай ажиглан, нэг л илүү хөдөлгөөн хийвэл сургууль руу утасдаж, ээж рүү нь утасдаж, сүрийг бадруулна аа.

Тэр цэцэрлэгийн насны охины ээж бол нэлээд ааштай байрын санагдсан. Тэрэнд найз нөхөд ховор байх аа.

Зөөлөн нь хатуугаа гэж аав минь захьдаг юм. Дөвчигнөж дөвчигнөж, эргээд бодохоор шаал дэмий сүр бадруулсан байх тохиолдол байдаг болохоор, би аль болох тайван байхыг хичээдэг ч, чадахгүй үе бий бий.

Хүүхдүүд биднийг их л олон зүйлд ухааруулж, сургаж, баярлуулж, гомдоох юм даа тэ. Бид ч багадаа ээж аавдаа их л төвөг удсан байх даа. Уучлаарай. Хайртай шүү...

Бүх ээж аавуудад ирээдүйн хойч үеээ өсгөх, хүмүүжүүлэх их аянд нь амжлт хүсье ээ.

Зулзага минь дээ

Багахан зулзага минь нэг хэрэт тариад аа. Хи хи.

Одоо бол ээжийн уур гараад, эргээд өмөөрөх янзтай. Аав нь бол өмөөрөөд давхицан л даа.

Хичээлээсээ тарж ирээд л гадаа тоглодог юм. Нартай сайхан өдөр бол би ч гадаа тоглуулах дуртай. Тэгэхгүй бол зурагт шагайгаад  байдаг болохоор.

Нэг өдөр 18 цаг жаахан өнгөрөөд орж ирлээ. Зун цагт гадаа тоглох цаг 18 цаг хүртэл байдаг юм. Цаг болонгуут ая явна. Учиргүй тоглож байсан хүүхдүүд тал тал тийшээ тараад л алга болно. Их дуулгавартай, гэртээ харьж байгаа нь тэр.

Гаднаас орж ирээд, 00 орчихоод, гараа угааж байсан чинь хонх дуугарав. Ихэвчлэн цуг тоглоод байдаг ангийнх нь охины ээж зогсож байна.

-Та охиноосоо болсон явдлын талаар сонсов уу?
-Үгүй, охин дөнгөж сая орж ирээд л байж байна. Яасан.
-2 дугаар ангийн хүүхэд гэхээргүй үйлдэл гаргаад, танай охин.
-Яагаа вэ?
-Цэцэрлэгийн хүүхдийг хашлаганы ханан дээр тэнэг гэж бичээд.
-Юу? Охин минь уу?
-Тийм, танай охин эхэлж бичээд, тэгээд манай охин дуурайж дагаж бичээд.
-Өө, яана аа? Тэгсэн үү? Очиж уучлал гуйя даа, тэр тэнэг гэж бичүүлсэн охиноос.

Замдаа тэр ээж тэгж байна аа?
-Бичүүлсэн охины ээж сургууль руу нь утасдаж хэлсэн, би бас утасдсан. Өөр лүү чинь  багш нь утасдах байх.
-Өө тийм үү? Дотроо бол сүртэй шд, манийг багад өчнөөн л сонин сонин юм биччихсэн л байдаг байсан шд гэж бодоостой.

Уур л хүрээд л явчихсан. Багыгаа загнаад, дагуулж очоод, 90 хэм тонгойлгож байгаад л уучлал хүсэв. Бага зулзага надад загнуулаад, таван салааны амт үзчихсэн хүн чинь уйлаад л, уучлал гуйв.
-Би дахиж тэгэхгүй ээ? Би өөрөө тэнэг юм аа, уучлаарай.

Би бүр гайхав. Сонин? заагаад өгчихсөн юм шиг, нээх том хүн шиг уучлалт гуйхаар нь.

Өнөөх цементэн ханыг нь хальт гараараа хусаж үзэв. Бага зэрэг арилсан л даа, тухайн үедээ.

Бас тэсэлгүй хамт бичсэн охинд хэлэв.
-Чи жинхэнэ найз л юм бол дагаад, дуурайгаад бичих биш, буруу юм хийж байхад нь болиулах хэрэгтэй шд. Тэгснээ тэр л түрүүлж бичсэн гэж нэгэн лүүгээ чихээд байхдаа яадаг юм?

За тэгээд л ууртай хүн охиноо дагуулаад харив. Хань ижил ирсэн байв. Зүлгүүр энэ тэр олоод, очиж хусаад ир гээд хамт явуулав.

Хань ижил тэнд очоод бас тэнэг гэж бичүүлсэн хүүхдээс уучлал гуйсан байгаа юм. Тэгсэн хамт бичилцсэн охины ээж нь гарч ирснээ учиргүй бага зулзага руу минь дайраад байсан гэсэн. Тэгээд хань ижил бас тэсэлгүй, уур нь хүрээд, охиноо харьж байг гэж явуулчихаад, тэр хамт бичилцсэн охины ээжтэй үзэлцээд авсан гэсэн. Тэд нэг байранд юм билээ.

Үзэлцээд авна гэхээр учиргүй гар мар хүрэхгүй шүү дээ. Хэ хэ.
-Чи яагаад, өөрийн чинь охин хамт бичээ биз дээ? Яагаад, учиргүй миний охин луу ганцааран луу нь дайраад байгаа юм?
-Танай охин түрүүлж бичээд. Манайх зүгээр л дуурайж бичсэн.
-Өө, ямар сонин юм? Бичсэн бол бичсэн шд. Би хүүхдээ өмөөрч байгаа юм биш, буруу зүйл хийвэл мэдээж загнана. 2 хүүхэд байхад нэгийг нь илүү загнаад байгаад чинь уур хүрч байна...
-Тэгж ярьвал танай охин манай гэрт байсан чихэрнээс нууцаар авч идээд. Би тухайн үед нь загнаад, дараа хэлээд аваарай гэж хэлсэн.
-Хэдэн чихэр идсэн юм?
-Ганцыг идсэн. Хүүхдээ хайраар дүүрэн өсгө.
-Тэрийгээ чамаар заалгахгүй ээ.

Ха ха. Нэг ийм яриа болсон гэнэ. За тэр чихэрний яриаг би анх удаа сонсож байгаа болохоор бас бага зулзагатаа уурлав шд.

-Айлд орж тоглож болохгүй, гадаах цэцэрлэгтээ л тогло. Хүн чихэр энэ тэр өгвөл авч болохгүй. Мэдэв үү?
-За, ойлголоо... Нулимсаа татна.

Багш руу нь утасдаж хэлэв.
-Бичүүлсэн охиноос уучлал гуйгаад ирсэн. Охиныгоо ч зөндөө загнасан. Тоосыг нь бага зэрэг гөвсөн. Харин нэг юм хэлэхэд, тэр цуг бичсэн охин чухам л найз гэж хамт тоглодог юм байж, хамт хэрэг тарьчихаад би зүгээр л дагаж дуурайсан, С л хамгийн эхэнд бичсэн гэж нэгэн лүүгээ чихээд байхдаа яадаг юм? Жинхэнэ найз нөхөд ямар байх ёстой талаар сургууль дээр нь бас зааж өгмөөр юм. Бла ла.
-За ойлголоо. Хурдан шуурхай очиж уучлал гуйсанд баярлалаа.

Орой нь жаахан тайвширсан улсууд хоорондоо япончуудаа жаахан муулав шд.
-Амьдрал мэдэхгүй ёстой тэнэг юмнууд чинь...
-Жалга довноосоо гарч үзээгүй, ахархан бодолтой мангар юмнууд...
-Жаахан хүүхдэд нэг тийм үе байдаг шд, хүний юм гоё харагдаад, заримдаа хусчих гээд байдгийг мэддэггүй? Нэг л их илүү хөдөлгөөн хийдэггүй хүүхэдтэй юм шиг балай юмнууд...
-Уут дүүрэн чихэр бариад аваачаад өгчихмөөр юм бэ?

Хэ хэ. Ганц нэг гайгүй дотно байдаг япон хүмүүстэйгээ ярианыхаа явцад хэлж гомдоллов. -Танай энэ япончууд дотор бас сонин гарууд байх юм тэ? Тэд маань яахав.
-Тийм сүр болох зүйл биш л байх юм? Хүүхдүүд л болсон хойно есөн шидийн юм сэтгээд хийгээд явдаг шд. Одоо харин зарим нэг ийм сүржин ээжүүд их бболоод байгаа гэж ярих юм билээ?

Маргааш нь хамт бичсэн охины ээж бялуу авчирч өгсөн. Би дэлгүүр гарсан хойгуур ирсэн байсан. Тэгээд ч угаасаа тэр тэнэг гээд бичүүлсэн цэцэрлэгийн насны охинд нэг хөөрхөн чоко өгнө гээд бэлдсэн байсныгаа бариад, хажуугаар нь хамт бичсэн охинд бас нэг жижиг чоко бариад л хаалгыг нь тогшлоо.

-Өчигдөр уучлаарай, сэтгэлийн хөөрлөө барьж дийлэлгүй танай С охиныг илүү загнасанд.
-Өө, яах гэсэн юм?
-Зүгээр зүгээр, урдных шигээ найз хэвээрээ тоглоод явбал тийм ээ?
-Харин тийм ээ.

За нэг иймэрхүү сүржин юм болов. Бага зулзагынхаа буянаар нэг өвөрмөц бялуу идэв шд, нэр орой. Хи хи.

Ямар сургамж авав гэхээр? Занг нь сайн мэдэхгүй айлд орохгүй байх, хааяадаа цуг гарч хараа хяналтан дороо тоглуулах. Өөрийн бага насных шигээ болож болохгүй нь.

Дур хүрвэл бялууны зураг оруулна аа...

Амьд явахын төлөөх тэмцэл

Аяа бас л аймаар түүх.
Аймаар улс.
Аймаар сонголт
Айхтар тэмцэл...

Нэлээд хэдэн жилийн өмнө дэлхий нийтээр шуугисан даа. Би одоо л номыг нь уншиж эхэлж байна. Дуусаагүй л дээ.

Тээр жил "Атаархах эрхгүй" гэдэг номыг уншаад бас сэтгэл сонин болж байсан шүү. Хойд Солонгосын үнэн дүр төрх.

Нүүр номоор яваад байсан даа, манай 80-д оныхны ганц гайгүй яваа залуугийн удирдаж буй улс, ард түмэн...

Пак Ёнми охины тухай мэдэх байх өө тийм ээ? Би их хожуу л унших гэж байгаа болохоос.

Төрсөн нутаг Хойд Солонгосоосоо дүрвэж, амьдрахын тулд бас л тэмцэж ирсэн. Амьд явахын тулд ингэж тэмцдэг юм байна шүү дээ. Тэгэхэд хааяа нэг муу хар юмны араас үхэн хатан гүйгээд, бүтэлгүйдээд, агшиндаад байдаг охид нэг уншвал тийм ээ.

Еэ бас л яаж Хойд Солонгост очоод төрчихөөгүй юм...

Одоо төр засаг минь жаахан сэтгэл гаргаад ажиллачихвал миний Монгол уг нь баялагтай, аз жаргалтай орон юм байгаа юмсан.

Хэдэн ханаж цадахаа мэдэхээ байчихсан дарга нарын л чин сэтгэл мэдэх гээд  байх юм.

Боддог юм. Тэдний үр хүүхэд аавыгаа, ээжийгээ буруу зүйл хийгээд байхад жаахан загнаад, уурлаад явахад яадаг байна аа тэ?

Тархины тураалыг бичсэн Аяко хэлдсэн байдаг даа. Аав ээжийнхээ хахуульны мөнгөөр гадаадад сураад, ичих ч үгүй яваад байдаг гэж...

Би бол үр хүүхдээ хойшид толгой бардам, ээж ааваараа бахархаад яваасай гэж л хүсдэг. Өөрөө ч ээж ааваараа бахархдаг. Хэдийгээр хоёр иддэг тансаг өсөөгүй ч, бидэнд амьдралын ухааныг ихээр хайрласан. Хүнд тусархаг зан нь өвлөгдсөн. Эргэж хариу нэхэлгүй зөндөө л хүмүүст өөрийн чадах зүйлээрээ тусалсан байдаг.

За за юу ярьж байлаа? Ном, Хойд Солонгос. Ямартай ч уншина гэж төлөвлөсөн байсныгаа эхлүүллээ. Энэ сардаа амжаад дуусгахыг хичээнэ ээ. Ажлын газрын нэг хүүхэн "аймар ном" гэсэн. Сэтгэл эмзэглүүлсэн зүйл ихээр гарна, сэтгэл зүйгээ бэлдээд л уншина даа.

Ярилцлага нь нэт, юүтүбээр их байдаг юм шиг байна лээ. Хэрэв номыг нь унших боломжгүй бол бэлэнчлээд, олж үзээрэй...

Өөртөө амжилт,  мөн байгаа зүйлдээ сэтгэл хангалуун, талархаж амьдрана аа.

7 сар гарчихлөө

Ямар ч хурдан юм. 7 сар гарчихлөө.
Энд тэнд наадмын гоёл гэсэн л зар харагдах болж.
Монголчууд та нар ганган шүү, цоглог шүү, зоослог шүү.
Жил бүрийн наадмаар дээлээ сольж өмсөөд л.
Хуучин дээлээ яадаг вэ? Асуух гээд л яваад байдаг байлаа.

Би уртаашаа өргөөшөө хоёрхон дээлтэй байсныгаа нэгийг нь актлаад. Оронд нэг шинэ дээлтэй болсон. Тэрийгээ 12-ны өдөр өмсөөд л гарна даа. Хэ хэ. Өмсөөд гарахгүй ээ, хар халуунд юун дээл. Зүгээр л цүнхэлж аваад гарна. Нэгэн бага сургууль дээрх танилцуулга хичээлд өмсөж орно. Хар халуунд урсаж өгөх байх аа? Халшраад л байна шүү.

Халуунд дээл өмсөхөөр хөлс баас гоожоод, үнэр танар шингээд, дараа нь дээлээ арчлах гэж аяа бас л...

11-нд ажилтай, 12-нд ажилтай, 13-нд ажилтай. За за наадмын өдрүүдэд бүгдэд нь ажилтай. 14, 15-нд амрана аа амрана. Тэгэхээрээ хуушуур хийж идэх санаа байна. Халууцаад залхуурч ч магад. Гараад л сайхан наадмын хуушуурыг голж шилж байгаад идэх юмсан. Хэдэн жил ч наадмын хуушуур идсэнгүй вэ дээ? Яг ориг нар сар гэрэлтсэн хуушуурыг ориг наадмын талбай дээрээс идээгүй удаж байна гэсэн үг шүү. Түүнээс нар сар гэрэлтсэн хуушуур энд хэд хэдэн удаа идсээн идсэн.

Сүүлийн үед ганц нэг хүмүүстэй хэг ёг хийсэн. Би хүнд хэлэх үгийг нь заасан болж, өөртэйгөө адилхан байлгах гэж хэт чармайсан болж буруудсан. Одооноос загас шиг дуугай байхаар шийдсэн. Чадахгүй ээ туучий чинь. Хи хи. Бүр болохгүй бол эндээ л сараачихаас, хүнд заачих гээд байвал. Уншигч олон та нар алгасаад явчихна биз?

7 сарын онцлог гэвэл сургуулийн амралт эхлэнэ, болоогүй ээ, сүүлээр. Би бас сүүлээр мужаасаа гарч ажиллана. Мөн  Монголоос танилцах дадлагаар 10 жилийн сурагчид ирнэ. Тэд нартай ганц нэг өдөр тулж ажиллана.

Ээлжит жүжгээ үзнэ, бага зулзага бид хоёр.
Үсчинд захиалга өгсөн. Жилдээ ганц удаа үсчин орж байна. Ургаад, арзайгаад ирэхээр нь сайхан годогонуулаад боочихно. Ямар сайндаа нэг монгол эгч томоос том охинтой гэсэн чинь гайхаад байсан. Чи өөрөө жоохон биз дээ? гээд. Тийм ээ би өндөр намаараа жоохоон жоохон. Хэ хэ.

Өө бас нэг газар очиж монгол хоол хийнэ. Хань ижлийн найз эмээ гуйгаад аа. Гэснээс хань ижил эмээ найз олонтой, би өвөө найз олонтой. Энэ одоо ариун явдал уу ч гэх шиг. Ккк

Бага зулзагын монгол хэл гайгүй сайжраад. Сайжраад ч гэж дээ, өөрөөсөө ярих гээд байдаг болсон байна лээ. Дуудлага энэ тэр бол мэдээж гадны хүн шиг л дээ. Уулзаж учирдаг хүмүүс минь битий шоолоорой, харин ч мундаг гээд байгаарай. Плийз шүү.

Өө тийм, саяхан бага зулзага гайхал минь нэг хэрэг мандуулаад, дараа бичимз... Сүр л юм боллоо. Жалга довноосоо гараагүй япон хүн, амьдрал мэдэхгүй япон хүн байна цаана чинь бас. Энэ олон хүн дотор тийм ээ?

Ном ба хоол

Хааяа хоол нь чухал уу? Ном нь чухал уу? Гэж бодоод явчихна өө.

Гэхдээ хоол нь илүү чухал тийм үү? Хоол идэхдээ удаан зажилж, өөр зүйлд анхаарлаа сарниулахгүй, хоолоо амталж, талархаж идэх ёстой л доо.

Саяхан уншиж дууссан ном. Хардалтаа гэж.

Нэгэн нөхөр хардалтаас болоод эхнэрээ алчихдаг юм. Гэхдээ л эхнэр ч өөрөө зүгээр байгаагүй л дээ.

Эхнэр нөхөр хоорондын харилцаа угийн жаахан хөрчихсөн байсан. Тэгсэн нэг хар юм гарч ирээд эхнэрт нь хандраад байхаар нөхөр ч юу зүгээр хараад байж байхав. Хардалт эхлэнэ.

Энэ тухайгаа эргэн дурсаж, харуусах хэлбэрээр, тухайн үеийнхээ нийгмийг шүүмжилсэн, эр эм хүмүүсийн харилцааны тухай нэлээд сөрөг бодолтой нөхөр өө тэр. Бодолтой ч гэж дээ, амьдрал түүнийг тийм болгочихсон.

Миний бодлоор дээхэн үеийн орос, европын нийгэм гэж тэр аяараа завхайрал байсан юм шиг байгаа юм. Урдны нэг ном дээр ч бас л нэг тиймэрхүү зүйл гараад байдаг юм. Дайны хажуугаар энэ садар самуун үргэлж л дагаж байдаг бололтой...

За тэгээд уншмаар байгаа хүн худалдаж аваад уншина биз дээ.

Энэ барианы шилэн дотор уг нь жараахай? байгаа. Яг зурах авах үеэр нуугдсан байсан. Сайн харагдахгүй л байх шиг...

Үзэгний савыг харж байгаа биз дээ. Ийм зүйл хийдэг болж. Оюутнууд харьж ирэхдээ найз нөхөддөө бэлгэнд өгвөл хөөрхөн байж магад.

Ирэх долоо хоногт нь амжилт, За бараг ирэх сард нь болчихож байгаа байх шүү...

Ажлын эргэн тойрон

Ажлын газар нүүж ирсэн ойр орчим их цэвэрхээн. Цэлмэг сайхан өдөр бол ажилдаа оролгүй зугаалаад явчихмаар. Нэг модны сүүдэрт суугаад номоо уншмаар. 

Хотын вокзал ойрхон байна. Мөн хотын захиргаа хажууханд нь. Хаа нэгтээ хүүхдүүд тоглож харагдана. Өдөр цайны цагаар хүмүүс энэ шатнууд дээр суугаад бэнтогоо идэж харагдана. Хааяадаа өвөө эмээ нар суугаад буу халж харагдана. 

Голын нөгөө тал. Би өөрөө жижигхээн гүүрэн дээр зогсож байгаа. Нэг зүйлийг ажиглаж байгаа биз дээ? Худалч хүнд нэг ч хог байхгүй. Сайн харвал хааяадаа лааз энэ тэр хаясан байдаг л дээ. Нэг их удаахгүй түүчихнэ ээ.

Хотын захиргааны гадаах цэцэг. Өглөө бүр мэндлээд л угтана шүү дээ. 

Намар, өвөл, хавар бас зургийг нь авч тавина аа. Арай өөр дүр зураг буух байх.  Бүгдэд нь амжилт хүсье...

Арбус

Энд арбусны улирал эхэлчихсэн. Зуны анхны тарвас аа идэв.

Эмээ эртээд уулзахдаа өгсөн юм. Бага зулзагаар зургийг нь зуруулах гэж албаар ийм иштэйг нь сонгож авсан гэсэн шүү. Айхтар.

Орой нь багахан зулзага чадахым чинь гээд зураад тавьчихсан байдал. Усан будгаар зурсан. 

Маргааш нь тарвасанд нугасгүй зочид ирэх байсан тул амжиж зуруулсандаа баяртай байгаа. Дараа эмээдээ бэлэглэчихнэ, зургаа. Гарын үсгийг нь зуруулъя байз, мартаагүй байгаа дээрээ. Хи хи.

Энэ халуун өдрүүдийг тарвастай нөхөрлөж давна даа...

Нээлттэй хичээл

Ээлжит хичээл. Уламжлалт бичлэг.

Ангийн гадаа сурагчдын тамирын хувцас өлгөөтэй байгаа нь.

Халуун орон юм болохоор цонх, хаалга сайтай. Онгорхой л байж байна, ихэнх анги танхим.

Ийм тавчиктай очно. Хэрэв тавчиггүй бол сургуулийнхыг зээлж болно. Тэр нь гэхдээ их эвгүй, шатаар өгсөхөөр сугарч уначих гээд байдаг юм. Тийм болохоор гэрээсээ өөрсдийнхөө өмсөж дадсан тавчигтай очсон нь дээр байдаг юм. 

 

Энэ удаагийн эцэг эхүүдэд зориулсан сургалтаар хүүхдээ хэрхэн интернетээс хол байлгах тухай байсан. Гэртээ дүрэм журам тогтоох. Томчууд өөрсдөө ухаалаг утсаа бага ородох гэх мэт зөвлөгөө өгсөн. 

Ганц монголд ч биш, дэлхий нийтээр л тулгамдаж байх шиг тийм ээ? Энэ асуудал.

За ээж аав нартаа амжилт...

Өдрийн хоол

Цуг монгол явж байсан нэг эмээгийн тухай бичдэг дэ. Тэр эмээтэйгээ ойрдоо холбоо сүлбээ ихтэй байгаа.

Байсгээд л утас цохино. Уулзмаар байна, учирмаар байна гээд л. Хоёр ч удаа жаахан завгүй үеэр ажил дээр минь ирээд, хальт уулзаад явсан.

3 дахь удаагаа эртнээс төлөвлөж байгаад, би цайныхаа цагийг нэгээр илүү эдлэн байж хамт хоолонд оров.

Мэдээж эмээ намайгаа дайлсан.

Хоолны даруулга. Даршилсан ногоонууд. Иймэрхүү ногоонд дуртай гэж юүхэв.

Дараахан ирсэн сашими. Монгол хүмүүс тэр бүр шинэ загас иддэггүй юм чинь заавал идүүлнэ гээд нэмж захиалсан. Дуртай дуртай.

Үндсэн хоол загас. Яс ихтэй, идэхэд жаахан төвөгтэй байсан ч амттай байсан. Загасныхаа нэрийг хоолтойгоо холиод идчихэж. Уучилна биз дээ. 

Үүний хажуугаар будаа, мисо шөл дагалдаж ирнэ. Тоож зураг дараагүй байна, дахин уучлаарай. Хи хи. 

Энэ эмээтэйгээ, бас бус хэдэн нөхдүүд нэг бүтэн сайнд манайд цуглаж ууж идсэн нээрээ. Тэрнийхээ зургийг нэг завандаа оруулна аа. 

Дэлхийг өөрчилсөн 10 эмэгтэй

Гого номоо уншаад дууссан. Сонирхолтой байсан тул харьцангуй бага хугацаанд дууслаа. Мундаг уу? Хи хи.

Ихэвчлэн өдрийн цайны цагаараа, 00 орохдоо, эмнэлэгт хүлээлгийн танхимд гэх мэтээр багахаан цаг гарвал л уншаад байлаа. Тэгсэн болдог юм байна шүү дээ. Гол нь агуулгаасаа болдог юм байна. Бас нэг нээлт. Хэ хэ.

Энэ удаад тэр бүр монголоор яригдаад бичигдээд байдаггүй япон "эмээ"-ийн тухай бичнэ ээ.

Огата Садако. Би энэ хүнийг хэзээ анх мэддэг болсон гэвэл хэдэн жилийн өмнө ЖАЙКА-ийн ерөнхийлөгч болох үеэс. Японы болон ЖАЙКА-гийн тусламжийн чиг хандлагыг Африк тив рүү чиглүүлсэн хүн гэдгээс өөрийг мэдэхгүй, хэвлүүлсэн номноос нь авч уншина даа гэж бодоод л яваа юм.

1927 оны 9 сарын 16-нд төрсөн гэнэ. Одоо тэгэхээр 90 гарчихсан хүн байх нь. 2003 оноос 2012 хүртэл ЖАЙКА-н ерөнхийлөгчөөр ажилласан. 85 нас хүртлээ. Түүнээс өмнө нэрийг нь сонсоод л сүрдэхээр газруудад ажиллаж ирсэн.

Элэнц өвөө нь улс төрч дипломатч, өвөө нь улс төрч дипломатч, аав нь дипломатч гээд л элит гаралтай гэнэ. Аавыгаа дагаж 10 нас хүртлээ америк, хятад зэрэг оронд байсан.

63 насанд UNHCR буюу НҮБ -н дэргэдэх Цагаачлалын Агентлагын даргаар томилогдож очсон. Нэлээд асуудалтай байсан уг агентлагийг нэр хүндтэй болгож чадсан. Анхны хийсэн ажил нь гэвэл Курд хүмүүсийн цагаачлалын талаарх бодлого.

Энэ Курдууд чинь өөрсдийн гэсэн газар нутаггүй, нэг ёсондоо улсгүй үндэстний дотроос хамгийн их хүн амтайд нь тооцогддог гэнэ. 20 сая гаран Курд хүн байдаг гэнэ. Англи Франц зэрэг улс дур зогоор хил татсанаас болоод Турк, Иран, Ирак, Азербайжен гэх мэт улсуудад Курд хүмүүс тархай бутархай орчих болсон байна. Тэгээд л ад үзэгдээд, дайсагналцаад байгаан байна шүү дээ. Сайн мэддэггүй байж. Тухайн байгаа газраа л Курд улс байгуулчих гээд л үзээд байдаг гэнэ. Нэгдмэл бус...

Өө тэгээд л 60 хол гарчихсан байж газар дээр нь очиж байдалтай танилцах гээд л ер нь их бодитой ажил хийдэг байж. Түүнийх нь ачаар  UNHCR буюу НҮБ -н дэргэдэх Цагаачлалын Агентлагын нэр хүнд асар өссөн гэж байгаа.

Мөн ЖАЙКА-н ерөнхийлөгчөөр томилогдсоны дараагаар ЖАЙКА-н үйл ажиллагаа ч Афрки руу их чиглэгдсэн. Би тухайн үед асар ихээр мэдэрч байлаа. Хэ хэ.

За цааш нь бичих гэсэн нэг чухал ажил гарав. Та хэд өөрсдөө нет гуйгаас хайгаад уншаарай...

Амжилт хүсье.

Дуртай юу?

Арвайн гуриланд дуртай юу? Би дуртай.

Тэгсэн дэргэдэх хань ижил дургүй юм байна. Саяхнаас олж мэдэв. Мөн хагас сайнд ирсэн зочид маань ч нэг дурлаад байдаггүй гэнэ. Сонин болов уу? гэж бодоод зуураад бөмбөлөг хийгээд тавьсан чинь. Өөрөө л бүгдийг нь идсэн. Хэ хэ.

Хааяадаа өглөөний цайндаа зуурч идэж байгаа. Шар тостой. Ээжийнхээ хэлснээр хааяадаа монгол гэсэн амтаа мэдэрч кайф авч, ядаргаагаа тайлж бай гэсэн сургаалийг нь биелүүлж. Хэ хэ.

Эртээд эмээд зориулж хийсэн арвайн гурилан бөмбөлөг. Миний урмыг бодоод амсаж байна лээ. Хэ хэ.
Дуусах дөхөж байгаа, дараа монгол явах хүн байгаа билүү? Захина даа...

Ном

Өнөөх шавийн уншаад байсан том хүний ном. Ккк

Ажлаа дуусгаад харих замдаа галт тэргэнд уншаад дуусгачихсан. Гэхдээ та нарт санал болгохгүй ээ. Таалагдахгүй гэж бодож байна. Огт ном уншдаггүй хүмүүс дөнгөж ном уншиж эхлэх бол яахав уншиж болох юм.

Мөн өсвөр насныхан л уншвал унших байх.

Тэгж айхтар том хүний зүйл гараагүй л дээ. Яахав жаахан ууж идсэн, мэморигоо алдсан охид гэх мэт тухай бол гарна.

Энэ алимаа идэж чадаагүй гэртээ хүрчихсэн. Энд алимыг бүтнээр нь хазаад л идэх нь ховор. Гэр орондоо бол иддэг байж магад. Гадуур бол тэгж идэхгүй. Тэгээд би бас дуурайгаад, идэж чадсангүй. Хэ хэ.

Хальслаад, зүсэж тавиад бага багаар нь л хазаж иддэг юм аа. Дээрх өгүүлбэр хазаж иддэггүй гэж ойлгогдохоор болчихож. Хэ хэ. Хэлэх гээд байгаа санаа минь бүтнээр нь, бөөрөнхий чигээр нь томоо гэгч нь ангайж ирээд л хаздаггүй л гэж...

Заримдаа энэ япон хүмүүсийн сүр бадруулдаг занг ойлгохгүй ээ. Ойлгох гэж их оролдоно оо бас.

Тун айхтар халаад эхэлсэн...

Уул усны ойр нь 2

Дараагийнх нь хагас сайнд. Том жимс түүхээр явав. Бага зулзагатайгаа. Захирал өвөө, түүний самган, самганы дүү гээд нэг эмээтэй хамт.

Замд таарсан үхэр. Бага зулзага өмбүү гэж орилсон монголоор. Япон үхэрнүүд "моо моо" гэж мөөрдөг юм. Хэ хэ. Өнөөдүүл нь багыг минь цаашлуулаад л, наадах чинь монгол хэл мэдэхгүй ээ гээд л.

Уулан дахь цэцэг. Яг хажууд найгаад байсан тул зураг дарав. Нэр мэдэхгүй ээ. 

Яг жимсний зураг дараагүй байна. Түрүү жилийн бичлэг зэрэгт нэлээд дэлгэрэнгүй байж магад. Байнгын уншигчид минь бол андахгүй дээ. Өнөөхөө л бичиж гээд, хэхэ.

Дарс болон ундаа минь амттай болог ээ...

Олоорой

Эхний удаагийн жимс түүлтээр бага зулзага өвөөгийн амьжиргаа цагааны тэвшин дээр гарч мод хүртлээ явсан. Их л хөгжилтэй байх шиг байсан. Арзайтлаа инээгээд л...

Жимс түүж нэг их гийгүүлээгүй ээ. Ээж л шуналтаж зөндөө түүсэн. Бага зулгага юу хийж өөрийгөө баясгасан бэ гэхээр

Барьж гүйгээд, авч харина гэж гайхуулсан зүйлийг нь энэ зурагнаас олоорой. 

-Хошуун дээр нь нэг үнсчих. Тэгвэл цайралаг хан хүү гарч ирээд л

-Но шүү дээ, юу гэж тийм юм байдаг юм?

Ямар амьтан олохоо мэдсэн биз? Манайхаан. 

Хөөрхий минь уул уснаа холдоод хот газар оччихвол удахгүй л үхчихнэ шдээ, буцаагаад тавьчихаа гэж байж горхи луу чулуудууллаа. Энэ хүүхдүүдийн гар хөл заримдаа их ширүүн байх юм аа тэ. Хэ хэ. 

Олоон жилийн өмнө энэ өвөөгийнд том зулзагатайгаа бас жимс түүхээр ирж байсан юм. Тэр үед том зулзага бас яг л дүү шигээ элдэв хорхой шавьж барьж гүйгээд л, амьжиргаа цагааны дэвшин дээр гарч суучихаад л баясаад л хөөрхөн байж билээ. Хүүхдүүдийн үйлдэл бас ижил байх юм тэ.

Бодоод байх нь ээ хүүхдүүдтэйгээ цуг л том болж байна даа. Хи хи.

Бүгдэд нь амжилт хүсье...

Уул усны ойр нь

Бичиг цаасанд дарагдсан их ажлын дараагаар тархиа амраахаар шууд л уул ус руугаа тэмүүллээ шд.

Худлаа, уг нь сайхан унтана даа гэж бодож байсан юм аа. Тэгсэн найз өвөө залгаад
-Ирж жимсээ түү, маргааш бороотой гэсэн.
-За, нисээд очлоо, хүлээж байгаарай.

Очих замдаа. Наана харагдаж байгаа нь будаа гэж бодож байна. Хааяа буудай тариалсан байдаг л даа. Энэ гэхдээ будаа байх. 

Жимсний маань мод. Энэ жижиг жимстэй. Сүүлд жимсийг нь идэхэд гого байдаг юм. Чавганы мод шүү. Чояаны дарс гээд манайхан их уудаг болсон сураг байсан. Сая ажлаар явахдаа ч нэлээд уусан. Хи хи. 

Тарьсан болгон нь ургаад байдаг энд. Ээж аавын минь атаархлыг их хүргэнэ ээ. 

Энэ том жимстэй мод. 2 кг-г л түүсэн. Шуналтай гар чинь яахав, дахиад өөр хүнээс авна л гэчихсэн байгаа. 

Ийм дарс, ундаа болно шүү дээ. Энэ түрүү жилийнх. Хурдан ууж дуусган шилээ султгах гэж байна гээд, орой бүр гэрээрээ ундаа, дарс уугаастай. 

Сүмо агаа нар ирвэл уг нь дорхноо л дуусна л даа. Дор бүрнээ завгүй л байх шиг, тэмцээн уралдаан гээд...

Нэг сайхан 9 болтол унтах юм сан...

Hydrangea буюу Гарьхан цэцэг

Гарьхан цэцэг гэдэг үгийг болор толиос олсон юм. 6 сарынхаа цэцгийг оруулж байна. Ажилдаа  ирэхдээ, ийшээ тийшээ явахад тааралдсан цэцэг. Сэтгэл санаа таагүй үед бол цэцэгс гунигийг минь тайлдаг аа гэж...

Ажлын байрны гадаах цэцэг. Гоёмсог байгаа биз? Энд аливаа албан газар гадаах тохижилтондоо их анхаарна аа.

Монголд ажилладаг нэг япон хүн монгол япон хүний ялгааг хэлэхдээ "монголчууд гэр доторхоо л гоёод элдэв хэрэгтэй хэрэггүй зүйлээр дүүргээд байдаг, япончууд гадаах орчноо л их тордоно, гэр доторх нэг их сонин биш." Үнэний ортой тийм ээ?

Гэрээсээ нэг алхам холдоод л хогоо хаяна, шээнэ баана, нус цэрээ хаяна гээд л. Гэртээ бол тэгэхгүй шд. Өнөөх цонхоороо хогоо гаргаж шиддэг нь хэвээрээ болов уу? Бүгд биш л дээ.

Ойроос бол ийм. Бороотой байсныг хэлэх үү, борооны дусал бөнжигнөөд тансаг байгаа биз? Оригамигаар нугалж хийж болдог шүү, нэлээд дөхөж очдог. Жижиг оригами цаасаар хийвэл бүр хөөрхөн болдог юм билээ.

Нэгэн байгууллагын хүлээн авахын тавцан дээрх цэцэг. Гарьхан цэцэг нь хөрснийхөө хүчиллэг чанараас шалтгаалаад ингэж өнгөө хувиргадаг. гэсэн.

Энэ зурган дээрх доод талын цэцэг нь цайвар ягаан өнгөтэй. Өөр мужид явж байхдаа дарсан зураг.
6 болон 7 сард ургадаг Гарьхан цэцэг нэг иймэрхүү. Цэцгийнхээ нэрийг марталгүй цээжлэх юм шүү. өөр нэршил байдаг бол хэлж өгөөрэй...

Орчноо мэдрэх

Энд тэнд явахдаа орчноо жаахан мэдрэхэд болохгүй зүйл гэж үгүй мэт санагдана.

Жишээ нь энэ японд бүх зүйл цаг минут, секундээр тоологдоно. Эд нар өөрсдөө гүйх нь холгүй л шогшицгооно.

Японд ирчихээд учиргүй шогшоод унах нь хаашаа юм? Гэхдээ л жаахан яарч байгаа дүр эсгэж болно. Уучлаарай гэсэн байртай, яарсан байртай царайлж болно оо доо.

Гэтэл манайхан яаж байна? Өөрийг нь хүлээгээд, цагаа байн байн хараад л хүлээгээд байж байхад, гарч ирснээ юу ч болоогүй юм шиг хажуугаар гараад л алхах жишээтэй.

Япончуудтай хамтарч ажиллах гэж байгаа бол аливаа зүйл эхлэхээс өмнө 5-15 минутын өмнө бэлэн байх ёстой гэдэг үзлийг баримтлах хэрэгтэй шүү.

Ахимаг насны хүмүүс бас айж эмээх хүнтэй, ах захаа дээдэлж өссөн юм болохоороо чих зөөлөн байна. Гэтэл 90-д оны, 2000-д оны хүүхдүүд өөдөөс бол цор цор гэх янзтай юм билээ. Би өөрөө бүдүүлэгт тооцогдоод л дууссан даа. Юм хэлснээрээ. Ккк.

Мөн инээж ханиах, утсаа маажих орчноо мэдэрмээр юм өө. Зураг авч болно оо. Тэрийгээ шалгаж байна гээд л оролдоод нам болчихно. Хэлэхээр тоохгүй ээ. Би өөрөө л буруутан болно.

Уг нь монголоос гарахдаа их л том сануулгатай гардаг гэсээн. Ингэв? тэгэв? гээд л. Сурсан юмыг сураар боож болох биш гэгч нь болдог байх даа. Тийм ээ.

Өөр чинь юу билээ? За ер нь хаана байна тэр орчноо л мэдрээд л явчих нь чухал юм шиг ээ.

Бүгдэд нь амжилт болон эрүүл энхийг хүсье өө.

Ажил дууссан ба feedback

2 долоо хоногийн хугацаатай ажил маань амжилттай дуусав. Олон сайхан, мундаг хүмүүсийн ачаар дажгүй л даван гарлаа. Дунд нь гацах, ээрэх, муурах зүйл гарвал янзага шиг тормолзоод аврал эрдэг гэж байгаа. Янзага шиг том алаг нүдгүй л дээ. Өөрийнхөө хэмжээнд л тормолзоно.

Feedback гээч зүйл их чухал гэж байна шүү дээ. Багш нараараа, мундаг мундаг дээд курсынхнээсээ гээд л заавал зөвлөгөө, шүүмж энээ тэрээ авах чухал гэнэ дээ.

Би өөрөө өөрийгөө л шүүхээс. Гэхдээ энэ маань нэг их амжилт олдоггүй юм өө. Хэ хэ. баахан цаасаа, галзуу хүний өдрийн тэмдэглэлээ нэг сайхан эмхлээд, цэгцлээд явчихъя гэхээр, гэр орны минь ажил тийм боломж олгохгүй, нэг бол би өөрөө залхуураад тэгс ингэсгээд л өнгөрнө дөө гэж.

За тэр ч яахав. Надаас шалтгаалах зүйл.
Хамгийн гол санаа зовоож байсан зүйл маань, ирсэн хүмүүс маань санамсартай санамсаргүйгээр янзан бүрийн хэрэгт төвөг тарьчихалгүйхэн шиг л байгаасай гэж залбирч байлаа шүү дээ. Хи хи.

Буцсан хүмүүс маань өөрсдөө сонсвол муухай л даа. Гэхдээ л энд тэнд чих дэлсээд байхаар өөрийн эрхгүй санаа зовох л юм.

Хэрэг төвөгт орооцолдсон улсаас болоод тухайн байгууллага, бүр нутаг орноороо боловсрох их завшаанаас хасагдчихаад байна. Дор бүрнээ л бодолтой байцгаая аа.

Өөр чинь юу билээ? Аан тийм, идэж уухаа хянахгүй бол хэд хоног ч сайхан л байлаа. Уухыг ч үзүүлж өглөө. Олуулаа уух чинь бас хөгжилтэй байдаг юм байна шүү дээ. Хэ хэ. Харин би монголчуудын аяыг бол даахгүй юм билээ. Хо хо. Угтаа япон хүмүүсийн хажууд уучихдаг гэж өөрийгөө үнэлдэг байхгүй юу.

Явсан газрынхаа алдартай гэсэн гоймонг нь идэж чадсангүй. Өглөө нэг байшинд ороод л оройд гарч ирнэ, тэгээд галт тэргээр хагас цаг хэртэй явж ирэхээр тэр гоймонгийн газрыг хайж явах зав ч гарсангүй. Дараа заавал иднэ гэсэн бодол тээгээстэй л ирлээ.

Нэг магтуулсан зүйлээ хэлэх үү? Олон жил болж байгаа гэхэд монгол хэлний чинь үгийн баялаг дажгүй хэвээрээ байна гэсэн. Хэ хэ. Гэхдээ л явцын дунд оносон үг гарч ирэхгүй, тормолзож ирээд асууж байгаад л хэлчихдэг гэж байгаа. Хамгийн гол нь инээмсэглээд л үнэнээ хэлэх. Хи хи.

За бүгдэд нь амжилт хүсье ээ.

Ээжийн эзгүйд

Ээжийн эзгүйд манайхан их дажгүй байгаа гэсэн.

Нэг иймэрхүү л байна гэнэ цаана чинь. Маргаашийнхаа хувцсыг ингэж бэлдээд хонодог гэнэ шүү. Хэ хэ. 

Хоёр дахь өдөр нь. Хи хи. 

Гагаагаа ингээд дээр нь тавьчихсан байх юм аа. Хо хо. 

Гэх мэтчилэн 14 хоногийн зураг ирсэн. Мэдээж давхардана. Ккк. Түүнээс 14 өөр хувцас байна гэж юу байхав. Ээж бол хэмнэлтийн мастер тул тэгж олон хувцас авахгүй ээ. Сайхан угаагаад л өмсгөөд байна шүү дээ. 

Ингэж зураг харахаараа л гэрээ санаад, хөөрхөнийгөө барьж аваад үнсээд үлгэмээр санагдаад явчихна өө. Түүнийгээ ил гаргахгүй ээ. 

-Номын сангийн ном өгсөн үү? Би сануулахаа мартчихаж.
-Юун тийм илүү дутуу юманд санаа тавьж, гүйж харайх гэж. Тун завгүй байхад

гэсэн. Ээж л сануулахгүй бол гэрт болж байгаа илүү дутуу зүйлийг ер санахгүй юм аа энэ улсууд. Харьж байгаад л буцааж өгөхөөс. Загнуулна аа, одоо яанам билээ.

Үүнийг бичих гэсээр байтал харих минь дөхсөөн. Тун удахгүй...

Ажлын сүүлийн өдрийг амжилттайгаар даван туулах болтугай.

Даллагатай шүү

Монгол бэлэгний даллагатай байгаа, ойрдоо. Хэ хэ.

Монголд энэ Ялгуун моодонд ороод, би бэлгэнд аваад аа. Хөөрхөн жижигхэн алчуур.

Ааруул чихэр бас байгаа. Гоё. Гэхдээ гэртээ харьж идэх гээд хадгалаад л яваа. Энэ удаад зураг авахгүй ээ.

За энэ Алтан Говь чинь юм юм хийдэг болж, идээгүй л байна. Харьж байж олуулаа идэх санаатай. Тэгэхгүй бол ганцаараа гөвж хаячихаад, бондойсноо гайхах гэж тийм ээ. 

Намар бэлгэнд авсан саван минь дуусчихсан байсан юм. Баярлалөө. 

Гэх мэтчилэн үе үе ийм даллагатай байдаг шүү. Сайхан. Хүн гээч амьтан нээрээ авч л байвал л баярладаг бололтой. Ха ха. Угтаа өгч байж л баярладаг байх хэрэгтэй гэсэн. Хэрэв та тэгж чадвал гэгээрсэн байна аа гэсэн үг. 

Гайхуулахдаа гол нь бус, олоон жилийн дараа эдгээр бүтээгдэхүүнүүд хэрхэн хувьсан өөрчлөгдсөн байх бол? Оршсоор байх нь уу? гэдэг нь сонин. Тийм болохоор л зураг хөрөгтэйг нь нотлоод үлдээх нь чухал тийм үү?

Ажил маань дундаа орсон, хугацааны хувьд. Чих нүд ам хамар бүгд алт болж байгаа, хихи. Аан бас нас яваад, харьцангуй алт болох нь багассан шиг билээ, зарим нэг садвээр. Хо хо. Жоохон жоохон залуучууд ирж байна, эгчээ гээд л гүйж байна. Яана дөө...

Цэцэгс

6 сарын цэцэг. Борооны улиралд ургадаг цэцэгс намайг бас хүлээгээд л байгаа. Зураг аваад эндээ оруулна аа.

Гудамжинд явахдаа иймэрхүү цэцэг харж явдаг болсон байна лээ. Нэгэн хоолны газрын гадаах цэцэг. Цэцэгт дуртай хүн бол цэцгэнд нь дурлаад шууд л үйлчлүүлчихмээр тохижуулсан газар их байх юм өө. 

Айлын үүдэн дэх цэцэг. Шууд л ажилсаг гэгчийн бөгтгөр эмээ нүдэнд харагдана. 

Өнгө нь гого санагдсан. Нэрийг нь даанч мэдэхгүй. Харамсалтай...

Нэгэн албан газрын ойн арга хэмжээнд хальт очихдоо дарсан юм. Томоос том ваартай байсан. Ваартай нь авалгүй, цэцгийг нь л авсан байв.

Борооны улирал ургадаг Ажисай гэдэг цэцгийн зургийг дараа оруулна аа. Түр баяртай. Бүгдэд нь амжилт хүсье. Миний ажил дуусах гээд л. Одоо 3 өдрийн давчихвал ч...